{"id":1315,"date":"2024-12-01T14:24:40","date_gmt":"2024-12-01T12:24:40","guid":{"rendered":"https:\/\/dk.com.ua\/o-polonii-gruzinskiej\/"},"modified":"2024-12-09T14:29:24","modified_gmt":"2024-12-09T12:29:24","slug":"o-polonii-gruzinskiej","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dk.com.ua\/home\/o-polonii-gruzinskiej\/","title":{"rendered":"O Polonii gruzi\u0144skiej"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/a>
Prof. Maria Filina, prezes Zwi\u0105zku Kulturalno-O\u015bwiatowego \u201ePolonia\u201d w Tbilisi (fot. Leszek W\u0105tr\u00f3bski)<\/strong><\/p>\n

Rozmawa z prof. Mari\u0105 Filina, Prezesem Zwi\u0105zku Kulturalno-O\u015bwiatowego \u201ePolonia\u201d w Tbilisi<\/strong><\/p>\n

-Historia stosunk\u00f3w polsko-gruzi\u0144skich si\u0119ga XVII wieku\u2026<\/strong><\/p>\n

-Polacy, kt\u00f3rzy znale\u017ali si\u0119 na Kaukazie, byli g\u0142\u00f3wnie zes\u0142a\u0144cami politycznymi. Pierwsza ich fala, na tzw. ciep\u0142\u0105 Syberi\u0119, dotar\u0142a tam ju\u017c w roku 1794. Byli to przewa\u017cnie uczestnicy powstania ko\u015bciuszkowskiego. Nast\u0119pn\u0105 fal\u0119 zasilili polscy je\u0144cy z wojsk napoleo\u0144skich, kt\u00f3rych liczb\u0119 okre\u015bla si\u0119 dzi\u015b na kilka do kilkunastu tysi\u0119cy. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nich powr\u00f3ci\u0142a jednak do Polski po manife\u015bcie cara Aleksandra I. Szczeg\u00f3lnie du\u017cy nap\u0142yw Polak\u00f3w nast\u0105pi\u0142 dopiero po upadku powstania listopadowego i mi\u0119dzy powstaniami. Opr\u00f3cz polskich \u017co\u0142nierzy-zes\u0142a\u0144c\u00f3w, od lat trzydziestych i czterdziestych XIX wieku do Gruzji przybywali dobrowolni emigranci, przedstawiciele r\u00f3\u017cnych zawod\u00f3w. Najwi\u0119cej by\u0142o w\u00f3wczas lekarzy, nauczycieli, urz\u0119dnik\u00f3w, kupc\u00f3w i ludzi interesu. W po\u0142owie XIX wieku w samym tylko Tbilisi mieszka\u0142o 900 Polak\u00f3w. Wi\u0119kszymi skupiskami naszych rodak\u00f3w by\u0142y r\u00f3wnie\u017c Kutaisi, Gori, Telawi, Batumi i Signahi.<\/p>\n

Ostatnia wreszcie fala Polak\u00f3w przyby\u0142a na Kaukaz na prze\u0142omie XIX i XX wieku \u2013 w celach zarobkowych, w okresie rozkwitu gospodarki rosyjskiej. Byli to w przewa\u017caj\u0105cej mierze fachowcy: in\u017cynierowie, nauczyciele, muzycy, malarze, a nawet akuszerki. Polacy pozostawili wiele \u015blad\u00f3w swojej dzia\u0142alno\u015bci w tamtym regionie, r\u00f3wnie\u017c w samej Gruzji.<\/p>\n

-Polonia gruzi\u0144ska jest jedn\u0105 z najstarszych Polonii na \u015bwiecie i liczy sobie ponad 200 lat<\/strong><\/p>\n

– Nasza Polonia jest absolutnie nietypowa. Jeste\u015bmy Poloni\u0105 mieszan\u0105 \u2013 gruzi\u0144sko-polsk\u0105, polsko-ormia\u0144sk\u0105, polsko-rosyjsk\u0105, polsko-ukrai\u0144sk\u0105 \u2013 bo tu w Gruzji zawsze mieszka\u0142y r\u00f3\u017cne narodowo\u015bci. Nasi cz\u0142onkowie s\u0105 w wi\u0119kszo\u015bci potomkami, w pi\u0105tym i sz\u00f3stym pokoleniu, polskich zes\u0142a\u0144c\u00f3w. I w wi\u0119kszo\u015bci to jest elita intelektualna. W moim przypadku j\u0119zyka polskiego nauczy\u0142a mnie i mojego brata Piotra nasza babcia Maria Zawada. Ona te\u017c przekaza\u0142a nam wiar\u0119 i nasz\u0105 narodow\u0105 tradycj\u0119, bo polska krew jest mocna i przebija si\u0119 przez pokolenia.<\/p>\n

-W roku przysz\u0142ym (2025) Wasz Zwi\u0105zek odchodzi\u0107 b\u0119dzie swoje 30-lecie\u2026<\/strong><\/p>\n

– Tak naprawd\u0119, to ju\u017c w tym roku zacz\u0119li\u015bmy jubileuszowe obchody. Nasze\u00a0 pierwsze spotkanie mia\u0142o bowiem miejsce w roku 1994, a jego formalna rejestracja rok p\u00f3\u017aniej \u2013 w\u0142a\u015bnie w 1995. Nasz Zwi\u0105zek powstawa\u0142 w bardzo ci\u0119\u017ckich warunkach totalnego kryzysu w Gruzji. Nie mieli\u015bmy przez kilka lat, bardzo cz\u0119sto, ani pr\u0105du, ani gazu. Wszystkim brakowa\u0142o te\u017c ogrzewania, kt\u00f3re w tamtych czasach zosta\u0142o nam od\u0142\u0105czone. By\u0142y r\u00f3wnie\u017c straszne kolejki po chleb i niekontrolowany rozb\u00f3j. Moja mama le\u017ca\u0142a w\u00f3wczas po wylewie. W takiej w\u0142a\u015bnie niesprzyjaj\u0105cej sytuacji uda\u0142o mi si\u0119 za\u0142o\u017cy\u0107 nasz Zwi\u0105zek.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0<\/p>\n

\u00a0– Za\u0142o\u017cenie Zwi\u0105zku \u201ePolonia\u201d poprzedzi\u0142a Pani wizyta w Polsce…\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0<\/strong><\/p>\n

\u00a0<\/strong>– Zosta\u0142am zaproszona do Tarnowa w zwi\u0105zku z moj\u0105 monografi\u0105 habilitacyjn\u0105 pt. \u201ePolsko-gruzi\u0144skie kontakty literackie w XIX-XX stuleciach\u201d. Uczestnicy spotkania w Tarnowie rozmawiali o kazachsta\u0144skich Polakach. I wtedy postanowi\u0142am powiedzie\u0107 co\u015b o naszych kaukaskich Polakach, wykszta\u0142conych potomkach zes\u0142a\u0144c\u00f3w, kt\u00f3rzy stworzyli sojusz duchowy z gruzi\u0144sk\u0105 elit\u0105 inteligenck\u0105.\u00a0\u00a0 Odwiedzi\u0142am te\u017c Warszaw\u0119, na zaproszenie \u00f3wczesnego prezesa Stowarzyszenia \u201eWsp\u00f3lnota Polska\u201d i marsza\u0142ka Senatu RP prof. Andrzeja Stelmachowskiego. Rozmawiali\u015bmy m.in. o potrzebie\u00a0 zorganizowania polskiego stowarzyszenia dla kaukaskich Polak\u00f3w. To by\u0142 rok 1994. I, jak ja to m\u00f3wi\u0119, w ostatnim ataku romantyzmu, nie wiedz\u0105c, czym to grozi, za\u0142o\u017cy\u0142am ten Zwi\u0105zek.<\/p>\n

– Zacz\u0119li\u015bcie si\u0119 Pa\u0144stwo organizowa\u0107\u2026<\/strong><\/p>\n

–<\/strong>… zbiera\u0107 wsz\u0119dzie adresy Polak\u00f3w. Szukali\u015bmy ich nawet w ksi\u0105\u017cce telefonicznej, w ko\u015bciele, w\u015br\u00f3d znajomych. I zacz\u0119li\u015bmy w moim domu, razem z nasz\u0105 sekretark\u0105, rejestracj\u0119.<\/p>\n

W listopadzie zorganizowa\u0142am na Pa\u0144stwowym Uniwersytecie im. Iw. D\u017cawachiszwili, gdzie nadal pracuj\u0119 jako profesor, pierwsze zebranie. By\u0142o ono nasz\u0105 wewn\u0119trzn\u0105 potrzeb\u0105. Po raz bowiem pierwszy Polacy, po rozpadzie ZSRR, mogli przyzna\u0107 si\u0119 do swojej polsko\u015bci. Spotka\u0144 w podobnej atmosferze wi\u0119cej ju\u017c nigdy nie by\u0142o. I chocia\u017c by\u0142 to Zwi\u0105zek Kulturalno-O\u015bwiatowy to nasz\u0105 pierwsz\u0105 dzia\u0142alno\u015bci\u0105 by\u0142a praca charytatywn\u0105, kt\u00f3ra by\u0142a odpowiedzi\u0105 na wielkie potrzeby. Szczeg\u00f3lnie ci\u0119\u017cko \u017cy\u0142o si\u0119 naszym emerytom. Za pierwsz\u0105 np. swoj\u0105 emerytur\u0119 moja mama mog\u0142a kupi\u0107 zaledwie p\u00f3\u0142tora jajka. To by\u0142y \u017cadne emerytury! Sprawa tych emerytur trafi\u0142a szybko do medi\u00f3w.\u00a0 I drugi przyk\u0142ad. Przez 3 lata u mnie w domu dzia\u0142a\u0142 \u201epartyzancki\u201d gabinet medyczny, a nasza lekarka wydawa\u0142a lekarstwa, poniewa\u017c ca\u0142y system medyczny by\u0142 w ca\u0142kowitej ruinie. I gabinet ten, cho\u0107 nie tak intensywnie jak wtedy, dzia\u0142a nadal. Nasza lekarka, pani Larysa Metreweli lekarz radiolog, kt\u00f3ra te\u017c mia\u0142a babci\u0119 Polk\u0119, przeprowadza\u0142a rocznie oko\u0142o tysi\u0105c konsultacji w\u015br\u00f3d naszych cz\u0142onk\u00f3w. Nadal s\u0105 ludzie, szczeg\u00f3lnie emeryci, b\u0119d\u0105cy w potrzebie, kt\u00f3rym pomagamy. Ale ju\u017c tego entuzjazmu niestety nie mamy. Pozostaj\u0105 prawie wy\u0142\u0105cznie obowi\u0105zki.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0<\/p>\n

\"\"<\/a>
Tablica biura zwi\u0105zkowego przy ul. Sulchan-Saba 7 w Tbilisi (fot. Leszek W\u0105tr\u00f3bski)<\/strong><\/p>\n

– Jak uda\u0142o si\u0119 Pani Profesor po\u0142\u0105czy\u0107 prac\u0119 naukow\u0105 i kulturaln\u0105 z dzia\u0142alno\u015bci\u0105 polonijn\u0105?
<\/strong><\/p>\n

\u00a0<\/strong>– Jako profesor uda\u0142o mi si\u0119 stworzy\u0107 grono, kr\u0105g os\u00f3b Polak\u00f3w z pochodzenia, p\u00f3\u0142 Polak\u00f3w oraz mi\u0142o\u015bnik\u00f3w Polski. I dlatego wszystkie te nasze przedsi\u0119wzi\u0119cia maj\u0105 ju\u017c dzisiaj charakter ponad polonijny. To s\u0105 wydarzenia w mie\u015bcie i wydarzenia na ca\u0142\u0105 Gruzj\u0119.<\/p>\n

S\u0105 liczne Polonie w innych krajach, kt\u00f3re nie dzia\u0142aj\u0105 na tak\u0105 skal\u0119 jak nasza. O naszej dzia\u0142alno\u015bci \u015bwiadczy m.in. ilo\u015b\u0107 zorganizowanych konferencji o wielkich Polakach, o polsko-gruzi\u0144skich kontaktach \u2013 w tym kilka mi\u0119dzynarodowych oraz mn\u00f3stwo tom\u00f3w pokonferencyjnych \u2013 takich jak np. \u201e200 lat Polak\u00f3w na Kaukazie\u201d (2000r.), \u201eEtiudy na pograniczu kultur\u201d (2005), \u201eRomantyzm i wsp\u00f3\u0142czesno\u015b\u0107. Kontakty polsko-gruzi\u0144skie: historia i perspektywy\u201d (2010) oraz sesje: \u201eK. I. Ga\u0142czy\u0144ski wczoraj i dzi\u015b\u201d(2005), \u201ePolski Kaukaz. Kontakty polsko-gruzi\u0144skie\u201d (2015), \u201ePolska \u2013 Gruzja. Dialog przez stulecia\u201d (2022 r.). I wreszcie naukowcy z Polski i Gruzji czy kilkana\u015bcie wystaw malarstwa polskiego w Gruzji \u2013 malarzy starych i tera\u017aniejszych pochodz\u0105cych z polskich rodzin. I mn\u00f3stwo koncert\u00f3w polsko-gruzi\u0144skiej muzyki. Nie wiem dok\u0142adnie ile. I s\u0105 to koncerty na naprawd\u0119 du\u017c\u0105 skal\u0119. Organizujemy je w np. w konserwatorium (ostatnio w Zwi\u0105zku Kompozytor\u00f3w Gruzji, bo babcia prezesa tego Zwi\u0105zku Giorgi Szawerzaszwilego jest polsk\u0105 hrabin\u0105 Jurkowsk\u0105, a on jest naszym cz\u0142onkiem). Nikt nam nigdy nie odmawia\u0142 uczestnictwa w koncercie.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0<\/p>\n

\u00a0-Zwi\u0105zek Wasz prowadzi te\u017c, od 16 lat, kursy j\u0119zykowe…<\/strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0<\/p>\n

\u00a0-Mamy 5 grup, kt\u00f3re prowadzi nauczycielka z Polski (z ORPEGu) \u2013 pani Beata Kara\u015b. Organizujemy ponadto r\u00f3\u017cne wycieczki, uczestniczymy w r\u00f3\u017cnych przedsi\u0119wzi\u0119ciach czy imprezach gruzi\u0144skich – takich jak np. Dzie\u0144 Tbilisi. Pracuj\u0119 te\u017c w r\u00f3\u017cnych komisjach mniejszo\u015bci narodowych.<\/p>\n

Ostatnio, razem z Rad\u0105 Miejsk\u0105, uda\u0142o si\u0119 nam nada\u0107 imi\u0119 Aleksandra Szymkiewicza \u2013 polskiego architekta (syna adwokata, polskiego szlachcica Polikarpa Szymkiewicza i Adelajdy pochodz\u0105cej z rodziny o niemiecko-szwedzkich korzeniach, absolwenta architektury w petersburskiej ASP – od 1885 w Tbilisi, gdzie otrzyma\u0142 posad\u0119 sekretarza gubernialnego, a nast\u0119pnie architekta miejskiego) jednej z ulic naszego miasta. Korzystaj\u0105c z okazji naszej rozmowy, nie mog\u0119 nie wspomnie\u0107 o problemach zwi\u0105zanych z funkcjonowaniem naszego biura zwi\u0105zkowego. W tym roku nie otrzymali\u015bmy jeszcze \u015brodk\u00f3w finansowych z kraju na jego utrzymanie. I ja je utrzymuj\u0119. A likwidacja Zwi\u0105zku przynios\u0142aby nam wi\u0119cej negatywnych skutk\u00f3w, ni\u017c niewielkie koszty finansowego wsparcia z kraju na jego dzia\u0142alno\u015b\u0107. I nie wyobra\u017cam sobie, kiedy o tym dowiedz\u0105 si\u0119 w gruzi\u0144skim Parlamencie, radzie miejskiej czy na uniwersytecie. Oni tego nie zrozumiej\u0105, \u017ce biuro zwi\u0105zkowe zosta\u0142o zlikwidowane tylko dlatego, \u017ce nie mamy na czynsz. Nie mog\u0119 te\u017c o tym powiedzie\u0107 nauczycielce, kt\u00f3ra tu we wrze\u015bniu rozpocznie zaj\u0119cia, aby uczy\u0142a nasze dzieci na ulicy. Dlatego biuro na razie jeszcze utrzymuj\u0119.\u00a0\u00a0<\/p>\n

-W Pani niedawno wydanej ksi\u0105\u017cce pt. \u201ePolska spu\u015bcizna w Gruzji\u201d jest rozdzia\u0142 po\u015bwi\u0119cony wszystkim najwa\u017cniejszym polskim miejscom – czyli\u00a0 gruzi\u0144skim Polonikom.<\/strong><\/p>\n

-W Tbilisi s\u0105 m.in. ulice Kaczy\u0144skiego, Pi\u0142sudskiego, Mickiewicza no i od niedawna tak\u017ce i Szymkiewicza.<\/p>\n

– A jak wygl\u0105daj\u0105 przygotowania do przysz\u0142orocznego jubileuszu 30-lecia Waszego Zwi\u0105zku?<\/strong><\/p>\n

– <\/strong>Chcemy <\/strong>je rozpocz\u0105\u0107 mi\u0119dzynarodow\u0105 konferencj\u0105. Mam nadziej\u0119, \u017ce uda si\u0119 j\u0105 zorganizowa\u0107 na naszym uniwersytecie. Chcia\u0142abym, ale na to te\u017c nie mamy \u015brodk\u00f3w, nakr\u0119ci\u0107 film i oczywi\u015bcie zorganizowa\u0107 koncert. My zawsze mamy takie spotkanie i wiecz\u00f3r podczas naszych jubileuszy w Bibliotece Narodowej. Biblioteka Narodowa te\u017c jest zwi\u0105zana z Polakami. Dlatego, \u017ce w 1846 roku rosyjski namiestnik imperatorski na Kaukazie za\u0142o\u017cy\u0142 bibliotek\u0119 razem z hrabi\u0105 Wojciechem Potockim.<\/p>\n

\"\"<\/a>
Cz\u0142onkowie gruzi\u0144skiej Polonii przed siedzib\u0105 Zwi\u0105zku w Tbilisi (fot. FB Zwi\u0105zku \u201ePolonia\u201d)\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <\/strong><\/p>\n

-I jeszcze zapytam\u00a0 o Pani Profesor osi\u0105gni\u0119cia naukowe\u2026<\/strong><\/p>\n

– Jestem profesorem zwyczajnym na Wydziale Nauk Humanistycznych Pa\u0144stwowego Uniwersytetu w Tbilisi im. Iw. D\u017cawachiszwili (Instytut Slawistyki, kierunek: katedra literatur s\u0142owia\u0144skich, kierownik Centrum Polonistyki). Znajomo\u015b\u0107 j\u0119zyka polskiego wynios\u0142am z domu od babci Marii Zawady, potomkini powsta\u0144ca styczniowego. Moja babcia nigdy nie by\u0142a w kraju, ale przekaza\u0142a nam mi\u0142o\u015b\u0107 do Polski.<\/p>\n

Jestem autork\u0105 kilku monografii: \u201ePolsko-gruzi\u0144skie kontakty literackie w XIX-XX stuleciach<\/em>\u201d (Tbilisi,1991 r., w j\u0119zyku rosyjskim) oraz \u201eLosy Polak\u00f3w na Kaukazie. Cz\u0119\u015b\u0107 I. \u201eTbiliska grupa poet\u00f3w zes\u0142a\u0144czych\u201d<\/em> w j\u0119zyku polskim (we wsp\u00f3\u0142autorstwie z prof. Danut\u0105 Ossowsk\u0105 z Olsztyna). (Tbilisi, 2007 r.). Nast\u0119pnie w roku 2015, ze wsparciem finansowym Ambasady RP w Gruzji, opublikowa\u0142am uzupe\u0142nion\u0105 wersj\u0119 tej monografii, rok p\u00f3\u017aniej ukaza\u0142a si\u0119 wersja rosyjska tej ksi\u0105\u017cki. Nast\u0119pnie w roku 2018 ukaza\u0142 si\u0119 jej przek\u0142ad na j\u0119zyk gruzi\u0144ski. Ksi\u0105\u017cka mia\u0142a szeroki rozg\u0142os w kr\u0119gach naukowych i literackich Gruzji i Polski. W 2016 roku ukaza\u0142 si\u0119 tom prac naukowych \u201ePolski Kaukaz. Historia i perspektywy kontakt\u00f3w polsko-gruzi\u0144skich\u201d.<\/em> W roku 2017 zosta\u0142 wydany II tom \u201ePolski Kaukaz. Historia i perspektywy kontakt\u00f3w polsko-gruzi\u0144skich\u201d. <\/em>W 2022 roku\u00a0 tom naukowy \u201ePolska \u2013 Gruzja. Dialog przez stulecia\u201d <\/em>oraz ostatnio ksi\u0105\u017cka pt. \u201ePolska spu\u015bcizna w Gruzji\u201d.<\/em><\/p>\n

\u00a0 <\/em><\/strong>-Dzi\u0119kuj\u0119 za rozmow\u0119 i ju\u017c dzi\u015b sk\u0142adam najlepsze \u017cyczenia jubileuszowe\u00a0 Pani Prezes oraz wszystkim cz\u0142onkom Zwi\u0105zku Kulturalno-O\u015bwiatowego \u201ePolonia\u201d.<\/strong><\/p>\n

Leszek W\u0105tr\u00f3bski<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Prof. Maria Filina, prezes Zwi\u0105zku Kulturalno-O\u015bwiatowego \u201ePolonia\u201d w Tbilisi (fot. Leszek W\u0105tr\u00f3bski) Rozmawa z prof. Mari\u0105 Filina, Prezesem Zwi\u0105zku Kulturalno-O\u015bwiatowego \u201ePolonia\u201d w Tbilisi -Historia stosunk\u00f3w…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1323,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[22],"tags":[],"class_list":["post-1315","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-rodacy"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t