Dziś: piątek,
17 sierpnia 2018 roku.
Przegląd do nr 574 – sierpień 2018 r.
Kultura
Senat krakowskiej ASP ustanowił rok 2018 Rokiem Juliana Fałata


Z Litwy (w drodze), 1890. Akwarela, gwasz, papier

Wraz z impresjonistycznymi inspiracjami w obrazach z lat 90. odkrywane są japońskie schematy kompozycyjne – asymetryczne kadrowanie, duże połacie aktywnej „pustej” przestrzeni oraz znacznie czarnych detali (zaprzęgi w drodze

Malarz, akwarelista i rysownik, czołowy reprezentant malarstwa pejzażowego i rodzajowego, przedstawiciel starszej generacji Młodej Polski. Wykształcony w Krakowie i Monachium, odbył wiele artystycznych podróży w tym i podróż dookoła świata. W 1866 przebywał u Radziwiłłów w Nieświeżu, 1886-95 pracował...

 
Pod Pegazem

Ogłoszono nazwiska tegorocznych laureatów w VI edycji konkursu o jedną z najważniejszych nagród literackich w Polsce Nagrody im. Wisławy Szymborskiej.

Do tej nagrody o charakterze międzynarodowym mogą być zgłaszane tomy poetyckie wydane oryginalnie  po polsku lub w przekładzie na język polski. Spośród 236 tomów poetyckich wystawionych do konkursu jury wyłoniło pięć książek-finalistek.

Pierwszą nagrodę zdobył tom wierszy Julii Fiedorczuk. Poetka otrzymała wyróżnienie za tom "Psalmy", w którym sięga po jeden z najstarszych gatunków literackich, by opowiadać o współczesnych problemach.                                   

Poniżej polecamy do przeczytania utwory kilku laureatów...

 
Polska muzyka lat 50.


"Budujemy nowy dom" po raz pierwszy wykonał Chór Czejanda

Dekada kończącego się w Polsce stalinizmu i odwilży rozbrzmiewała muzyką wspieraną przez partię, niosącą komunistyczną pochwałę pracy, egzotyczną dla ucha dzisiejszego słuchacza, ale i zakazanym, rebelianckim jazzem, granym w zadymionych piwnicach ukrytych przed okiem oficjeli. Polska muzyka lat 50. to także przesiąknięte nostalgią orkiestry radiowe i pierwsze utwory rockandrollowe.

Budujemy nowy dom

W latach 50. zniszczenia wojenne wciąż były w Polsce widoczne na każdym kroku. II wojna światowa pochłonęła nie t ylko 6 milionów istnień, ale też zrównała z ziemią miasta...

 
Jubileusz

Музична академія в Кракові (Konserwatorium Towarystwa Muzycznego w Krakowie. 1888 – 1946; Państwowa Wyższa Szkoła Muzyczna. 1946 – 1979.   Із 1979 – Akademia Muzyczna w Krakowie) святкує  свій 130-річний ювілей. З цієї нагоди відбуваються численні мистецькі заходи як в Польщі, так і далеко за її межами, зокрема й в Україні, адже чимало наших співвітчизників свого часу навчалися, або нині студіюють тут. 

Палким ініціатором створення та розбудови цього музичного закладу став Владислав...

 
Czy to jest realne?


Były gmach teatru polskiego w Kijowie przy ulicy Prorizna 17

„W wielu polskich rodzinach Kijowa nieraz miałem okazję słyszeć nostalgiczne opowieści starych mieszkańców miasta o tym, że przed II wojną światową w mieście był polski teatr. Moja babcia też wielokrotnie przypominała sobie o nim. Od niej dowiedziałem się, na przykład, że teatr znajdował się przy ulicy Prorizna (wówczas ul. Swierdłowa), w tym budynku, gdzie w czasach mojego dzieciństwa było kino „Komsomolec Ukrainy”. Pamiętam, że opowiadając podkreślała, że widownia tego teatru zawsze była pełna, a na...

 
Wieczór literacki

W ciepły słoneczny czerwcowy dzień w przytulnej świetlicy kijowskiego Domu-Muzeum M. Rylskiego, dominował język ukraiński i polski, gdyż tematem spotkania była poezja znanej Noblistki Wisławy Szymborskiej z okazji rocznicy jej urodzin.

Dyrektor muzeum Wiktoria Kołesnyk, otwierając wieczór literacki, podkreśliła, że corocznie, już niemal od półwiecza, tutaj, w rodzinnym gnieździe koryfeusza ukraińskiej poezji odbywają się prezentacje klasycznej oraz współczesnej poezji europejskiej, w tym i polskiej, co sprzyja ukraińsko-polskim powiązaniom kulturowym.

Organizatorką recitalu była dobrze znana w Polonii ukraińskiej, znakomita pianistka Helena Arendarewska, która akurat kilka dni...

 
Malarze malują oczyma miłości i tylko oczyma miłości należy ich oceniać. (Gotthold Lessing)


Kazimierz Liżewski zapoznał zwiedzających z ekspozycją swych prac

Artysta... Kim on jest? Zapewne, to ten, kto ostrzej, niż inni odczuwa piękno świata i potrafi donieść je do ludzi. Taka myśl się nasuwa, kiedy oglądasz obrazy Kazimierza Liżewskiego.

Ten utalentowany artysta samorodek urodził się 5 marca 1940 roku w Stawiszczu (w obwodzie kijowskim) w rodzinie Stanisława i Solomei Liżewskich.

Ich prastary ród ma polskie korzenie, stąd od dzieciństwa język polski i ukraiński, były mu bliskie sercu. Tragicznymi dla jego rodziny, jak i dla wielu Polaków, mieszkających na Ukrainie,...

 
Koncert z jubilatem

Dla kierownika Katedry Polonistyki KNU -  członka korespondenta NANU prof. dr hab. Rostysława Radyszewskiego dzień otwarcia zainicjowanej przez niego, którejś to już z kolei, konferencji był dniem wyjątkowym.

Akademik, dyrektor Instytutu Literatury Narodowej Akademii Nauk Ukrainy Mykoła Żulynskyj w imieniu Prezydenta Narodowej Akademii Nauk Ukrainy Borysa Patona wręczył mu podziękowanie i gratulacje z okazji 70-lecia urodzin podkreślając, że jest on naukowcem szeroko znanym za granicą, który w ciągu wielu dziesięcioleci wspierał więzi ukraińsko-polskie. Jego dorobek to blisko 400 publikacji, w tym 11 monograficznych. Pod jego kierownictwem obroniło swe prace habilitacyjne 8 doktorów i 30...

 
Stanisław Szewczenko – poeta i tłumacz


Stanisław Szewczenko i jego dorobek twórczy

W Białymstoku w ramach XIX Dni Kultury Kresowej odbył się wieczór pod dewizą „W kręgu „Marii” Antoniego Malczewskiego” poświęcony Stanisławowi Szewczence - ukraińskiemu poecie i tłumaczowi, autorowi antologii i wyborów twórczości polskich poetów.

Na spotkaniu, które prowadził polski historyk literatury Waldemar Smaszcz autor opowiedział o swoim przekładzie „Marii” Antoniego Malczewskiego na język ukraiński, jak również o najnowszym tomiku wierszy pt. „Nic oprócz...

 
Znad pięciolinii


Tuż po koncercie… od lewej: Pawło Gintow, Jewhen Lewkulycz, Alfonso Soldano, Wiktoria Żad’ko, Antoni Stefanowicz

Twórczość ukraińskiego kompozytora polskiego pochodzenia Siergieja Bortkiewicza (1877-1952) jest dobrze znana w Europie i w USA. Ale w Ojczyźnie muzyka artysty przez długi czas pozostawała nieznaną. Zainteresowanie postacią kompozytora pojawiło się na początku 2000 roku dzięki dyrygentowi Mykole Sukczowi. Dzisiaj młodsze pokolenie kontynuuje popularyzację twórczości kompozytora.

13 marca muzyka Bortkiewicza stała się o krok bliższa – w...

 
Na pięciolinii

W sali paradnej muzeum wybitnego poety Maksyma Rylskiego odbył się koncert z okazji 108. rocznicy urodzin słynnego polskiego kompozytora i pianisty Fryderyka Chopina.  

Organizatorką recitalu była bardzo dobrze znana w Polonii ukraińskiej, świetna pianistka Helena Arendarewska, będąca członkinią Kijowskiego Narodowościowo-Kulturalnego Stowarzyszenia Polaków „Zgoda”.

Z wielką przyjemnością wysłuchaliśmy w jej wyśmienitym wykonaniu popularne utwory polskiego kompozytora: dwa mazurki, polonez, nokturn i oczywiście - Etiudę c-moll op. 10 nr 12, nazywaną Rewolucyjną.

W koncercie wziął udział solista Narodowej Filharmonii Ukrainy wiolonczelista Leonid Gerżan. Razem z Heleną Arendarewską,...

 
Szkic o Tadeuszu Boy-Żeleńskim


Tadeusz Kamil Marcjan Żeleński, herbu Cioіek, pseud. literacki Boy (ur. 21 grudnia 1874 r. w Warszawie, zamordowany 1941 r. we Lwowie)

W 1905 roku w krakowskiej cukierni Michalika przy Floriańskiej powstał kabaret „Zielony balonik”. Początkowo Tadeusz był jednym z wielu obserwatorów występów, kiedyś jednak napisał prześmiewczą balladę i wysłał ją autorom kabaretu, którzy zaproponowali Tadeuszowi opracowanie tekstów. Atmosfera Balonika z miejsca oczarowała Tadeusza, który swoje teksty zaczął podpisywać pseudonimem Boy (zaskakujący...

 
Szkic o Tadeuszu Boy-Żeleńskim


Tadeusz Kamil Marcjan Żeleński, literacki Boy (ur. 21 grudnia 1874 r. w Warszawie, zamordowany 1941 r. we Lwowie)

Tadeusz Boy Żeleński to postać absolutnie wyjątkowa w polskiej kulturze. Jego pogmatwany, bardzo kontrowersyjny życiorys wart jest naszkicowania, gdyż zgodnie z koncepcją autorstwa samego Boya, prawda o życiu danego twórcy stanowi najlepszy komentarz do jego dzieła.

Wydawać się może, że Boy to jakaś pokryta patyną postać z zamierzchłych czasów, o której pamięć ogranicza...

 


Czarna krowa
, olej, płótno,1954

Tadeusz Piotr Potworowski należy do grona najwybitniejszych polskich malarzy XX wieku. Urodził się 14 czerwca 1898 roku w Warszawie. Gimnazjum ukończył w Moskwie. Studia malarskie rozpoczął w Szkole Rysunku Konrada Krzyżanowskiego w Warszawie w roku 1920, dwa lata później przeniósł się do krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych, gdzie studiował w pracowni Józefa Pankiewicza.

W roku 1924 wraz z grupa studentów z pracowni Pankiewicza (tworzących Komitet Paryski) wyjechał do Paryża. Nad Sekwaną...

 
Tradycje

„Треба бы нам треба стільця шырокого
Жеби ся нам зыйшла родина до нього…”

Festiwal pod tą dewizą corocznie (od roku 1982) odbywa się w miejscowości Zdynia (województwo małopolskie).

Watra. Słowo oznaczające ogień na całym łuku Karpat: od polskich górali po mieszkańców południowej Rumunii. Karpaty, owszem, dzielą, ale gdy ktoś już się na nie wdrapie, znajduje się na drodze szybkiej wymiany myśli, doświadczeń, języka.

Łemkowie też mają swoją watrę, swoje ognisko, swój ogień domowy, swoją...

 
Передплатити „Dziennik Kijowski” можна протягом року в усіх відділеннях зв’язку України