![\"\"](\"https:\/\/www.dk.com.ua\/..\/gfx\/foto\/hlad-393.jpg\")
<\/p>\n<\/p>\n
Nasta\u0142 Nowy 2011. Trudno mi pisa\u0107 biografi\u0119. Pl\u0105cz\u0105 si\u0119 w\u0105tki. W zesz\u0142ym roku pisa\u0142em o Panu Witalim Pli\u0144skim. Spytacie co ma Nowy Rok, pan Pli\u0144ski i biografia? <\/strong><\/p>\n M\u00f3wi\u0105, u progu roku \u201eotwarte\u201d s\u0105 piecz\u0119ci i daty Ksi\u0119gi, rozpocz\u0119te w\u0105tki wok\u00f3\u0142 naocznych i niedocieczonych pragnie\u0144, trw\u00f3g, nadziei, \u017cycze\u0144. Co to znaczy? Trzeba pisa\u0107, niepoprawnie wierz\u0105c w \u201emetaforyczno\u015b\u0107\u201d i istnienie Ksi\u0119gi! Dzi\u015b zapisuj\u0119 stron\u0119 o Julii, stron\u0119 wpisan\u0105 w moj\u0105 pasj\u0119 zwyk\u0142ego \u201eukrai\u0144skiego\u201d nauczyciela j\u0119zyka polskiego. Julia – po prostu dziewczyna, kt\u00f3r\u0105 ledwie znam, ledwie rok m\u0142odsza od mojej kochanej c\u00f3rki, Marty. Wiele z Martusi dostrzegam w Julii!<\/p>\n Zapami\u0119ta\u0142em Juli\u0119 z jakiej\u015b szkolnej akademii po\u015bwi\u0119conej Tarasowi Szewczence w tym instytucie, w kt\u00f3rym ucz\u0119 w Kirowogradzie, na stepowej Ukrainie. To by\u0142o na przedwio\u015bniu zesz\u0142ego roku (2010). Moja grupa student\u00f3w, z pocz\u0105tku liczna, podlega\u0142a licznym \u201efluktuacjom\u201d. T\u0142umaczono mi bez ko\u0144ca, \u017ce niekt\u00f3rym postawiono obowi\u0105zkowe zaj\u0119cia w miejsce moich \u2013fakultatywnych. Inni musieli podj\u0105\u0107 prac\u0119, aby op\u0142aci\u0107 czesne! Wcale nie niskie.<\/p>\n Powtarza\u0142em mozolnie zaj\u0119cia, gdy\u017c stale pojawia\u0142y si\u0119 inne grupy. Wyprosi\u0142em nawet miejsce w \u201eakademiku\u201d. Do\u015b\u0107 obskurny, czteroosobowy pok\u00f3j, ale li tylko na czas lutej zimy, i tylko ze wzgl\u0119du na to, \u017ce musia\u0142em doje\u017cd\u017ca\u0107 z odleg\u0142ego zak\u0105tku miasta. Zreszt\u0105 dwa lata doje\u017cd\u017ca\u0142em. Zim\u0105, podczas parali\u017cu komunikacyjnego \u2013 cz\u0119sto taks\u00f3wk\u0105 kilka razy w tygodniu, na w\u0142asny koszt.<\/p>\n Po zaj\u0119ciach brn\u0119 dwa razy w tygodniu przez kopiaste \u015bniegi do Miejskiego Archiwum. Z Mill\u0105, moj\u0105 studentk\u0105, z rehabilitacji. Porz\u0105dkuj\u0119 notatki do studium o miejscowych Polakach. Tam w archiwum Milla czyta mi p\u00f3\u0142g\u0142osem teksty z gazet, a ja t\u0142umacz\u0119. Trzeba si\u0119 spieszy\u0107, rozpadaj\u0105 si\u0119 nie konserwowane dokumenty. Mog\u0105 ograniczy\u0107 dost\u0119p. W\u015br\u00f3d \u017cyczliwych pracownik\u00f3w archiwum, pani \u0141arysa, kt\u00f3ra pierwsza napisa\u0142a udokumentowany artyku\u0142 o martyrologii Polak\u00f3w w tym regionie, mie\u015bcie. W 2007 roku przyj\u0105\u0142em jej tekst do redagowanej ksi\u0105\u017cki \u201ePolacy na Ziemi Kirowogradzkiej\u201d.<\/p>\n Wstydz\u0119 si\u0119 tamtego wydania. Edytorsko zupe\u0142nie \u201eskopanego\u201d przez \u00f3wczesnego pana prezesa, kt\u00f3ry dopu\u015bci\u0142 do druku pi\u0119\u0107set egzemplarzy z b\u0142\u0119dem w tytule. Chcia\u0142em od nowa napisa\u0107 te dzieje. Gdyby nie Milla, niewiele zrobi\u0142bym. Nazywa\u0142em j\u0105 \u017cartobliwie \u201emoje oczy\u201d i Amerykank\u0105. Dziewczyna \u017cy\u0142a w rozterce, zawieszona mi\u0119dzy stepowym zak\u0105tkiem Ukrainy, a Chicago. W zesz\u0142ym roku na kursie j\u0119zyka polskiego w Krakowie, dok\u0105d j\u0105 pos\u0142a\u0142em, spotka\u0142a swojego kochanego – Amerykanina polskiego pochodzenia. Zap\u0142on\u0119\u0142o dziewcz\u0119ce serce. Ech, m\u0142odo\u015b\u0107!<\/p>\n To Milla troch\u0119 opowiada\u0142a mi o Julii, m\u0142odej asystentce, kt\u00f3ra opr\u00f3cz ukrai\u0144skiego, uczy\u0142a tak\u017ce angielskiego. Ale rozstrzygn\u0119\u0142o zdarzenie.<\/p>\n Pami\u0119tam, \u017ce Konkurs im. Tarasa Szewczenki obywa\u0142 si\u0119 w obskurnym audytorium, gdzie cz\u0119sto miewa\u0142em zaj\u0119cia, gdy lepszych sal mi odmawiano! Podium, z ty\u0142u tablice, naprzeciw siedzenia. Drzewa jakiego\u015b parku za oknami. Filmuj\u0119, smuga \u015bwiat\u0142a ta\u0144czy po twarzach. Przy mikrofonie dziewczyna w owalu kruczych w\u0142os\u00f3w sp\u0142ywaj\u0105cych w warkocz. Uderzaj\u0105cy wyraz oczu. G\u0142os liryczny. Zgrabny, cho\u0107 pozbawiony ruchu korpus cia\u0142a.<\/p>\n Akademia jak akademia. Jak wiele tego typu \u201euroczysto\u015bci\u201d wypad\u0142a na \u017cenuj\u0105co laurkowym poziomie. M\u0142odzie\u017c odpowiada bez \u0142adu i sk\u0142adu na zadane pytania. Cz\u0119sto w takim przypadku oczekiwa\u0142em wyk\u0142adu o Szewczence i zastanawia\u0142em si\u0119 kto mia\u0142by wyg\u0142osi\u0107 taki wyk\u0142ad. Co innego przyku\u0142o moj\u0105 uwag\u0119. Nie chodzi o to, \u017ce Julia cytowa\u0142a ukrai\u0144skich wieszcz\u00f3w, ale o to, \u017ce robi\u0142a to z tak\u0105 naturaln\u0105 pasj\u0105. Wyczu\u0142em, \u017ce \u201eobcuje\u201d ze \u201eswoimi wieszczami\u201d, jak Oblubienica z \u201ePie\u015bni nad pie\u015bniami\u201d: lubo czeka i oci\u0105ga si\u0119 z ubieraniem sukni, lubo opuszczona i osamotniona krzyczy w ciemno\u015b\u0107!<\/p>\n Jako\u015b tak w tym czasie zadzwoni\u0142em do Julii. Zaproponowa\u0142em, aby chodzi\u0142a na zaj\u0119cia j\u0119zyka polskiego. Zgodzi\u0142a si\u0119 przyj\u015b\u0107 w p\u00f3\u017aniejszym terminie, bo przyjecha\u0142 nauczyciel ze Szwajcarii i wyznaczono jej dodatkow\u0105 funkcj\u0119: t\u0142umacza j\u0119zyka angielskiego.<\/p>\n \u201eDostajesz za to dodatkowe wynagrodzenie?\u201d. Zarabia\u0142a chyba 500 hrywie\u0144. Zaprzeczy\u0142a ruchem g\u0142owy. \u201ePo polsku m\u00f3wi si\u0119, \u017ce jedziemy na jednym wozie, ja tak\u017ce od dw\u00f3ch lat nie otrzymuj\u0119 z instytutu kopiejki!\u201d – \u017cartowa\u0142em. Trudno by\u0142o por\u00f3wnywa\u0107: ona za swoj\u0105 zap\u0142at\u0119 ledwo wi\u0105za\u0142a koniec z ko\u0144cem, ja przynajmniej otrzymywa\u0142em ekwiwalent z Polski.<\/p>\n Wspomnia\u0142a, \u017ce pisze pod kierunkiem prof. dr hab. Hryhoryja Kloczka, w\u00f3wczas rektora Pedagogicznego Uniwersytetu im. Wynnyczenki, wnikliwego literaturoznawcy, dysertacj\u0119 o poetach ukrai\u0144skich lat sze\u015b\u0107dziesi\u0105tych: Linie Kostenko, Iwanie Draczu, Mykole Winhranows’kim.<\/p>\n \u017bali\u0142em si\u0119 Julii, w jakich warunkach mieszkam w przydzielonym mi przez instytut akademiku. O braku lod\u00f3wki, z\u0142o\u015bliwie zamykanej przez personel kuchni, o \u201ereglamentowanym\u201d dost\u0119pie do prysznica. Julia s\u0142ucha\u0142a w milczeniu, patrzy\u0142a, nie u\u015bmiecha\u0142a si\u0119. Powa\u017cnie i ze smutkiem kiwa\u0142a g\u0142ow\u0105: \u201eTak to u nas jest!\u201d. Dlaczego si\u0119 nie u\u015bmiecha\u0142a?<\/p>\n Niebawem dowiedzia\u0142em si\u0119, \u017ce dziewczyna zosta\u0142a zwolniona z instytutu. Nie ona jedna w ostatnim czasie. Co by\u0142o przyczyn\u0105? Czy b\u0119d\u0119 Wam t\u0142umaczy\u0142 \u201eodcienie\u201d wzajemnych odniesie\u0144, utrwalonych kompleks\u00f3w, zw\u0142aszcza ludzi nauki zaopatrzonych w \u201eradzieckie\u201d dyplomy?<\/p>\n Wiele os\u00f3b odesz\u0142o z instytutu, by\u0142em tego \u015bwiadkiem, milcza\u0142em, ale w tym przypadku zareagowa\u0142em.<\/p>\n Nam\u00f3wi\u0142em Juli\u0119, aby popr\u00f3bowa\u0142a si\u0119 dosta\u0107 do Europejskiego Kolegium Polskich i Ukrai\u0144skich Uniwersytet\u00f3w w Lublinie, w tym roku pojecha\u0142a na egzamin \u201ena pr\u00f3b\u0119\u201d. Potem odda\u0142em jedno z miejsc na kurs j\u0119zyka i kultury polskiej w Toruniu. Nie mia\u0142a \u015brodk\u00f3w, by sobie ufundowa\u0107 wyjazd, rodzice \u017cyj\u0105 g\u0142\u0119boko na ukrai\u0144skiej prowincji, a ta \u201eprowincja\u201d pora\u017ca.<\/p>\n Du\u017co by\u0142o rozterki i niepewno\u015bci wok\u00f3\u0142 tego wyjazdu. Wytypowa\u0142em Juli\u0119 zamiast os\u00f3b promowanych przez instytut, kt\u00f3rych rodzice stanowi\u0105 \u201epodpor\u0119\u201d uczelni. Narazi\u0142em si\u0119, to prawda. Ju\u017c na pewno nie dostan\u0119 \u201ehramaty\u201d jak w grudniu 2009 roku \u201eza ca\u0142okszta\u0142t pracy pedagogicznej i metodycznej, za formowanie kontakt\u00f3w z Polsk\u0105\u201d. No, c\u00f3\u017c, \u0142aska pa\u0144ska na pstrym koniu jedzie.<\/p>\n Patrz\u0119 w ankiet\u0119 Julii. Urodzona 16 listopada 1985 roku we wsi Browarky, w rejonie h\u0142obi\u0144skim, w obwodzie po\u0142tawskim. Julia uko\u0144czy\u0142a najporz\u0105dniejszy z miejscowych szk\u00f3\u0142 wy\u017cszych Kirowogradzki Pa\u0144stwowy Pedagogiczny Uniwersytet im. Wynnyczenki. Filologi\u0119 ukrai\u0144sk\u0105! Ca\u0142kiem niez\u0142\u0105 kadr\u0119 zebra\u0142 ten uniwersytet. Julia pisa\u0142a prac\u0119 magistersk\u0105 u dra Oleha Tarana pt. \u201eKoncepcja losu w artystycznym \u015bwiecie Liny Kostenko\u201d. Praca uzyska\u0142a pozytywn\u0105 ocen\u0119 doc. Wasyla Marka. Najbardziej wspomina jednak swego akademickiego koryfeusza, mistrza, przedwcze\u015bnie zmar\u0142\u0105, prof. Swiet\u0142an\u0119 Barabasz. Czyta\u0142em niez\u0142y wst\u0119p pi\u00f3ra Pani Profesor do pierwszego tomiku wydanych wierszy Julii \u201e\u00ab\u0420\u044f\u0434\u043a\u0430\u043c\u0438 \u043d\u0435\u0437\u043d\u0430\u0439\u0434\u0435\u043d\u0438\u0445 \u0440\u0438\u043c\u00bb.<\/p>\n Potem by\u0142y artyku\u0142y: \u201eProblemy wyboru \u017cyciowej drogi w poetyckiej interpretacji Liny Kostenko\u201d, \u201eMotyw losu w spektrum czarnego koloru jako jeden z wiod\u0105cych w\u0105tk\u00f3w w powie\u015bci Liny Kostenko \u201eBeresteczko\u201d, \u201eTopos losu jako kluczowa kategoria interpretacyjna w historycznych powie\u015bciach Liny Kostenko \u201eMarusia Czuraj\u201d i \u201eBeresteczko\u201d, \u201eOnomastykon Jewhena Malaniuka\u201d, \u201cProblemy nauczania sztuki oracji na kierunku prawa\u201d, \u201eKirowogradzki dialekt (sur\u017cyk) w kontek\u015bcie globalnych problem\u00f3w j\u0119zyka ukrai\u0144skiego\u201d, \u201e Motyw samotno\u015bci w liryce poet\u00f3w\u2013emigrant\u00f3w, Jewhena Maleniuka i Josipa Brodskiego\u201d, \u201eKszta\u0142cenie j\u0119zykowej kompetencji student\u00f3w kierunku prawa na zaj\u0119ciach ze sztuki oracji i prezentacji\u201d. Poezja, j\u0119zyk i oracja.<\/p>\n W 2007 roku uczestniczy\u0142a w Og\u00f3lnoukrai\u0144kim Zlocie M\u0142odych Literat\u00f3w w mie\u015bcie Irpi\u0144. Zbi\u00f3r wierszy zosta\u0142 wydrukowany w poetyckim almanachu \u201eIrpi\u0144skie \u015bwitania i brzaski\u201d \u00ab\u0406\u0440\u043f\u0456\u043d\u0441\u044c\u043a\u0456 \u0441\u0432\u0456\u0442\u0430\u043d\u043a\u0438\u00bb, Bia\u0142a Cerkiew 2007. Otrzyma\u0142a nagrod\u0119 w Mi\u0119dzynarodowym Konkursie Tw\u00f3rczo\u015bci M\u0142odych Ukrai\u0144skich Literat\u00f3w w 2007. Jest tak\u017ce wsp\u00f3\u0142autork\u0105 tomiku intymnej liryki kirowogradzkich poet\u00f3w \u00ab\u0422\u0440\u043e\u0439\u0437\u0456\u043b\u043b\u044f\u00bb – Kirowograd 2009.<\/p>\n Julia wr\u00f3ci\u0142a latem 2010 roku z Polski, oczarowana Toruniem: swoimi nauczycielami akademickimi, Polsk\u0105. To prawda, nie wspomina\u0142a o piernikach toru\u0144skich, ledwo co\u015b o Koperniku! Natomiast sporo o u\u015bmiechach, otwarto\u015bci m\u0142odych ludzi. No, c\u00f3\u017c, pewnie nie zd\u0105\u017cy\u0142a wszystkiego opowiedzie\u0107.<\/p>\n A ja przypomnia\u0142em sobie inn\u0105 swoj\u0105 poetk\u0119, wtedy studentk\u0119 ukrainistyki, Olha Zasteba! (pisa\u0142em o Oldze w \u201eDzienniku Kijowskim\u201d nr 21 (220) z 2003). Po pewnym czasie Julia przys\u0142a\u0142a mi \u201eWspomnienia z Polski\u201d i zapewni\u0142a, \u017ce w 2012 roku, po obronie dysertacji na Ukrainie, podejmie starania, aby si\u0119 dosta\u0107 do EKPiUU w Lublinie. Obieca\u0142a, \u017ce si\u0119 b\u0119dzie uczy\u0142a polskiego. Kupi\u0142a w Toruniu almanach poet\u00f3w polskich.<\/p>\n Przesz\u0142o kilka miesi\u0119cy i nagle dosta\u0142em list z wierszami…..po polsku, ze znakomitym wyczuciem melodyki j\u0119zyka. Bezb\u0142\u0119dny! Ledwo zacz\u0119\u0142a si\u0119 uczy\u0107! Tematyka wierszy debiutancka, dziewcz\u0119ca, intymna, lecz wybaczcie! To \u201enic\u201d, ta \u201enieobecno\u015b\u0107\u201d rodem z Wies\u0142awy Szymborskiej. \u015alady fascynacji \u201enaszymi wieszczami\u201d: Adamem Mickiewiczem, C.K. Norwidem, Czes\u0142awem Mi\u0142oszem, J. Tuwimem, Mari\u0105 Jasnorzewsk\u0105 \u2013 Pawlikowsk\u0105, Czes\u0142awem Mi\u0142oszem, Zbigniewem Herbertem, a nawet Rafa\u0142em Wojaczkiem. D\u0142ugi szereg \u201efiliacji\u201d czy raczej fascynacji.<\/p>\n C\u00f3\u017c, mam powiedzie\u0107? Jestem spe\u0142nionym nauczycielem! Gdybym bym \u017bydem, Chasyd\u0105, pewnie bym zacz\u0105\u0142 ze szcz\u0119\u015bcia ta\u0144cowa\u0107 wok\u00f3\u0142 sto\u0142u. Mo\u017ce by ksi\u0119\u017cyc wszed\u0142! Pozostaje mi pow\u015bci\u0105gn\u0105\u0107 emocje. Jak mawia\u0142 K. C. Norwid \u201eZ rzeczy tego \u015bwiata zostan\u0105 dwie, i dwie tylko, poezja i dobro\u0107, umiej\u0119tno\u015b\u0107 bez dw\u00f3ch onych zblednie w papier\u201d! Kiedy\u015b ten cytat ju\u017c u\u017cy\u0142em! Czy wierz\u0119 w metafor\u0119 Ksi\u0119gi i sens tych s\u0142\u00f3w? Tak czy tak, to trudna wiara!<\/strong><\/p>\n Andrzej BOBKIEWICZ\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <\/strong><\/p>\n ***<\/strong><\/p>\n Zosta\u0144, prosz\u0119, na chwil\u0119, Lata\u0107, jak ptaki nie \u015bmiej\u0105. PRZYSZ\u0141E PO\u017bEGNANIE<\/p>\n Twoje palce, muzyczne i mocne, B\u0119dzie w okna zagl\u0105da\u0107 nie ksi\u0119\u017cyc. Pop\u0142yniemy potem w r\u00f3\u017cnych \u0142odziach. Julia H\u0141ADYR <\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Nasta\u0142 Nowy 2011. Trudno mi pisa\u0107 biografi\u0119. Pl\u0105cz\u0105 si\u0119 w\u0105tki. W zesz\u0142ym roku pisa\u0142em o Panu Witalim Pli\u0144skim. Spytacie co ma Nowy Rok, pan Pli\u0144ski…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1704,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[31],"tags":[],"class_list":["post-1703","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-archiwum-2010"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t
Bo wiem niewiele bez ciebie.
Chc\u0119, \u017ceby\u015b da\u0142 mi si\u0142y
\u017by\u0107, niby ksi\u0119\u017cyc na niebie.<\/p>\n
Marzy\u0107, jak ludzie si\u0119 boj\u0105.
Sp\u00f3jrz, bez \u017calu promienie
S\u0142o\u0144ce si\u0119 gubi w przyboju.<\/p>\n
Zapomnia\u0142am, lecz jutro ju\u017c wspomn\u0119.
Kiedy w czarnym pokoju ta noc nas
Zn\u00f3w przytuli do serca, bezdomnych.<\/p>\n
I nie deszcz b\u0119dzie stuka\u0107 do ramy.
Nic nie b\u0119dzie, pr\u00f3cz ciszy i ksi\u0119gi.
I dw\u00f3ch dusz, co na ziemi s\u0105 same.<\/p>\n
W r\u00f3\u017cne strony. Na ranek. Na zawsze.
Tylko szary, jak p\u00f3\u0142mrok, przechodzie\u0144,
Nie w mych oczach, lecz wszystko zobaczy… <\/strong><\/p>\n