{"id":1798,"date":"2010-03-11T13:05:47","date_gmt":"2010-03-11T11:05:47","guid":{"rendered":"https:\/\/dk.com.ua\/kijowie-ojczyzno-tkliwa\/"},"modified":"2024-12-12T18:43:23","modified_gmt":"2024-12-12T16:43:23","slug":"kijowie-ojczyzno-tkliwa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dk.com.ua\/home\/kijowie-ojczyzno-tkliwa\/","title":{"rendered":"\u201eKijowie – ojczyzno tkliwa\u2026\u201d"},"content":{"rendered":"

\"\"Aleksander Fedorenko perfekcyjnie wcieli\u0142 si\u0119 w posta\u0107 swego wielkiego poprzednika. Przy fortepianie – Leonid Szapowa\u0142ow<\/strong><\/p>\n

<\/strong>Pod tak\u0105 nazw\u0105 Kijowska Fundacja Wspierania Rozwoju Sztuki na pocz\u0105tku marca zorganizowa\u0142a wiecz\u00f3r autorski tenora operowego, laureata mi\u0119dzynarodowych konkurs\u00f3w Aleksandra Fedorenki, po\u015bwi\u0119cony \u017cyciu i tw\u00f3rczo\u015bci bo\u017cyszcza europejskiej estrady pierwszej po\u0142owy XX wieku, artysty powi\u0105zanego z Polsk\u0105 losem i pochodzeniem – Aleksandra Werty\u0144skiego.<\/p>\n

Pan Aleksander ponad dwie godziny wzbudza\u0142 podziw widowni recytuj\u0105c wspania\u0142e wiersze i \u015bpiewaj\u0105c romanse swego imiennika, pod wy\u015bmienity akompaniament pianisty Leonida Szapowa\u0142owa.<\/p>\n

Autor programu jest absolwentem wokalistyki Narodowej Akademii Muzycznej Ukrainy im. P. I. Czajkowskiego. Wykreowa\u0142 ponad 30 pierwszoplanowych r\u00f3l w klasycznych operetkach i musicalach. Wyst\u0119powa\u0142 go\u015bcinnie w Polsce, Czechach, Grecji, Niemczech i innych krajach WNP. W swoim repertuarze ma ponad 150 utwor\u00f3w kompozytor\u00f3w zachodnio-europejskich (wykonywanych z towarzyszeniem organ\u00f3w i fortepianu), programy z\u0142o\u017cone z ukrai\u0144skich i rosyjskich pie\u015bni ludowych, jak te\u017c pie\u015bni i romanse cyga\u0144skie.<\/p>\n

Szczeg\u00f3ln\u0105 popularno\u015bci\u0105 ciesz\u0105 si\u0119 jego programy autorskie obejmuj\u0105ce poezj\u0119 i romanse Aleksandra Werty\u0144skiego zatytu\u0142owane: \u00abKijowie – ojczyzno tkliwa\u2026\u00bb, \u00abBo\u017ce Narodzenie w moim kraju rodzimym\u00bb, \u00ab\u015awiat\u0142o mi\u0142o\u015bci w palecie los\u00f3w\u00bb.<\/p>\n

Przygotowaniom do zademonstrowania tw\u00f3rczo\u015bci Werty\u0144skiego Aleksander Fedorenko po\u015bwi\u0119ci\u0142 niemal kilka lat – uczy\u0142 si\u0119 romans\u00f3w, wierszy, analizowa\u0142 \u017cyciorys artysty. Postawi\u0142 przed sob\u0105 zadanie nieproste – nie tylko za\u015bpiewa\u0107, lecz r\u00f3wnie\u017c odrodzi\u0107 unikalne rzemios\u0142o plastyczne Werty\u0144skiego, utracone, wydawa\u0142oby si\u0119 na zawsze. Artysta odtwarza dzi\u015b obraz wielkiego \u015bpiewaka bez stroju Pierrota<\/em>, lecz w intonacji, opartej na sp\u00f3jni s\u0142\u00f3w, muzyki i wykonania. Jednym wyrazistym gestem i obrotem r\u0119ki potrafi on pokaza\u0107 charakter swojego bohatera, jego kontemplacj\u0119 i gniew, rezygnacj\u0119, czy pokor\u0119. Widzowie maj\u0105 wra\u017cenie, \u017ce duch wielkiego Werty\u0144skiego unosi si\u0119 w sali i, \u017ce kiedy wyjd\u0105 na ulic\u0119, zobacz\u0105 eleganckie dyli\u017canse i secesyjne kamienice, a nie nowoczesne limuzyny i nas\u0119pione twarze przechodni.<\/p>\n

W czasie autorskiego programu \u201eKijowie – ojczyzno tkliwa\u2026\u201d pie\u015bniarz wykona\u0142 wiele popularnych romans\u00f3w Werty\u0144skiego, w tym te\u017c po polsku. Szczeg\u00f3lny aplauz widowni wywo\u0142a\u0142 jeden z jego najpi\u0119kniejszych utwor\u00f3w dedykowany \u201ePani Irenie\u201d, stworzony w okresie, gdy w ci\u0105gu kilku lat przebywa\u0142 w Polsce. Doda\u0107 nale\u017cy, \u017ce szereg jego utwor\u00f3w na polski przet\u0142umaczy\u0142 sam Julian Tuwim.<\/p>\n

W finale wieczoru, jak zreszt\u0105 zawsze, nagrod\u0105 dla Aleksandra Fedorenki by\u0142y og\u0142uszaj\u0105ce oklaski wdzi\u0119cznych kijowian, licznie przyby\u0142ych na koncert, po\u015bwi\u0119cony pami\u0119ci swojego ziomka Aleksandra Werty\u0144skiego, kt\u00f3ry po stu latach zn\u00f3w wr\u00f3ci\u0142 do Kijowa.<\/p>\n

Warto tu jeszcze nadmieni\u0107, \u017ce, niestety, w rodzinnym mie\u015bcie mistrza estrady pierwszej po\u0142owy XX wieku, jego pami\u0119\u0107 (pr\u00f3cz tablicy pami\u0105tkowej na gmachu przy ul. Wo\u0142odymirskiej 43), nie jest nale\u017cycie uwieczniona.<\/p>\n

Dobrze, \u017ce Kijowska Akademicka Pracownia Sztuki Teatralnej \u00abC\u0443\u0437\u0456\u0440\u2019\u044f\u00bb zainicjowa\u0142a seri\u0119 akcji artystycznych, po\u015bwi\u0119conych wielkim kijowianom. I pierwsz\u0105 z nich by\u0142a w\u0142a\u015bnie akcja, po\u015bwi\u0119cona 120-leciu urodzin Aleksandra Werty\u0144skiego, w ramach kt\u00f3rej zaproponowano stworzenie pomnika wielkiego ziomka z Kijowa.<\/p>\n

\u00a0And\u017celika P\u0141AKSINA<\/strong><\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Aleksander Werty\u0144ski<\/strong> (urodzi\u0142 si\u0119 21 marca 1889 w Kijowie) – legendarny rosyjski pie\u015bniarz i kompozytor, poeta i wykonawca w\u0142asnych piosenek poetyckich, aktor i autor s\u0142ynnych \u015bpiewanych romans\u00f3w, kt\u00f3re uczyni\u0142y go najs\u0142ynniejszym rosyjskim bardem okresu mi\u0119dzywojennego, mimo \u017ce przebywa\u0142 ju\u017c w\u00f3wczas na emigracji.<\/p>\n

Debiutowa\u0142 poezj\u0105 i nowelami w prasie kijowskiej, statystowa\u0142 w Teatrze Dramatycznym imienia N.N. So\u0142owcowa. Po uko\u0144czeniu gimnazjum wyjecha\u0142 do Moskwy, gdzie zbli\u017cy\u0142 si\u0119 do kr\u0119gu futuryst\u00f3w.<\/p>\n

Po wybuchu I wojny \u015bwiatowej zaci\u0105gn\u0105\u0142 si\u0119 ochotniczo do s\u0142u\u017cby medycznej w poci\u0105gu sanitarnym. Zosta\u0142 ranny i zatem zdemobilizowany. Powr\u00f3ci\u0142 w 1915 do Kijowa, gdzie zacz\u0105\u0142 \u015bpiewa\u0107 w Teatrze Miniatur. Sukces przynios\u0142y mu go\u015bcinne wyst\u0119py w Moskwie, stworzy\u0142 oryginaln\u0105 sceniczn\u0105 posta\u0107 \u015bpiewaj\u0105cego Pierrota, wyst\u0119puj\u0105c w latach 1916-1919 na wielu rosyjskich scenach.<\/p>\n

W 1919 wyemigrowa\u0142 do Konstantynopola, a stamt\u0105d do Rumunii, Niemiec i Francji.<\/p>\n

W latach 20. XX w. \u015bpiewa\u0142 tak\u017ce w Polsce. Przez pewien czas przebywa\u0142 w Warszawie, prze\u017cy\u0142 mi\u0142o\u015b\u0107 do polskiej pani z wy\u017cszych sfer. Po\u015bwi\u0119ci\u0142 jej jeden z najpi\u0119kniejszych jego utwor\u00f3w \u201ePani Irenie\u201d. Utwory Aleksandra Werty\u0144skiego na j\u0119zyk polski t\u0142umaczyli m.in. Julian Tuwim oraz Jonasz Kofta. Jego utwory \u015bpiewa Mieczys\u0142aw \u015awi\u0119cicki.<\/p>\n

W 1934 wyruszy\u0142 na tourn\u00e9e do Ameryki. Po roku wyjecha\u0142 do Chin i osiad\u0142 w Szanghaju, gdzie wyst\u0119powa\u0142 z koncertami na estradach i w kabaretach.<\/p>\n

Do ZSRR powr\u00f3ci\u0142 w roku 1942. Podczas wojny dawa\u0142 koncerty m.in. dla \u017co\u0142nierzy Armii Czerwonej, otrzymuj\u0105c entuzjastyczne uznanie tak od widowni, jak i – co jest najbardziej zadziwiaj\u0105ce – od radzieckich urz\u0119dnik\u00f3w (w przeciwie\u0144stwie do innego s\u0142awnego emigracyjnego rosyjskiego piosenkarza, Piotra Leszczenki, kt\u00f3ry do ko\u0144ca swego \u017cycia by\u0142 prze\u015bladowany przez radzieckie wywiady we Francji i w Rumunii). Stwarza\u0142o to powody do podejrze\u0144 oraz pom\u00f3wie\u0144 o wsp\u00f3\u0142prac\u0119 z NKWD i agenturaln\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 Werty\u0144skiego we Francji.<\/p>\n

Blisko zwi\u0105zany z kinem, statystowa\u0142 w latach 20. w filmach niemych, po powrocie z emigracji gra\u0142 m.in. w filmach: Spisek bankrut\u00f3w<\/em> M.K. Ka\u0142atozowa (1951), Skanderbeg<\/em> S.J. Jutkiewicza (1953), Kr\u00f3lowa balu<\/em> I.A. Annienskiego (1954).<\/p>\n

Zmar\u0142 21 maja 1957 w Leningradzie w trakcie pr\u00f3bnych zdj\u0119\u0107 do filmu L.D. \u0141ukowa Oleko Dundicz<\/em>.<\/p>\n

Pozostawi\u0142 barwne wspomnienia wydane po\u015bmiertnie: Podr\u00f3\u017ce z pie\u015bni\u0105<\/em> (1962, wydanie polskie 1967), \u0414<\/em>\u043e\u0440\u043e\u0433\u043e\u0439 \u0434\u043b\u0438\u043d\u043d\u043e\u044e…<\/em> (1990). Zbiory poezji wydane w Polsce: Pie\u015bni i wiersze<\/em> (1937), Gdzie jeste\u015b dzi\u015b<\/em> (1991), Romanse i poematy<\/em> (1996).<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Aleksander Fedorenko perfekcyjnie wcieli\u0142 si\u0119 w posta\u0107 swego wielkiego poprzednika. Przy fortepianie – Leonid Szapowa\u0142ow Pod tak\u0105 nazw\u0105 Kijowska Fundacja Wspierania Rozwoju Sztuki na pocz\u0105tku…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1799,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[31],"tags":[],"class_list":["post-1798","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-archiwum-2010"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t