![\"\"](\"https:\/\/www.dk.com.ua\/..\/gfx\/foto\/sw_luka-416.jpg\")
<\/p>\n<\/p>\n
Naczelny chirurg, profesor w randze genera\u0142a operuje, obleczony w rias\u0119 i z krzy\u017cem na piersi\u2026 Zes\u0142aniec stalinowskiego re\u017cimu, odznaczony Nagrod\u0105 Stalinowsk\u0105 \u2026<\/em><\/strong><\/p>\n To legenda? \u00a0Nie, prawda!<\/em><\/strong>\u00a0\u00a0<\/p>\n Potomek dawnego polskiego szlacheckiego rodu Walenty Wojno-Jasieniecki znany chirurg, doktor medycyny, autor 55 prac naukowych. Laureat Nagrody Stalinowskiej. I on, r\u00f3wnie\u017c – Arcybiskup Symferopolski i Krymski \u0141uka, w\u0142\u0105czony w roku 1995 przez Cerkiew Prawos\u0142awn\u0105 do grona \u015bwi\u0119tych, autor 10 tom\u00f3w kaza\u0144, cz\u0142onek Moskiewskiej Akademii Duchowej w Zagorsku. I on tak\u017ce – m\u0119czennik, prze\u015bladowany przez w\u0142adze sowieckie za swoje przekonania religijne.<\/p>\n Areszty, wi\u0119zienia i zsy\u0142ki na Syberi\u0119 poch\u0142on\u0119\u0142y 11 lat \u017cycia tego wielkiego cz\u0142owieka.<\/p>\n Walenty, syn Feliksa Wojno-Jasieniecki, urodzi\u0142 si\u0119 27 kwietnia 1877 r. w Kerczu. Jego ojciec by\u0142 zagorza\u0142ym katolikiem, cz\u0119sto chodzi\u0142 do ko\u015bcio\u0142a i gorliwie modli\u0142 si\u0119 w domu, lecz swoich najbli\u017cszych nie zmusza\u0142 do przyj\u0119cia katolicyzmu. Matka pochodzi\u0142a z rodziny prawos\u0142awnej. Wed\u0142ug zasad prawnych imperium rosyjskiego dzieci w podobnych rodzinach nale\u017ca\u0142o wychowywa\u0107 w wierze prawos\u0142awnej. Walenty by\u0142 trzecim z pi\u0119ciorga dzieci.<\/p>\n Niezad\u0142ugo po jego przyj\u015bciu na \u015bwiat rodzina przenios\u0142a si\u0119 do Kijowa.<\/p>\n W 1903 r. W. Wojno Jasieniecki z wyr\u00f3\u017cnieniem uko\u0144czy\u0142 Wydzia\u0142 Medyczny Uniwersytetu Kijowskiego. Nie zwa\u017caj\u0105c na namowy przyjaci\u00f3\u0142 zaj\u0105\u0107 si\u0119 nauk\u0105, Walenty obwie\u015bci\u0142 o swoim postanowieniu ca\u0142e \u017cycie by\u0107 \u201ech\u0142opskim\u201d, lekarzem ziemskim, aby pomaga\u0107 ludziom biednym.<\/p>\n W styczniu 1904 r. w czasie wojny z Japoni\u0105 skierowano go ze szpitalem Czerwonego Krzy\u017ca na Daleki Wsch\u00f3d. Pracowa\u0142 w mie\u015bcie Czita jako kierownik oddzia\u0142u chirurgicznego szpitala. Tu Walenty zapozna\u0142 si\u0119 z przysz\u0142\u0105 ma\u0142\u017conk\u0105 – siostr\u0105 mi\u0142osierdzia Ann\u0105 \u0141a\u0144sk\u0105, kt\u00f3r\u0105 ranni za niezwyk\u0142\u0105 cierpliwo\u015b\u0107 i szlachetno\u015b\u0107 nazywali \u201e\u015bwi\u0119t\u0105 siostr\u0105\u201d.<\/p>\n W latach 1905-1917 pracowa\u0142 w charakterze lekarza ziemskiego w szpitalach guberni Symbirskiej, Kurskiej, Saratowskiej i W\u0142adimirskiej oraz praktykowa\u0142 w klinikach moskiewskich. Za ten czas przeprowadzi\u0142 wielk\u0105 ilo\u015b\u0107 operacji m\u00f3zgu, organ\u00f3w wzroku, serca, \u017co\u0142\u0105dka, jelit, dr\u00f3g \u017c\u00f3\u0142ciowych, nerek, kr\u0119gos\u0142upa, staw\u00f3w i wni\u00f3s\u0142 multum innowacji do techniki zabieg\u00f3w chirurgicznych.<\/p>\n W 1908 roku przybywa do Moskwy i staje si\u0119 eksternist\u0105 chirurgicznej kliniki profesora P. I. Djakonowa.<\/p>\n W czasie pierwszej wojny \u015bwiatowej obudzi\u0142o w nim si\u0119 powo\u0142anie religijne, przyciszone wcze\u015bniej w nat\u0142oku intensywnej pracy naukowej i zacz\u0119to go regularnie widywa\u0107 w cerkwi.<\/p>\n W 1916 r. obroni\u0142 w Moskwie dysertacj\u0119 na temat: \u201eAnestezja miejscowa”, uzyskuj\u0105c stopie\u0144 doktora medycyny. Uniwersytet Warszawski przyzna\u0142 mu za jego dysertacj\u0119 Wielk\u0105 Nagrod\u0119 Imienia Chojnackiego.<\/p>\n W 1917 r. otrzyma\u0142 w drodze konkursu stanowisko naczelnego lekarza i chirurga szpitala w Taszkiencie i w tym te\u017c czasie wyk\u0142ada w tamtejszej szkole medycznej, przekszta\u0142conej potem w wydzia\u0142 medyczny.<\/p>\n W roku 1919 jego \u017cona zmar\u0142a na gru\u017alic\u0119, pozostawiaj\u0105c czworo dzieci: Micha\u0142a, Helen\u0119, Aleksego i Walentyna.<\/p>\n Walenty Wojno Jasieniecki by\u0142 jednym z inicjator\u00f3w organizacji Uniwersytetu w Taszkiencie i w roku 1920 obrany zosta\u0142 na profesora anatomii topograficznej i chirurgii operacyjnej tego\u017c uniwersytetu, pozostaj\u0105c naczelnym lekarzem szpitala miejskiego w Taszkiencie. Profesora wci\u0105\u017c doskonali swoje umiej\u0119tno\u015bci chirurgiczne i rozg\u0142os o jego talencie rozpowszechnia si\u0119 niezwykle intensywnie. Relacje i opisy \u015bwiadcz\u0105 o tym, i\u017c on jeden robi\u0142 to, co dzisiaj jest w stanie zrobi\u0107 6-7 lekarzy. Zachwyt koleg\u00f3w wzbudza\u0142y jego wy\u015bmienicie wytrenowane palce. W\u0142adanie skalpelem by\u0142a i\u015bcie wirtuozowskie: potrafi\u0142 przeci\u0105\u0107 r\u00f3wno tyle stronic ksi\u0105\u017cki, ile mu zamawiano, i ani jednej strony wi\u0119cej.<\/p>\n Sam jednak coraz to wi\u0119ksz\u0105 pociech\u0119 znajdowa\u0142 w wierze. Aktywnie zbli\u017cy\u0142 si\u0119 z duchowie\u0144stwem, uczy\u0142 si\u0119 teologii, bra\u0142 udzia\u0142 w \u017cyciu cerkiewnym, pozostaj\u0105c przy tym cz\u0142owiekiem, w kt\u00f3rym autentyczna akademicko\u015b\u0107 \u0142\u0105czy\u0142a si\u0119 ze szczer\u0105 wiar\u0105.<\/p>\n W maju 1923 r. przyj\u0105\u0142 stan zakonny i przybra\u0142 nowe imi\u0119 \u0141uka (\u0141ukasz) na cze\u015b\u0107 \u015bw. aposto\u0142a ewangelisty, kt\u00f3ry, jak wiadomo, by\u0142 nie tylko aposto\u0142em, lecz r\u00f3wnie\u017c lekarzem i artyst\u0105 malarzem. W latach dwudziestych wst\u0105pi\u0107 w stan zakonny znaczy\u0142o rzuci\u0107 wyzwanie narzuconemu przez w\u0142adze powszechnemu strachowi i elementarnemu rozs\u0105dkowi.<\/p>\n Wojno Jasieniecki \u015bmia\u0142o ujawnia cechy bojownika o osobist\u0105 czysto\u015b\u0107 moraln\u0105 i czysto\u015b\u0107 tych, kt\u00f3rzy pragn\u0119liby mu zaufa\u0107. Jednocze\u015bnie nie wyrzek\u0142 si\u0119 on, ani swoich pogl\u0105d\u00f3w naukowych, ani wiary, ani duszpasterskiego tytu\u0142u. Sutanna, krzy\u017c i liturgia by\u0142y form\u0105 moralnego protestu, w sytuacji, kiedy jego dusza powsta\u0142a przeciwko powszechnej i masowej amoralno\u015bci, kt\u00f3ra ogarn\u0119\u0142a kraj w te lata.<\/p>\n W sali operacyjnej zawsze wisia\u0142a ikona Matki Boskiej. Operowa\u0142 profesor w sutannie i z krzy\u017cem na piersi co, naturalnie, ogromnie dra\u017cni\u0142o ateistyczn\u0105, co do swej istoty, \u00f3wczesn\u0105 w\u0142adz\u0119.<\/p>\n 10 czerwca 1923 roku zosta\u0142 aresztowany. Wysuni\u0119to mu absurdalne oskar\u017cenie: powi\u0105zanie z orenburskimi kontrrewolucyjnymi Kozakami i Anglikami. W wi\u0119zieniu taszkienckiego OGPU (Zjednoczonego Pa\u0144stwowego Zarz\u0105du Politycznego) zako\u0144czy\u0142 swoj\u0105 prac\u0119, kt\u00f3ra z czasem zdoby\u0142a wysok\u0105 ocen\u0119 zatytu\u0142owan\u0105: \u201eSzkice chirurgii mi\u0119kkiej\u201d.<\/p>\n OGPU zdecydowa\u0142o si\u0119 urz\u0105dzi\u0107 pokazow\u0105 rozpraw\u0119 s\u0105dow\u0105. Lecz jej scenariusz faktycznie poni\u00f3s\u0142 fiasko. Oto przyk\u0142ad, jak odbywa\u0142y si\u0119 debaty stron:<\/p>\n Pytanie oskar\u017cyciela od OGPU:<\/em><\/p>\n – \u201ePowiedzcie, popie i profesorze Wojno Jasieniecki, jak to jest – wy w nocy modlicie si\u0119, a w dzie\u0144 ludzi tniecie?\u201d<\/p>\n Odpowied\u017a w\u0142adyki:<\/em><\/p>\n – \u201eTn\u0119 ludzi dla ich ratunku, a w imi\u0119 czego wy tniecie ludzi?\u201d<\/p>\n Pytanie oskar\u017cyciela:<\/em><\/p>\n – Jak to wy, pop i profesor Wojno Jasieniecki wierzycie w Boga? Czy widzieli\u015bcie swojego boga?\u201d<\/p>\n Odpowied\u017a w\u0142adyki: <\/em><\/p>\n – \u201eBoga ja rzeczywi\u015bcie nie widzia\u0142em. Lecz w swym \u017cyciu przeprowadzi\u0142em mn\u00f3stwo operacji m\u00f3zgu i, otwieraj\u0105c czaszk\u0119, nigdy nie widzia\u0142em tam tak\u017ce rozumu. I sumienia tam te\u017c nie znajdowa\u0142em\u201d.<\/p>\n Od tego czasu w \u017cyciu \u015bw. \u0141ukasza zaczyna si\u0119 okres m\u0119cze\u0144stwa za wiar\u0119, kt\u00f3ry potrwa\u0142 11 lat. Czterokrotne aresztowania, przes\u0142uchania, wi\u0119zienia, obozy i zsy\u0142ki: Jenisiejsk, Kraj Turucha\u0144ski, Krasnojarsk, Archangielsk. Aczkolwiek, nie zwa\u017caj\u0105c na status zes\u0142a\u0144ca, gdzie by nie znalaz\u0142 si\u0119 profesor Wojno Jasieniecki – on leczy\u0142 chorych. I gdzie by nie przebywa\u0142 arcybiskup \u0141uka – on prowadzi\u0142 nauczanie chrze\u015bcija\u0144skie.<\/p>\n Niez\u0142omna postawa sprzyja\u0142a jego karierze duchownej. Od 12 maja 1923 roku pracuje jako biskup Taszkiencki i Turkiesta\u0144ski. A potem nowe katedry, nowe nominacje i wreszcie w maju 1946r. mianowany zostaje arcybiskupem Symferopolskim i Krymskim.<\/p>\n Wiosn\u0105 1934 roku w uzbeckim Andi\u017canie, gdzie Wojno Jasieniecki operuje, wyg\u0142asza wyk\u0142ady i kieruje Oddzia\u0142em Instytutu Pogotowia Ratunkowego, zdarzy\u0142o si\u0119 nieszcz\u0119\u015bcie. W\u0142adyka zachorowa\u0142 na febr\u0119 Papatacz, kt\u00f3ra dalej prze\u015bladowa\u0107 go b\u0119dzie przez ca\u0142e \u017cycie i ostatecznie w wieku 80 lat doprowadzi go do pe\u0142nej utraty wzroku.<\/p>\n Kiedy wybuch\u0142a wojna, zes\u0142aniec Wojno Jasieniecki, biskup, chirurg ze \u015bwiatowym imieniem \u017cyje i pracuje w rejonowym szpitalu Kraju Krasnojarskiego, za przys\u0142owiowy \u201ewikt i opierunek\u201d. Du\u017co operuje, kontynuuje prac\u0119 nad szkicami o chirurgii mi\u0119kkiej i r\u00f3wnolegle – wyg\u0142asza kazania. Z frontu nadchodz\u0105 eszelony z rannymi i w Krasnojarsku powstaje ogromny szpital. Wojno Jasieniecki pisze list do wysokich w\u0142adz, proponuj\u0105c swoje us\u0142ugi i zobowi\u0105zuj\u0105c do ko\u0144ca odby\u0107 sw\u00f3j termin zes\u0142ania po zako\u0144czeniu wojny.<\/p>\n W pa\u017adzierniku 1941 roku mianowany zostaje konsultantem wszystkich szpitali Kraju Krasnojarskiego i Naczelnym Chirurgiem Szpitala Ewakuacyjnego. Bez reszty pogr\u0105\u017ca go praca. Wspania\u0142e osi\u0105gni\u0119cia unikatowego chirurga w dziedzinie leczenia zaka\u017anych ran staw\u00f3w nie mog\u0142y by\u0107 niezauwa\u017cone przez kierownictwo wojskowe. Pojawiaj\u0105 si\u0119 pierwsze nagrody pa\u0144stwowe. Paradoks polega na tym, \u017ce nagrody od w\u0142adz przypadaj\u0105 w udziale zes\u0142a\u0144cowi, kt\u00f3rego te same w\u0142adze og\u0142osi\u0142y przest\u0119pc\u0105.<\/p>\n W 1944 roku za jego wk\u0142ad w rozw\u00f3j medycyny, jako uczonego i chirurga, kt\u00f3ry pozwoli\u0142 uratowa\u0107 \u017cycie dziesi\u0105tkom tysi\u0119cy rannych zostaje przyznana mu wysoka Nagroda Stalinowska I stopnia. S\u0142awa o arcybiskupie-chirurgu ro\u015bnie. Pisz\u0105 o nim ju\u017c nie tylko w Niemczech i Anglii, lecz r\u00f3wnie\u017c w USA.<\/p>\n W latach 1945-1947 w\u0142adyka \u0141uka pracuje nad stworzeniem pracy pt.: \u201eDuch, dusza, cia\u0142o\u201d, po\u015bwi\u0119conej relacjom nauki i religii. Pogl\u0105dy o harmonii mi\u0119dzy tymi dwoma stronami ludzkiego istnienia s\u0105 tym bardziej wa\u017cne, \u017ce wypowiada je cz\u0142owiek, kt\u00f3ry w ka\u017cdej z tych sfer jest niezaprzeczalnym autorytetem.<\/p>\n Sw\u00f3j szlak \u017cyciowy w\u0142adyka \u0141ukasz ko\u0144czy na stanowisku arcybiskupa Symferopolskiego i Krymskiego. A by\u0142y to czasy nie\u0142atwe. W po\u0142owie lat pi\u0119\u0107dziesi\u0105tych Chruszczow zdecydowa\u0142 ostatecznie sko\u0144czy\u0107 z cerkwi\u0105. Ta wojna nie by\u0142a tak krwawa, jak przy Stalinie, lecz prowadzona by\u0142a nie mniej zaciek\u0142e.<\/p>\n I tu zn\u00f3w w pe\u0142nej mierze przejawia si\u0119 \u017celazny charakter i nieugi\u0119ta wola arcybiskupa \u0141uki. Srogi i nieprzekupny pasterz godnie utrzymuje obron\u0119, ani wiek, ani \u015blepota nie os\u0142abiaj\u0105 jego wysi\u0142k\u00f3w w obronie wiary. Co wi\u0119cej \u2013 r\u00f3wnolegle nie zaprzestaje leczy\u0107 ludzi. Chorych przyjmuje bezp\u0142atnie, w domu. Powolna utrata wzroku przeszkadza mu ju\u017c wykorzystywa\u0107 skalpel, lecz do\u015bwiadczenie i wiedza pozwalaj\u0105 mu z powodzeniem kontynuowa\u0107 praktyk\u0119 lekarsk\u0105. S\u0142awa utalentowanego chirurga stopniowo przekszta\u0142ca si\u0119 w powszechn\u0105 fam\u0119 o cudotw\u00f3rcy.<\/p>\n 11 czerwca 1961 roku serce arcybiskupa zamar\u0142o. 22 listopada 1996 roku duchowny \u0141uka zaliczony zosta\u0142 w poczet \u015bwi\u0119tych. Na pro\u015bb\u0119 wierz\u0105cych relikwie arcykap\u0142ana ustanowiono w Soborze Katedralnym \u015awi\u0119tej<\/em> Tr\u00f3jcy w Symferopolu.<\/p>\n Oprac. Halina BIE\u0141OUSOWA<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Naczelny chirurg, profesor w randze genera\u0142a operuje, obleczony w rias\u0119 i z krzy\u017cem na piersi\u2026 Zes\u0142aniec stalinowskiego re\u017cimu, odznaczony Nagrod\u0105 Stalinowsk\u0105 \u2026 To legenda? \u00a0Nie,…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1739,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[34],"tags":[],"class_list":["post-1738","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-archiwum-2013"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t