{"id":1303,"date":"2024-09-19T14:07:05","date_gmt":"2024-09-19T11:07:05","guid":{"rendered":"https:\/\/dk.com.ua\/polacy-w-czarnogorze\/"},"modified":"2024-12-09T14:30:14","modified_gmt":"2024-12-09T12:30:14","slug":"polacy-w-czarnogorze","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dk.com.ua\/home\/polacy-w-czarnogorze\/","title":{"rendered":"POLACY W CZARNOG\u00d3RZE"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/a>
Ba\u0142ka\u0144skie miasto Kotor <\/strong><\/p>\n

\u00a0<\/strong>Histori\u0119 Polak\u00f3w w Czarnog\u00f3rze zaczn\u0119 od wypowiedzi by\u0142ego ambasadora Czarnog\u00f3ry w Warszawie pana Ramiza Ba\u0161i\u0107a, kt\u00f3ry twierdzi i\u017c: \u201eCzarnog\u00f3rcy nadal uwa\u017caj\u0105, \u017ce ich korzenie nie pochodz\u0105 znad Dniestru, ale z Polski o czym wyra\u017anie \u015bwiadcz\u0105 podobnie brzmi\u0105ce s\u0142owa w j\u0119zyku polskim i czarnog\u00f3rskim\u201d \u2013 m\u00f3wi prezes Stowarzyszenia Polak\u00f3w zamieszka\u0142ych w Czarnog\u00f3rze, mgr Wanda J. Vujisi\u0107 z Bijelo Polje w rozmowie z Leszkiem W\u0105tr\u00f3bskim.<\/p>\n

– Czarnog\u00f3ra to pa\u0144stwo powsta\u0142e z rozpadu dawnej Jugos\u0142awii. W maju 2006 roku odby\u0142o si\u0119 u Was referendum niepodleg\u0142o\u015bciowe…\u00a0 <\/strong><\/p>\n

-\u2026 dok\u0142adnie 21 maja. Za niepodleg\u0142o\u015bci\u0105 opowiedzia\u0142o si\u0119 w\u00f3wczas 55,5% g\u0142osuj\u0105cych, a na mapie politycznej Europy pojawi\u0142o si\u0119 nowe europejskie pa\u0144stwo \u2013 Czarnog\u00f3ra (Crna Gora) o powierzchni 13 812 km kw., zamieszkane dzi\u015b przez oko\u0142o 650 tys. obywateli. Czarnog\u00f3ra po\u0142o\u017cona jest nad Morzem Adriatyckim i graniczy z Chorwacj\u0105, Bo\u015bni\u0105 i Hercegowin\u0105, Serbi\u0105, Kosowem oraz Albani\u0105. Jest to kraj g\u00f3rzysty (G\u00f3ry Dynarskie) z niew\u0105tpliwie najpi\u0119kniejszym wybrze\u017cem Adriatyku i pi\u0119knymi pla\u017cami. Jest tu tak\u017ce kilkana\u015bcie ciekawych starych miast \u2013 takich jak: Budva, Herceg Novi, Sveti Stefan, Ulcinj, Kotor, Bar i kilka pi\u0119knych park\u00f3w narodowych.<\/p>\n

Ludno\u015b\u0107 Czarnog\u00f3ry tworzy mozaik\u0119 narodowo\u015bciow\u0105: 268 tys. (43,2%) to Czarnog\u00f3rcy, a reszt\u0119 stanowi\u0105 Serbowie 198 tys. (31%), Bo\u015bniacy 48 tys., 31 tys. Alba\u0144czycy, 25 tys. i inni. J\u0119zykiem czarnog\u00f3rskim pos\u0142uguje si\u0119 zaledwie 22% ludno\u015bci, a serbskim a\u017c 63,5% mieszka\u0144c\u00f3w kraju. Ponad 460 tys. (74%) ludno\u015bci wyznaje prawos\u0142awie i nale\u017c\u0105 do dw\u00f3ch osobnych Cerkwi Prawos\u0142awnych: Czarnog\u00f3rskiej i Serbskiej. Oko\u0142o 110 tys. wyznaje islam, a 24 tys. katolicyzm. 28 czerwca 2006 roku Czarnog\u00f3ra sta\u0142a si\u0119 192 cz\u0142onkiem ONZ, 5 lipca 2017 roku cz\u0142onkiem NATO.<\/p>\n

– Sk\u0105d wzi\u0119li si\u0119 Polacy w Czarnog\u00f3rze\u2026<\/strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n

Czarnog\u00f3ra, podobnie jak inne posiad\u0142o\u015bci tureckie, by\u0142a szczelnie zamkni\u0119ta dla ludzi z zewn\u0105trz Imperium Otoma\u0144skiego. Tak wi\u0119c w zasadzie nie by\u0142o \u017cadnych kontakt\u00f3w Polski z Czarnog\u00f3r\u0105 i Polak\u00f3w z tym krajem. Wiemy natomiast, \u017ce obecno\u015b\u0107 Polak\u00f3w na terenie Czarnog\u00f3ry, rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 w XIX wieku i by\u0142a \u015bci\u015ble zwi\u0105zana z histori\u0105 polskich walk o niepodleg\u0142o\u015b\u0107. Tak\u017ce z niepodleg\u0142o\u015bciowymi poczynaniami politycznymi emigracji polskiej, dokonywanymi w oparciu o Turcj\u0119.<\/p>\n

Do wybuchu I wojny \u015bwiatowej w roku 1914 niewielu Polak\u00f3w przyje\u017cd\u017ca\u0142o do Czarnog\u00f3ry. Jednym z pierwszych, kt\u00f3rzy tu dotarli w XIX wieku by\u0142 gen. Mustafa D\u017celaleddin-Pasza (Konstanty Borz\u0119cki) oraz pochodz\u0105cy z Galicji, Miko\u0142aj Jurystowski (1872-1938), kt\u00f3ry w latach 1905-1911 by\u0142 konsulem Austro-W\u0119gier w \u00f3wczesnej stolicy niepodleg\u0142ej Czarnog\u00f3ry \u2013 Cetinje. Kroniki odnotowuj\u0105 r\u00f3wnie\u017c dyplomat\u0119 Jerzego Boles\u0142awa Bo\u0144cza-Tomaszewskiego (1872-1955), przebywaj\u0105cego na plac\u00f3wce w Pary\u017cu do 1917 roku, a po odrodzeniu Polski w 1918 roku szefa gabinetu emigracyjnego ministra spraw zagranicznych Czarnog\u00f3ry w Neuilly-Sur-Seine. Byli te\u017c i inni.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0<\/p>\n

– Dzisiejsza Polonia w Czarnog\u00f3rze to w 99% kobiety, kt\u00f3re wysz\u0142y tutaj za m\u0105\u017c i za\u0142o\u017cy\u0142y rodziny. Czy z Pani\u0105 by\u0142o podobnie?<\/strong><\/p>\n

– Mieszkam w Czarnog\u00f3rze ju\u017c prawie trzydzie\u015bci pi\u0119\u0107 lat. Ta sytuacja wywo\u0142uje u mnie r\u00f3\u017cne uczucia, bo czym cz\u0142owiek jest starszy, tym staje si\u0119 bardziej sentymentalny. Moje spotkanie z Czarnog\u00f3r\u0105 by\u0142o zupe\u0142nie przypadkowe i nigdy nie my\u015bla\u0142am, \u017ce w\u0142a\u015bnie tutaj b\u0119dzie m\u00f3j \u201edrugi dom\u201d. Mieszka\u0142am wraz z rodzin\u0105 w Warszawie i studiowa\u0142am na Uniwersytecie Warszawskim, na Wydziale Rusycystyki i Lingwistyki Stosowanej. W nagrod\u0119 za dobre wyniki w nauce otrzyma\u0142am stypendium w Instytucie im. A. S. Puszkina w Leningradzie (Sankt-Petersburgu) i tam pozna\u0142am mojego przysz\u0142ego m\u0119\u017ca. On te\u017c, wraz z grup\u0105 student\u00f3w z Jugos\u0142awii, przyjecha\u0142 do Leningradu na miesi\u0119czne seminarium. I tam w\u0142a\u015bnie zacz\u0119\u0142a si\u0119 nasza znajomo\u015b\u0107.<\/p>\n

\"\"<\/a>
Prezes\u00a0 Stowarzyszenia Polak\u00f3w Zamieszka\u0142ych w Czarnog\u00f3rze Wanda J. Vujisi\u0107 <\/strong><\/p>\n

Z Petersburga wr\u00f3ci\u0142am do Warszawy, a on do Belgradu i do Bijelog Polja, gdzie mieszkamy do dzi\u015b. Nast\u0119pne wakacje sp\u0119dzi\u0142am ju\u017c w Czarnog\u00f3rze, nad Morzem Adriatyckim na zaproszenie Blagoja (tak ma imi\u0119 m\u00f3j m\u0105\u017c). \u015alub zaplanowali\u015bmy dopiero na przysz\u0142y rok. Musia\u0142am przecie\u017c wr\u00f3ci\u0107 do kraju, aby uregulowa\u0107 wszystkie sprawy zwi\u0105zane z wyjazdem na sta\u0142e do Czarnog\u00f3ry (wtedy by\u0142a to jedna z sze\u015bciu republik by\u0142ej Jugos\u0142awii) i obroni\u0107 prac\u0119 magistersk\u0105. I tak zacz\u0119\u0142a si\u0119 moja \u201eprzygoda\u201d z Czarnog\u00f3r\u0105, kt\u00f3ra trwa do dzi\u015b.\u00a0<\/p>\n

– Potem urodzi\u0142a si\u0119 Wasza c\u00f3rka…<\/strong><\/p>\n

– Dosta\u0142a na imi\u0119 Iwonka. Nasze \u017cycie zacz\u0119\u0142o nabiera\u0107 nowego blasku. Mog\u0119 powiedzie\u0107, \u017ce by\u0142 to dla mnie bardzo szcz\u0119\u015bliwy okres mojego \u017cycia i taki pozosta\u0142 do dzi\u015b. Nie tylko zreszt\u0105 dla mnie, ale dla ca\u0142ej mojej rodziny. C\u00f3rka sko\u0144czy\u0142a w Podgoricy stosunki mi\u0119dzynarodowe i dyplomacj\u0119 i pracuje obecnie w ambasadzie RP w Podgoricy i \u015bwietnie rozmawia po polsku. Ma\u0142\u017conek obroni\u0142 prac\u0119 doktorsk\u0105, a ja dalej pracuj\u0119 i dzia\u0142am w Stowarzyszeniu, kt\u00f3re jest moim \u201eoczkiem w g\u0142owie\u201d, promuj\u0105c nasz\u0105 Ojczyzn\u0119 na obczy\u017anie.<\/p>\n

– Jak i kiedy dosz\u0142o do powstania Waszego Stowarzyszenia?\u00a0\u00a0\u00a0 <\/strong><\/p>\n

– Pomys\u0142 powstania naszego Stowarzyszenia zaistnia\u0142 w roku 2002 w czasie moich rozm\u00f3w z \u00f3wczesnym konsulem RP w Belgradzie – J\u00f3zefem Kami\u0144skim. Dosz\u0142o wtedy do powo\u0142ania do \u017cycia organizacji skupiaj\u0105cej Polak\u00f3w rozproszonych po ca\u0142ej Czarnog\u00f3rze, mieszkaj\u0105cych w r\u00f3\u017cnych miastach, osiedlach i wioskach.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0<\/p>\n

Pierwsze nasze spotkanie odby\u0142o si\u0119 8 listopada 2003 roku w nadmorskiej miejscowo\u015bci Sutomore. Uczestniczy\u0142o w nim udzia\u0142 21 os\u00f3b wraz ze swoimi rodzinami. Na naszym spotkaniu obecny by\u0142 tak\u017ce konsul J\u00f3zef Kami\u0144ski, kt\u00f3ry z ca\u0142ego serca popar\u0142 nasz pomys\u0142.\u00a0\u00a0<\/p>\n

– Pani zosta\u0142a w\u00f3wczas wybrana prezesem Stowarzyszenia\u2026<\/strong><\/p>\n

-…i funkcj\u0119 t\u0119 pe\u0142nie nieprzerwanie a\u017c do dnia dzisiejszego (wg. naszego Statutu).Wybrano te\u017c zast\u0119pc\u0119 Zygmunta Hupka (z Baru) oraz skarbnika El\u017cbiet\u0119 Turkovi\u0107 (z Podgoricy). W sk\u0142ad zarz\u0105du weszli r\u00f3wnie\u017c: Krystyna Karpowicz-Vuksanovi\u0107 i Teresa Medojevi\u0107 (Bijelo Polje), Katarzyna Nenezi\u0107 i Stanis\u0142awa Nikoli\u0107 (Nik\u0161i\u0107), Maria \u0106upi\u0107 (Podgorica) i Teresa Toma\u0161evi\u0107 (Tivat).<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Naszym g\u0142\u00f3wnym celem by\u0142a (i jest nadal) integracja \u015brodowiska polonijnego, troska o piel\u0119gnowanie to\u017csamo\u015bci narodowej na obczy\u017anie, rozwijanie kulturalno-turystycznej wsp\u00f3\u0142pracy mi\u0119dzy naszymi pa\u0144stwami, organizowanie spotka\u0144 Polak\u00f3w w Czarnog\u00f3rze, piel\u0119gnowanie j\u0119zyka, kultury i obyczaj\u00f3w polskich oraz promocja Polski w Czarnog\u00f3rze i wreszcie wsp\u00f3\u0142praca z innymi stowarzyszeniami pozarz\u0105dowymi. Chcieli\u015bmy zaj\u0105\u0107 si\u0119 budowaniem mostu przyja\u017ani mi\u0119dzy Polsk\u0105 i Czarnog\u00f3r\u0105. I musz\u0119 tu, z perspektywy czasu z zadowoleniem stwierdzi\u0107, \u017ce to si\u0119 nam uda\u0142o.\u00a0\u00a0\u00a0<\/p>\n

– Wasze Stowarzyszenie zosta\u0142o oficjalnie zarejestrowane w Ministerstwie Sprawiedliwo\u015bci Czarnog\u00f3ry w raku 2004 \u2026\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <\/strong><\/p>\n

-. ..16 stycznia z siedzib\u0105 w Bijelom Polju, gdzie nadal mieszkam. Otrzymali\u015bmy te\u017c, z Urz\u0119du Statystycznego Czarnog\u00f3ry, dokument o klasyfikacji dzia\u0142alno\u015bci naszego Stowarzyszenia. Na mocy tego dokumentu stali\u015bmy si\u0119 pe\u0142noprawn\u0105, pozarz\u0105dow\u0105 organizacj\u0105 polonijn\u0105, kt\u00f3ra mog\u0142a prowadzi\u0107 legaln\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 na terenie ca\u0142ej Czarnog\u00f3ry.<\/p>\n

– Wasza Polonia, jak i wiele innych na Ba\u0142kanach, nie jest emigracj\u0105 polityczn\u0105 ani ekonomiczn\u0105. Przyj\u0119\u0142o si\u0119 o Was m\u00f3wi\u0107, \u017ce jest to \u201eemigracja sercowa\u201d… <\/strong><\/p>\n

– Nasze panie \u017cyj\u0105 tu przewa\u017cnie w rodzinach mieszanych, g\u0142\u00f3wnie w miastach. Wtopi\u0142y si\u0119 w miejscowe \u015brodowisko, szybko asymiluj\u0105c si\u0119, przyjmuj\u0105c tutejszy j\u0119zyk, obyczaje, kultur\u0119 i kuchni\u0119. Dbaj\u0105 jednocze\u015bnie o sw\u00f3j j\u0119zyk ojczysty, piel\u0119gnuj\u0105 polskie zwyczaje, kultur\u0119, tradycj\u0119 i dbaj\u0105 o to\u017csamo\u015b\u0107 narodow\u0105. Wiele z nich mieszka ju\u017c w Czarnog\u00f3rze ponad 40 lat. Niekt\u00f3re wr\u00f3ci\u0142y do Polski, inne zamieszka\u0142y w by\u0142ych republikach Jugos\u0142awii. Polska grupa w Czarnog\u00f3rze jest ma\u0142a, ale dobrze zorganizowana. Wed\u0142ug danych statystycznych z roku 2003 by\u0142o nas tu 57 os\u00f3b. Do najwi\u0119kszych skupisk Polak\u00f3w nale\u017ca\u0142y: sto\u0142eczna Podgorica (17 os\u00f3b), Nik\u015bi\u0107 (13), Bijelo Polje (6), Tivat (5), Herceg-Novi (2) oraz po jednej osobie w: Budvie, Cetinju, Tuzi i Ulcinju.<\/p>\n

Wiemy, \u017ce na terenie naszej republiki mieszkaj\u0105 w znacznym rozproszeniu, tak\u017ce inni nasi rodacy. Niestety, z niekt\u00f3rymi jak dotychczas, nie uda\u0142o si\u0119 nam skontaktowa\u0107. Uda\u0142o si\u0119 natomiast powi\u0119kszy\u0107 liczb\u0119 naszych cz\u0142onk\u00f3w. Wzros\u0142a tak\u017ce liczebno\u015b\u0107 naszej polonijnej rodziny. Wed\u0142ug naszych danych, na koniec 2013 roku, w Czarnog\u00f3rze mieszka\u0142o 143 Polak\u00f3w, co oznacza prawie potr\u00f3jny wzrost liczby tutejszej Polonii. Wed\u0142ug naszych spis\u00f3w, z roku 2020, liczba naszych cz\u0142onk\u00f3w i dalej ro\u015bnie i na dzie\u0144 dzisiejszy wynosi 167.<\/p>\n

\"\"<\/a>
Polonia czarnog\u00f3rska\u00a0<\/strong><\/strong><\/p>\n

Jeste\u015bmy obecnie organizacj\u0105 trzypokoleniow\u0105 \u2013 my, nasze dzieci i wnuki. Dwa lata temu, w roku 2018 roku, obchodzili\u015bmy 15-lecie powstania i dzia\u0142alno\u015bci naszego Stowarzyszenia. Musz\u0119 doda\u0107, \u017ce jeste\u015bmy niewielk\u0105, ale dobrze zorganizowan\u0105 Rodzin\u0105 w Czarnog\u00f3rze. \u00a0A ja, za swoj\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 i promocj\u0119 Polski w Czarnog\u00f3rze zosta\u0142am odznaczona przez Prezydenta RP, Bronis\u0142awa Komorowskiego, Krzy\u017cem Kawalerskim Orderu Zas\u0142ugi RP w roku 2013.<\/p>\n

– Czym jeszcze zajmuje si\u0119 dzi\u015b Wasze Stowarzyszenie?<\/strong><\/p>\n

– Na naszych spotkaniach staramy si\u0119 zbli\u017cy\u0107 do siebie, pozna\u0107 si\u0119 lepiej, podzieli\u0107 osi\u0105gni\u0119ciami naszych dzieci i wnuk\u00f3w, powspomina\u0107 chwile sp\u0119dzone w ojczy\u017anie i wreszcie porozmawia\u0107 w swoim ojczystym j\u0119zyku. Najbardziej naturaln\u0105 form\u0105 zachowania naszej to\u017csamo\u015bci narodowej s\u0105 cz\u0119ste kontakty z rodzin\u0105 w kraju, wyjazdy dzieci na kolonie polonijne i obozy czy wreszcie udzia\u0142 student\u00f3w w r\u00f3\u017cnych kursach j\u0119zyka polskiego, organizowanych w Podgoricy i Bijelom Polju. W czasie pobytu wakacyjnego w Polsce nasze dzieci i wnuki maj\u0105 szans\u0119 poznania swojej rodziny, zaprzyja\u017anienia si\u0119 ze swoimi r\u00f3wie\u015bnikami, jak r\u00f3wnie\u017c lepiej jeszcze nauczy\u0107 si\u0119 rozmawia\u0107 po polsku.\u00a0<\/p>\n

– Jak radzi sobie Wasze Stowarzyszenie w czasie obecnej pandemii?<\/strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n

– Wielomiesi\u0119czny kryzys Covid-19 sk\u0142oni\u0142 nas do g\u0142\u0119bokiej refleksji. Zacz\u0119li\u015bmy zastanawia\u0107 si\u0119 co mamy do zaoferowania sobie, swoim najbli\u017cszym, ale r\u00f3wnie\u017c i tutejszej Polonii. Praca i dzia\u0142alno\u015b\u0107 naszego Stowarzyszenia od ubieg\u0142ego roku zmierzy\u0142a si\u0119 z now\u0105 sytuacj\u0105 i zmusi\u0142a nas do nowych zachowa\u0144 oraz korekty dzia\u0142a\u0144 w \u017cyciu polonijnym. Z przykro\u015bci\u0105 informowali\u015bmy naszych cz\u0142onk\u00f3w, \u017ce w zwi\u0105zku z zaistnia\u0142\u0105 sytuacj\u0105 odwo\u0142ane zosta\u0142y wszystkie tradycyjne spotkania polonijne \u2013 takie jak: Wielkanoc, Dzie\u0144 Kobiet, Dzie\u0144 Dziecka czy Bo\u017ce Narodzenie.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0<\/p>\n

\u00a0Na pocz\u0105tku pa\u017adziernika 2020 roku otrzymali\u015bmy informacj\u0119, \u017ce rozpocz\u0105\u0142 swoj\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 Polonijny Uniwersytet dla Dzieci,<\/a> kt\u00f3rego celem by\u0142o rozbudzanie zainteresowa\u0144 naukowych u dzieci i jednocze\u015bnie motywacja do nauki j\u0119zyka polskiego. A miesi\u0105c p\u00f3\u017aniej, w listopadzie, ju\u017c po raz dwunasty, otrzymali\u015bmy zaproszenie do udzia\u0142u w XII edycji konkursu \u201eBy\u0107 Polakiem\u201d.<\/p>\n

Nie zawiesili\u015bmy tak\u017ce naszej dzia\u0142alno\u015bci dydaktycznej w tym trudnym okresie. Na stronie internetowej Stowarzyszenia regularnie informujemy o tym, co dzieje si\u0119 w naszej organizacji. Staramy si\u0119 poprzez codzienny kontakt z naszymi cz\u0142onkami i ich rodzinami (telefoniczny, poczt\u0105 internetow\u0105, komunikatory) rozmawia\u0107, o tym jak prze\u017cy\u0107, jak \u017cy\u0107, jak pokona\u0107 mrok pandemii i odzyska\u0107 nadziej\u0119 na lepsze jutro.<\/p>\n

– Jak widzi Pani przysz\u0142o\u015b\u0107 czarnog\u00f3rskiej Polonii?<\/strong><\/p>\n

– Czekamy na m\u0142odych! Dla naszych dotychczasowych dzia\u0142a\u0144 najwa\u017cniejsz\u0105 motywacj\u0105 by\u0142 polski patriotyzm, nostalgia, ch\u0119\u0107 bycia \u201emi\u0119dzy swymi\u201d, piel\u0119gnowanie j\u0119zyka i pami\u0119ci narodowej. Bo przecie\u017c istniej\u0105 \u201ekody\u201d zrozumia\u0142e tylko dla nas Polak\u00f3w. Czy przyszli cz\u0142onkowie Stowarzyszenia, nasze dzieci i wnuki, kt\u00f3re ju\u017c nie urodzi\u0142y si\u0119 w Polsce i wychowa\u0142y w tutejszej kulturze, b\u0119d\u0105 mia\u0142y tak\u0105 motywacj\u0119 dzia\u0142ania jak my, czy te\u017c zupe\u0142nie inn\u0105? – trudno to dzi\u015b powiedzie\u0107.<\/p>\n

Mamy dwie ojczyzny, tak m\u00f3wi\u0105 moi znajomi i przyjaciele i to jest prawda. Ale wiem, \u017ce moj\u0105 prawdziw\u0105 ojczyzn\u0105 nie jest kraj, do kt\u00f3rego przynale\u017c\u0119 \u201eadministracyjnie\u201d, ale miejsce – z kt\u00f3rym \u0142\u0105cz\u0105 mnie wspomnienia, a to jest Polska.<\/p>\n

\u00a0Musimy zawsze pami\u0119ta\u0107, aby strzec swojej to\u017csamo\u015bci, bo naszej Ojczy\u017anie – Polsce, zawdzi\u0119czamy to, kim jeste\u015bmy i sk\u0105d s\u0105 nasze korzenie. Cz\u0142owiek, kt\u00f3ry nie ma w\u0142asnej ojczyzny, nie zna w\u0142asnej historii, kultury i w\u0142asnego rodowodu, nie zna te\u017c i samego siebie i nie mo\u017ce \u017cy\u0107 pe\u0142ni\u0105 swojego \u017cycia. Dla mnie moje rodzinne strony, miejsce wieloletniego zamieszkania, polska tradycja, nasze obyczaje, nasza historia i przywi\u0105zanie do starej Ojczyzny stanowi\u0105 podstaw\u0119 mojego \u017cycia, kt\u00f3re staram si\u0119 szczeg\u00f3lnie piel\u0119gnowa\u0107 tu na obczy\u017anie.<\/p>\n

Rozmawia\u0142 Leszek WATR\u00d3BSKI<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Ba\u0142ka\u0144skie miasto Kotor \u00a0Histori\u0119 Polak\u00f3w w Czarnog\u00f3rze zaczn\u0119 od wypowiedzi by\u0142ego ambasadora Czarnog\u00f3ry w Warszawie pana Ramiza Ba\u0161i\u0107a, kt\u00f3ry twierdzi i\u017c: \u201eCzarnog\u00f3rcy nadal uwa\u017caj\u0105, \u017ce…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1304,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[22],"tags":[],"class_list":["post-1303","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-rodacy"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t