Dziś: wtorek,
26 września 2017 roku.
Przegląd do nr 552 wrzesień 2017 r.
Kultura
Mistrz pędzla
Malarstwo Polskie


„Kiejstut i Witold więźniami Jagiełły”,
1873, olej na płótnie
Epizod z walk Władysława Jagiełły o panowanie na Litwie. Witold (brat stryjeczny Władysława Jagiełły) rozpoczął wojnę przeciwko bratu. W wyniku tego Jagiełło uwięził Witolda i jego ojca Kiejstuta w Krewie, skąd ten pierwszy uciekł do Malborka.

Wojciech Gerson (1831 - 1901)- polski malarz, rysownik-ilustrator, pedagog i krytyk sztuki związany z Warszawą, czołowy reprezentant akademizmu i realizmu lat 80. i 90. W latach 1872-96 profesor w Warszawskiej Klasie Rysunkowej. W 1878 otrzymał tytuł profesora akademii petersburskiej.

Tworzył głównie pejzaże (wiele tatrzańskich), obrazy historyczne i rodzajowe

Interesował się archeologią, etnografią, historią i konserwacją zabytków. Próbował sił w architekturze i inscenizacji.

Wędrował pieszo po Małopolsce, Podhalu i Tatrach. Obserwacja otaczającej rzeczywistości znalazły wyraz w krajobrazowych notatkach utrzymanych w realistycznej konwencji.

W dziedzinie malarstwa historycznego i portretowego, w 1873 otrzymał tytuł akademika, a z czasem uhonorowany tytułem profesora akademii petersburskiej.

W okresie 1856-1858 doskonalił swój warsztat artystyczny w Paryżu.

Wykształcił całą plejadę artystów, m.in. Józefa Chełmońskiego, Jana Stanisławskiego i Leona Wyczółkowskiego. Zaszczepił swym uczniom szacunek dla tradycji malarstwa i jednocześnie poczucie własnej niezależności twórczej; odrzucił jednak nowe prądy artystyczne, zarówno impresjonistyczną wrażeniowość jak symbolistyczną metaforykę. Najwyżej w hierarchii wartości sytuował malarstwo historyczne o patriotyczno-dydaktycznej wymowie.


Wojciech Gerson (1831 - 1901)


„Spotkanie na drodze z Trok do Wilna”,
1852, ołówek, akwarela, gwasz, papier
Gerson z grupą absolwentów Szkoły Sztuk Pięknych zwiedzał Litwę w celu rysunkowego dokumentowania typowych dla różnych regionów mieszkańców miast, miasteczek i wsi. Zgromadzone wówczas studia i szkice wykorzystał także ilustrując wydawnictwo O. Kolberga „Lud”.


„Opłakane apostolstwo",
1866, olej na płótnie
Tragiczny epizod z dziejów średniowiecznych podbojów ziem zachodnio-słowiańskich dokonywanych przez marchie germańskie i Krzyżaków.  Przedstawiona scena ukazuje moment wkroczenia do słowiańskiej wioski germańskich wojowników, którzy pod pretekstem nawracania na chrześcijaństwo (o czym świadczy postać biskupa na koniu) niszczą, mordują i plądrują na oczach bezradnych mieszkańców.


„Hetman wielki litewski Krzysztof Radziwiłł”,
Olej na płótnie


„W Tatrach”,
1860, akwarela, papier


„Wyschnięty potok w Tatrach”,
1893, olej na płótnie

Dziennik Kijowski