Dziś: środa,
24 kwietnia 2019 roku.
Przegląd do nr 589 – kwiecień 2019 r.
Rozmaitości

Gnieźnieńska archikatedra stanowi pomnik kultury polskiej o wielkiej wartości historycznej i artystycznej. Była ona miejscem koronacji pięciu pierwszych królów Polski. Od 1418 do 1992 r. arcybiskupi gnieźnieńscy piastowali godność prymasa Polski i powrócono do tego w 2009 r.

Prawdopodobnie już w IX wieku (około 100 lat przed przyjęciem chrztu przez Mieszka I) na Wzgórzu Lecha powstała najstarsza świątynia chrześcijańska (w miejscu kultu pogańskiego), której relikty odkryto w podziemiach obecnej katedry. Około 970 r. na miejscu tej świątyni Mieszko I wybudował drugi kościół, w którym złożono zwłoki jego żony – Dąbrówki, po czym wybudowano kolejny...

 
POLSKIE HITY EKSPORTOWE

Polskie autobusy i tramwaje jeżdżą już po ulicach i torach całej Europy. Największym eksporterem autobusów jest niemiecki MAN, tuż za nim plasuje się polski Solaris produkowany w Bolechowie pod Poznaniem. Dziś pojazdy tej marki można spotkać już w 32 krajach świata, w tym w Izraelu czy Zjednoczonych Emiratach Arabskich. Solaris jest czołowym producentem w Europie w zakresie projektowania i budowy autobusów z napędem elektrycznym.

 Zagraniczne rynki kolejowe podbija też bydgoska Pesa. Tramwaje tej marki jeżdżą już po torach m.in. Bułgarii, Rumunii, Węgier czy Rosji, a pociągi zamówiły m.in. Czechy, Włochy i Niemcy.

W 2017 roku polska firma Pesa wygrała przetarg na...

 

Rosną polskie rezerwy złota. Narodowy Bank Polski w ubiegłym roku zwiększył ilość posiadanego złota o ok. 13 proc. Ale pomimo ostatnich zakupów, złoto wciąż stanowi niewielki udział w rezerwach Polski jest to zaledwie 3,8 proc. całej wartości rezerw. Średnio na świecie banki centralne przechowują około jednej dziesiątej swoich rezerw międzynarodowych w złocie. Jednak liczba ta jest bardzo różna: w rozwiniętych krajach Zachodu osiąga 65-75%, w Rosji - 18%, a w Chinach - tylko 2,4%.

Światowa Rada Złota podaje, że co piąty bank centralny na świecie w roku bieżącym zwiększy rezerwy złota, a nikt ich nie zmniejszy. W ubiegłym roku sprzedano okruchy - tylko pół tuzina ton. Australia i Niemcy stanowiły połowę sprzedaży - około 4 tony każda. A ukraińskie rezerwy złota straciły 1200 kg. Ciekawe, że polskie rezerwy przechowywane są głównie w Banku...

 

W zeszłym roku Stare Miasto w Zamościu otrzymało tytuł jednego z 7 Cudów Polski, a dużo wcześniej zostało wpisane na prestiżową Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. To zasługa najpiękniejszego ratusza w Polsce, idealnie kwadratowego rynku z kamienicami ormiańskimi oraz niezwykłej katedry.

Ten XVI-wieczny ośrodek wyróżnia powiązanie różnych funkcji: zespołu miejskiego, rezydencji właściciela oraz...

 

W styczniu mamy komplet zimowych skrzydlatych gości a więc są gile, jemiołuszki, czeczotki, śnieguły, orzechówki, myszołowy włochate i inne. Wiele ptaków należących do gatunków występujących w Polsce zimą, takich jak szczygły, wrony, gawrony, kawki - przyleciało z północy i tu spędzą tę trudną dla nich porę roku.  

Zające, sarny, jelenie w czasie śnieżnej i mroźnej zimy zaczynają dotkliwie odczuwać zimno. Zwierzyna zużywa dużo czasu i wysiłku na zdobycie pożywienia. Zaczyna się okres głodowy i równocześnie okres wzmożonej działalności drapieżników i szkodników.

W styczniu można rozpocząć przycinanie żywopłotu, formowanie i cięcie żywotników i cisów. Pod koniec miesiąca bielimy pnie drzew owocowych, można również przyciąć gałęzie tych drzew, ale pod warunkiem, że nie ma dużych mrozów.

Duże ilości śniegu warto zgarniać z...

 

Projekt ustawy przygotowany przez Główny Urząd Statystyczny Polski zakłada przeprowadzenie w Polsce kolejnego narodowego spis powszechnego ludności i mieszkań w terminie od 1 września do 30 listopada 2021 roku.

Przeprowadzenie właściwego spisu poprzedzą dwa spisy próbne. Pierwszy odbędzie się w terminie od 1 do 31 sierpnia 2019 roku, drugi od 1 do 30 kwietnia 2020 roku. Spisy próbne odbędą się tylko w wybranych gminach.

Poprzedni narodowy spis powszechny ludności i mieszkań w Polsce był przeprowadzony od 1 kwietnia do 30 czerwca 2011 roku. Na podstawie przepisów Unii Europejskiej państwa członkowskie są zobowiązane do przeprowadzania narodowego spisu powszechnego ludności i mieszkań raz na 10...

 

W odrodzonej Rzeczpospolitej początkowo nowa polska waluta miała się nazywać „lech”, lub „pol”. Ostatecznie jednak 29 kwietnia 1924 roku decyzją Sejmu w ramach reformy pieniężnej przeprowadzonej przez ministra finansów Władysława Grabskiego wprowadzony został do obiegu „złoty”, który miał nawiązywać do waluty Królestwa Polskiego (regencyjnego).                                                     

Przy wymianie dawano 1 zł za 1,8 mln marek polskich. Złoty odpowiadał wartości 9/31 grama...

 

W Polsce średni czas dojazdu do pracy to 41 minut. Jest to rezultat zbliżony do średniej europejskiej, która wynosi 42 minut

Według statystyk dwóch na trzech Polaków korzysta na co dzień z samochodu. Część zmotoryzowanych podróżuje także transportem publicznym, a jego użytkownikami jest w sumie 40 proc. mieszkańców dużych miast.

W Warszawie najwięcej mieszkańców (47 proc.) korzysta z komunikacji zbiorowej.

Mieszkańcy stolicy jako jedyni w Polsce mogą poruszać się po swoim mieście metrem. Całkowita długość trakcji wynosi obecnie 29,2 km, natomiast w budowie jest kolejne 6,6 km.

Obie linie metra przewożą dziennie ponad 600 tys. pasażerów. To obecnie najszybszy i najbardziej ceniony sposób poruszania się po mieście. Świadczą o tym choćby wyższe ceny mieszkań zlokalizowanych w pobliżu stacji metra. W sumie Zarząd Transportu Miejskiego w Warszawie realizuje ok. 3...

 

„Pielgrzymy” – to niesamowite formy skalne znajdujące się na terenie gór Karkonosze. W okolicach Karpacza. Te położone na wysokości ponad 1200 m n.p.m. formacje skalne składają się z granitu, a ich wysokość dochodzi nawet do 25 metrów! Na powierzchni skał zaobserwować można ciekawe efekty działania wody, wiatru i zmian temperatury - tzw. kociołki wietrzeniowe. Dawniej uważano je za misy ofiarne służące pogańskim obrzędom. Stanowią dość dobry punkt widokowy, szczególnie na Śnieżkę - najwyższy szczyt w Karkonoszach (1602 m...

 

966 - Chrzest Polski

1000 - Zjazd w Gnieźnie

1138 - Podział Polski na dzielnice

1226 - Sprowadzenie Krzyżaków do Polski przez księcia mazowieckiego Konrada

1241 - Najazd Tatarów, bitwa pod Legnicą

1327 - Początek wojny z Zakonem Krzyżackim

1331 - Bitwa pod Płowcami, pokonanie Krzyżaków

1335 - Zjazd w Wyszehradzie monarchów Czech, Węgier i Polski w celu rozstrzygnięcia wojny z Krzyżakami

1343 - Zawarcie pokoju w Kaliszu

1385 - Unia polsko - litewska

1410 - Bitwa pod Grunwaldem

1411 - Pokój...

 
Nutriterapie

Grzyby w polskiej kuchni zajmują szczególne miejsce, nieodłącznie kojarząc się nam z magią wigilijnych potraw. Za ich największą zaletę uważa się smak i aromat, tymczasem… mało kto wie, że grzyby są źródłem wielu cennych składników, a ze względu na swoje właściwości prozdrowotne, powinny gościć na naszych stołach znacznie częściej niż raz do roku.

Lecznicza wartość grzybów

Lecznicze właściwości grzybów od wieków udokumentowane są w krajach azjatyckich, przede wszystkim w Chinach, Indiach, Japonii, ale także Malezji czy Korei. Jako ciekawostkę przytoczę fakt, że lakownica żółtawa, znana u nas bardziej pod łacińską nazwą...

 
WARTO ZWIEDZIĆ

Jedyna w Europie kopalnia kredy piszącej rozciąga się pod całą chełmską starówką. Nie wiadomo dokładnie, jak długie są podziemne chodniki - do niektórych może dotrzeć tylko specjalnie przeszkolona ekipa ratowników górniczych.

Niektóre źródła podają, że wielopoziomowe kredowe labirynty ciągną się nawet do oddalonego o 15 kilometrów Stołpia. Najstarsze z nich pochodzą nawet z XIII wieku.

Podobno w kredowych ścianach zostały ukryte książęce kosztowności i skarby chełmskich mieszczan, a w lochach pod dawnym ratuszem był nie tylko skarbiec, ale też więzienie, w którym śmiercią głodową ginęli skazańcy. Według legend,...

 

POLONIADA = konkurs dla młodzieży polonijnej.

DWUDZIONEK= jako polski odpowiednik słowa weekend. Podobno już Julian Tuwim sprzeciwiał się wprowadzeniu tego słowa do polszczyzny i wydaje się, że tak dobrze radzimy sobie z weekendem, że temu słowu nie należy wróżyć zawrotnej kariery.

JAKOŚTOBĘDZIZM =„ Szabel nam nie zabraknie, szlachta na koń wsiędzie, Ja z synowcem na czele, i - jakoś to będzie!” - Adam Mickiewicz „Pan Tadeusz”.

NERKA = w znaczeniu niewielka saszetka na pasku, zwykle noszona na biodrach.

FACEBOOKOWICZ / FEJSBUKOWICZ = ten, co siedzi (nieraz całodobowo) na popularnym „fejsie” i nie może położyć kres temu...

 

Jeden z najpowszechniejszych mitów to stwierdzenie, że grzyby nie są pełnowartościowym posiłkiem. Dietetycy cenią grzyby, za dużą zawartość błonnika. Jest w nich też sporo białka, prawie tyle samo co w mięsie. Najwięcej białka jest w pieczarkach hodowlanych – aż 44 procent. Suszone borowiki zawierają prawie dwa razy więcej białka niż mięso wołowe. Natomiast zawartość tłuszczów jest iście dietetyczna – zatem grzyby są pokarmem niskokalorycznym (200-400 kcal na 100 g).

Grzyby są też cennym źródłem witamin i minerałów. Stężenia poszczególnych witamin (na przykład B2, B3 czy B5) porównywalne są z takimi produktami, jak wątroba, drożdże czy...

 

^ Każda kobieta jest aniołem stróżem swego męża.

^ Są mężczyźni, którzy żenią się jedynie dlatego, że się boją sami spać.

^ Małżeństwo zabija miłość, ale natura nie znosi pustki i w to miejsce powstaje przyjaźń lub nienawiść.

^ Jeśli mąż trzy razy dziennie mówi swojej żonie, że ją kocha, to albo czuje do niej niepojęte uczucie, albo się jej boi.

^ Kiedy dziewczyna wychodzi za mąż, zamienia zainteresowanie dziesięciu młodych ludzi na brak zainteresowania jednego.

^ Małżeństwo to coś takiego jak wzajemne czulenie się dwóch kamieni szlifierskich.

^ Do zawarcia ślubu potrzeba świadków, tak jak do wypadku albo pojedynku.

^Małżeństwo i wino mają jedną wspólną cechę: nabierają wartości dopiero po latach.

^ Serce kobiety światowej jest na kształt róży, z której każdy kochanek po listku odrywa, tak że dla męża...

 
Mitologizmy frazeologiczne

Odpowiedź niejasna, dwuznaczna. Nazwa wzięła się od kapłanki Pytii w świątyni w Delfach, która odurzona ziołami odpowiadała na zadawane pytania. Dla przykładu na pytanie żołnierza o swe przyszłe losy na wojnie, odpowiedziała: pójdzieszzginieszwrócisz- nie,  co można interpretować, że wojskowy pójdzie na wojnę, zginie i nie wróci, ale również, że pójdzie na wojnę, ale wróci i nie...

 

Wolin to największa polska wyspa – jej powierzchnia wynosi około 265 km kw. Położona jest w północno - zachodniej Polsce i swoimi atrakcjami przyciąga turystów z całego kraju. Warto zobaczyć Woliński Park Narodowy. Chroni niezwykły i unikatowy w Europie odcinek brzegu morskiego, fascynujący intensywnością procesów rzeźbotwórczych i ruchomymi wydmami. To jedyne miejsce w Europie, w którym obok siebie występują wydmy, jeziora, torfowiska i...

 

& Pod dworcem Głównym w Szczecinie znajduje się jeden z największych schronów przeciwatomowych w Europie, który jest w stanie pomieścić 5 000 osób.

& W Witaszycach w Muzeum Wojen Napoleońskich znajduje się włos Napoleona.

& W Polsce w Jaskini Obłazowej znaleziono najstarszy na świecie bumerang zrobiony z ciosu mamuta. Szacuje się, że ma on około 23 tysiące lat.

& W Polsce jest 3090 ulic o nazwie “Polna”.

& W Polsce rocznie rodzi się około 375 000 dzieci (1.0% populacji), a umiera około 392 000 osób (1.0%...

 

& Unikaj schronienia pod wysokimi drzewami, masztami, latarniami,

& Podczas jazdy samochodem zatrzymaj się z dala od drzew i pozostań w samochodzie.

& Nie jedź rowerem i nie dotykaj jego metalowych części,

& Będąc na otwartym terenie nie biegaj i nie poruszaj się szybkim krokiem.

Kucnij ze złączonymi nogami, nie kładź się na ziemię i nie stój w rozkroku,

& W sytuacji, kiedy burza zaskoczy cię nad jeziorem, wyjdź z wody i oddal się od brzegu. Słone morze i mokry piasek łatwo ściągają pioruny.

& Unikaj używania telefonu komórkowego. Najlepiej go wyłącz.

& Namiot nie jest bezpiecznym schronieniem w...

 

Rosyjska spółka Svetofor, mająca centralę na dalekiej Syberii, ma aktualnie 600 dyskontów w Rosji i ponad 200 poza nią – w Kazachstanie, Azerbejdżanie i na Białorusi planuje w Polsce otworzyć 105 sklepów pod szyldem Mere.

W Polsce konsumenci już odzwyczaili się trochę od klasycznych dyskontów, w których towar leży na paletach, wybór jest bardzo mocno ograniczony, ale za to ceny o ok. 20 procent niższe.

Pytanie jednak, czy rosyjska sieć przyjmie się w Polsce. Klasyczne dyskonty (jak Lidl czy Aldi) postawiły ostatnio na nieco większy wybór i komfort zakupów dla klientów. Poza tym, polski rynek dyskontów jest mocno zdominowany przez Biedronkę, która ma już ponad 2800 sklepów, daleko za nią są Lidl mający około 650 placówek, a na trzecim miejscu jest Netto z około 360...

 

Ma sześćset metrów kwadratowych. Mieszczą się tam nie tylko pomieszczenia dla chorych, ale też między innymi rejestracja i poczekalnia. Schron pod szpitalem Żeromskiego w Krakowie został otwarty do zwiedzania.

To prawdziwy szpital pod szpitalem. Został on przygotowany na wypadek wojny w latach 50. XX wieku. Przewodnik opowiada: „Najpierw rannych przynoszono by do rejestracji, bo musieli być zapisani: skąd są, co się z nimi. Następnie chorzy trafialiby do punktu segregacji oraz pierwszych zabiegów. Jeśli zdarzyłoby się, że osoby będą skażone, gdyż zakładano, że może być atak gazowy albo skażenie radioaktywne, to te osoby musiały wejść do kąpieliska anty radioaktywnego.

Niektórzy mieli brać prysznic odkażający o własnych siłach. Tych, którzy nie byliby w stanie tego zrobić, mieli myć...

 
Wyzwala kreatywność

Nie tylko w czasie deszczu i nie tylko dzieci się nudzą. Często ten stan dopada też dorosłych. Ale nuda – wbrew stereotypom utrwalonym w literaturze czy w piosence – jest nam bardzo potrzebna, jak każdy inny stan, którego doświadczamy.

Kiedy zaczynamy się nudzić, pojawia się uczucie dyskomfortu. Nasz mózg bardzo nie lubi pustki, więc stara się ją w jakiś sposób zapełnić. Na poziomie zachowań zaczynamy się zastanawiać: jeżeli mi się nudzi i odczuwam pewien dyskomfort, to zaczynam nabierać wewnętrznej motywacji do tego, żeby coś zrobić, podjąć jakąś aktywność, być może pomyśleć, co w tym momencie byłoby dla mnie atrakcyjne. W związku z czym budzi się nasza kreatywność, budzi się nasza twórczość i powstaje wtedy bardzo dużo ciekawych rzeczy. Zresztą wielu twórców, czy to kultury czy nauki, mówiło o tym, że bardzo dużo najważniejszych dzieł, pomysłów...

 

W drugiej połowie XII w. gród Kijów osiągnął ogromne rozmiary. Liczył wówczas około. 45 tys. mieszkańców, co stawiało go w rzędzie trzech największych miast średniowiecznej Europy.

Przewyższający zdecydowanie inne miasta Konstantynopol miał wówczas 400-500 tys. ludności (po upadku w XIV-XV w. liczył zaledwie 30-40 tys.).

Drugie po nim Saloniki miały około 200 tys. Pozostałe miasta Europy były już znacznie mniejsze. Londyn w XI w. miał około 20 tys. mieszkańców, (w XIV w. liczba ta wzrosła do 35 tys.), Nowogród w XIII w liczył  około 30 tys. ludności, zaś największe miasta hanzeatyckie nie przekraczały 20-22...

 

Przy­ję­ło się, że kolory szlaków pie­szych od­zwier­cie­dla­ją ich stopień trud­no­ści - to jednak nie­praw­da. W przy­pad­ku szlaków pie­szych zna­ko­wa­nych przez Polskie Towarzystwo Turystyczno-Krajoznawcze kolory zwią­za­ne są z dłu­go­ścią i „waż­no­ścią” szlaku:

- czarny i żółty to krótki szlak doj­ścio­wy (na ich trasie raczej nie po­win­ni­śmy liczyć na atrak­cyj­ne miej­sca­)

- zielony to szlak do­pro­wa­dza­ją­cy do cha­rak­te­ry­stycz­nych miejsc,

- nie­bie­ski to szlak...

 

Liczne dane dowodzą, że wycieczki do lasu mogą obniżyć ciśnienie krwi, zredukować poziom stresu, poprawić stan układu krążenia i układu przemiany materii, obniżyć poziom cukru we krwi, poprawić koncentrację i pamięć, ulżyć chorym na depresję, podnieść próg bólu, dodać energii, pobudzić układ immunologiczny, zwiększyć produkcję białek przeciwnowotworowych, pomóc stracić na wadze.

Musimy pozwolić przyrodzie wniknąć do naszego wnętrza dzięki uszom, oczom, nosowi, ustom, rękom i stopom. Słuchajmy, zatem śpiewu ptaków i szumu wiatru w liściach drzew, podziwiajmy różne odcienie zieleni liści i igieł, rozkoszujmy się zapachem lasu, dotknijmy...

 
Передплатити „Dziennik Kijowski” можна протягом року в усіх відділеннях зв’язку України