{"id":2138,"date":"2020-10-04T01:54:46","date_gmt":"2020-10-03T22:54:46","guid":{"rendered":"https:\/\/dk.com.ua\/sercanie-w-naddniestrzu1-panstwie-ktorego-formalnie-nie-ma\/"},"modified":"2024-12-10T19:55:57","modified_gmt":"2024-12-10T17:55:57","slug":"sercanie-w-naddniestrzu1-panstwie-ktorego-formalnie-nie-ma","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dk.com.ua\/home\/sercanie-w-naddniestrzu1-panstwie-ktorego-formalnie-nie-ma\/","title":{"rendered":"Sercanie w Naddniestrzu1 (pa\u0144stwie, kt\u00f3rego formalnie nie ma)"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/a>
Ks<\/strong>. Marcin Janu\u015b, proboszcz parafii w S\u0142obudce Raszkowie<\/strong><\/p>\n

Rozmowa z ks. Marcinem Janusiem, proboszczem parafii w S\u0142obudce Raszkowie <\/strong><\/p>\n

– W Mo\u0142dawii, w Naddniestrzu, pracuje Ksi\u0105dz od 2001 roku\u2026<\/em><\/strong>\u00a0 <\/em><\/p>\n

– \u2026a w parafii \u015bw. Marty w S\u0142obudce Raszkowie od wrze\u015bnia 2016 roku. \u0141\u0105cznie przepracowa\u0142em w Naddniestrzu 15 lat i zacz\u0105\u0142 si\u0119 kolejny szesnasty rok mojego tu duszpasterzowania.<\/p>\n

Jestem kap\u0142anem ze Zgromadzenia Ksi\u0119\u017cy Naj\u015bwi\u0119tszego Serca Jezusowego, nazywanego potocznie Sercanami. W Polsce s\u0105 dwa zgromadzenia o tej nazwie: Sercanie Czarni i Sercanie Biali. Ja jestem z tego pierwszego zgromadzenia. Biali Sercanie to sercanie dw\u00f3ch serc: Naj\u015bwi\u0119tszego Serca Jezusa i Niepokalanego Serca Maryi. A my \u2013 tzn. Sercanie Czarni jeste\u015bmy tylko od Naj\u015bwi\u0119tszego Serca Jezusa.<\/p>\n

– Jak trafi\u0142 Ksi\u0105dz do Naddniestrza?<\/em> <\/strong><\/p>\n

<\/strong>– Od samego pocz\u0105tku mojej drogi powo\u0142ania chcia\u0142em jecha\u0107 do Zairu. Doczeka\u0142em si\u0119 zgody na wyjazd do Afryki, ale wtedy zmieni\u0142y si\u0119 warunki w samym Kongo. Moi wsp\u00f3\u0142bracia misjonarze zacz\u0119li wraca\u0107, a m\u00f3j wyjazd zosta\u0142 wstrzymany. Wtedy pojawili si\u0119 bracia z Mo\u0142dawii, kt\u00f3rzy poszukiwali kogo\u015b ch\u0119tnego do wyjazdu do Raszkowa. Zgodzi\u0142em si\u0119. Podj\u0119cie decyzji nie by\u0142o wcale takie trudne. By\u0142em tu wcze\u015bniej,\u00a0 przez dwa tygodnie na zimowej praktyce, jako seminarzysta – na prze\u0142omie lat 1995-96.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Wcze\u015bniej rozpocz\u0105\u0142 tutaj prac\u0119 duszpastersk\u0105 ks. Jan Rudnicki. On to, w roku 1990,\u00a0 zaprosi\u0142 z Polski naszego wsp\u00f3\u0142brata sercanina \u015bp. ks. Henryka Sorok\u0119, kt\u00f3ry przyjecha\u0142 rok p\u00f3\u017aniej i nieprzerwanie przepracowa\u0142 tu 21 lat. Sercanie pracuj\u0105 wi\u0119c w Naddniestrzu nieprzerwanie od roku 1991.<\/p>\n

– Jaki stan Ko\u015bcio\u0142a zasta\u0142 Ksi\u0105dz w Naddniestrzu?<\/em><\/strong><\/p>\n

<\/strong>– Ko\u015bci\u00f3\u0142 materialny wybudowali sobie ludzie sami. Inspirowa\u0142 ich do tego kap\u0142an, kt\u00f3ry pracowa\u0142 w Kiszyniowie. Niestety na miejscu ksi\u0119dza na sta\u0142e nie by\u0142o. Doje\u017cd\u017ca\u0142 czasem z Rybnicy, a p\u00f3\u017aniej z Raszkowa.<\/p>\n

Pierwsz\u0105 \u015bwi\u0105tyni\u0119 wybudowano tu ponad 40 lat temu, w czasach, kiedy w ZSRR rz\u0105dzi\u0142 jeszcze Leonid Bre\u017cniew. Ko\u015bci\u00f3\u0142 ten zosta\u0142 jednak zburzony.<\/p>\n

Przed II wojn\u0105 \u015bwiatow\u0105 S\u0142obudka Raszk\u00f3w by\u0142a fili\u0105 parafii w Raszkowie, oddalon\u0105 od niej o 18 km. Fili\u0105 parafii raszkowskiej by\u0142a od zawsze, czyli od chwili jej powstania. W XVII wieku Raszk\u00f3w by\u0142 w\u0142asno\u015bci\u0105 Zamoyskich, po czym Joanna Barbara Zamoyska (1626\u20131653) wnios\u0142a je jako wiano wojewodzie sandomierskiemu Aleksandrowi Koniecpolskiemu.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0<\/p>\n

\"\"<\/a>
O\u0142tarz g\u0142\u00f3wny ko\u015bcio\u0142a w S\u0142obudce Raszkowie<\/strong><\/p>\n

W XVIII wieku Raszk\u00f3w sta\u0142 si\u0119 w\u0142asno\u015bci\u0105 Lubomirskich. Oni to nadali proboszczowi w Raszkowie okoliczne ziemie, tak aby m\u00f3g\u0142 si\u0119 sam utrzyma\u0107. On nast\u0119pnie zacz\u0105\u0142 je osiedla\u0107. I tak sprowadzi\u0142 tu m.in. kilka polskich rodzin z Galicji, prze\u015bladowanych tam za udzia\u0142 w powstaniu styczniowym. Jako, \u017ce wie\u015b by\u0142a prywatn\u0105 w\u0142asno\u015bci\u0105 proboszcza, w\u0142adze carski mia\u0142y tu niejako zwi\u0105zane r\u0119ce. Sytuacja uleg\u0142a zmianie dopiero po rewolucji 1917 roku. Wtedy to te\u017c zmieniono jej nazw\u0119 z Ksi\u0119dzowa na S\u0142obudka Raszkowo. I pomimo wielu lat sowietyzacji w lokalnej spo\u0142eczno\u015bci przetrwa\u0142a to\u017csamo\u015b\u0107 narodowa oraz wiara.<\/p>\n

– A jak wygl\u0105da obecnie organizacja Ko\u015bcio\u0142a katolickiego w Naddniestrzu?<\/strong><\/p>\n

– Mamy tu 5 parafii katolickich. Wszystkie s\u0105 obs\u0142ugiwanych jest przez ksi\u0119\u017cy sercan\u00f3w z Polski. S\u0105 w\u015br\u00f3d nas tak\u017ce miejscowi ksi\u0119\u017ca z naszego zgromadzenia, kt\u00f3rzy przeszli u nas w kraju studia seminaryjne zako\u0144czone \u015bwieceniami kap\u0142a\u0144skimi i wr\u00f3cili do pracy w Naddniestrzu. \u0141\u0105cznie pracuje tu 7 naszych ksi\u0119\u017cy oraz jeden brat zakonny.<\/p>\n

Nasze parafie tworz\u0105 w\u0142asny naddniestrza\u0144ski dekanat, kt\u00f3ry wchodzi w sk\u0142ad diecezji kiszyniowskiej obejmuj\u0105c\u0105 ca\u0142\u0105 Mo\u0142dawi\u0119.<\/p>\n

– Z jakimi problemami duszpasterskimi przychodzi si\u0119 tu Ksi\u0119dzu zmaga\u0107?<\/em><\/strong><\/p>\n

– Na pewno bieda i brak pracy, z kt\u00f3rych powstaj\u0105 kolejne problemy – takie jak np. <\/strong>alkoholizm. Wielu szuka pracy za granic\u0105. Tu bowiem o prac\u0119 na miejscu jest bardzo trudno. Aby utrzyma\u0107 swoje rodziny, szuka jej daleko – na budowach w Moskwie, Kijowie czy w dalekim Magadanie. W swoich domach sp\u0119dzaj\u0105 tylko kilka miesi\u0119cy w roku.<\/p>\n

Taki stan rzeczy ma tak\u017ce wp\u0142yw na morale rodziny. Wiele ma\u0142\u017ce\u0144stw, ze wzgl\u0119du na odleg\u0142o\u015b\u0107 czy czasowe rozstanie, nie przetrwa\u0142o. \u017bycia rodzinnego ju\u017c potem nie da si\u0119 ponownie sklei\u0107.<\/p>\n

Pija\u0144stwo jest tu jedn\u0105 z najwi\u0119kszych plag. Wino i alkohol, kt\u00f3rymi Naddniestrze stoi, jest tu tanie i \u0142atwo dost\u0119pne. Wielu p\u0119dzi tu samogon – np. z burak\u00f3w i nie potrzebuj\u0105 na to zbyt wielkich nak\u0142ad\u00f3w finansowych.<\/p>\n

\"\"<\/a>
Biuro \u201cCaritas\u201d w S\u0142obudce Raszkowie<\/strong><\/p>\n

Wszystkie te problemy bior\u0105 si\u0119 z braku pracy na miejscu. Tu na miejscu w S\u0142obudce Raszkowie s\u0105 tylko 3 miejsca sta\u0142ej pracy: szko\u0142a, administracja wioski i ko\u015bci\u00f3\u0142, kt\u00f3ry prowadzi projekt Caritas, wsp\u00f3lnie z Caritas Mo\u0142dowa, polegaj\u0105cy na zorganizowaniu i prowadzeniu przedszkoli. U nas dzia\u0142a aktualnie przy ko\u015bciele tylko \u017c\u0142obek, w kt\u00f3rym pracuje 7 os\u00f3b otrzymuj\u0105cych minimalne, ale jednak systematyczne, wynagrodzenie.<\/p>\n

– Jak du\u017ca jest Wasza miejscowo\u015b\u0107 i parafia? Ilu Polak\u00f3w tu mieszka?<\/em><\/strong><\/p>\n

-Nasza wioska liczy ok. 700 mieszka\u0144c\u00f3w. Z nich ok. 100 os\u00f3b to prawos\u0142awni, reszta – generalnie katolicy, przewa\u017cnie kobiety. W czasie tygodniowych nabo\u017ce\u0144stw przychodzi do ko\u015bcio\u0142a jakie\u015b 30 os\u00f3b. W niedziele i \u015bwi\u0119ta zdecydowanie wi\u0119cej.<\/p>\n

Zdarzaj\u0105 si\u0119 i prawos\u0142awni Polacy. W\u015br\u00f3d naszych parafii s\u0105 te\u017c i Mo\u0142dawianie, Ukrai\u0144cy i Rosjanie. Jest te\u017c grupa Gaugaz\u00f3w2<\/sup>. S\u0105 wreszcie Polacy i wierni z polskimi korzeniami. Oni stanowi\u0105 zdecydowan\u0105 wi\u0119kszo\u015b\u0107 naszej parafii.<\/p>\n

– A\u00a0 jakie formy apostolatu prowadzone s\u0105 w waszej parafii?\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <\/em><\/strong><\/p>\n

<\/em>– Mamy ich kilka. Najwa\u017cniejsze to: ko\u0142o \u017cywego r\u00f3\u017ca\u0144ca, trzeci zakon \u015bw. Franciszka, czciciele Serca Jezusowego, apostolat Margaretki3<\/sup>, grupa modlitewna objawie\u0144 Matki Boskiej z\u00a0 Medziugorju, szko\u0142a \u017cycia chrze\u015bcija\u0144skiego i ewangelizacji \u015awi\u0119tej Maryi z Nazaretu4<\/sup> prowadzona wsp\u00f3lnie z ukrai\u0144skimi kapucynami.<\/p>\n

Jest wreszcie grupa m\u0142odszej m\u0142odzie\u017cy – uczniowie klas 8 i 9 – 14-16 lat. Starszej m\u0142odzie\u017cy, studiuj\u0105cej, to nie ma. Oni ucz\u0105 si\u0119 w Tyraspolu lub w innych miastach, albo za granic\u0105. Ja jestem ich diecezjalnym opiekunem. W ramach duszpasterstwa parafialnego dzia\u0142aj\u0105 kr\u0119gi modlitewne i grupy apostolskie. Znacz\u0105c\u0105 rol\u0119 odgrywa Legion Maryi oraz wsp\u00f3lnoty rodzin. Opr\u00f3cz pracy ewangelizacyjnej wiele uwagi po\u015bwi\u0119camy sprawom spo\u0142ecznym. W zorganizowanych kuchniach-sto\u0142\u00f3wkach biedne dzieci otrzymuj\u0105 darmowe obiady. W przedszkolu powsta\u0142y k\u00f3\u0142ka zainteresowa\u0144 – wyszywania, projektowania odzie\u017cy, rysowania i malowania. Dzieci mog\u0105 korzysta\u0107 z pracowni komputerowej i sali sportowej. Z my\u015bl\u0105 o dzieciach z rodzin patologicznych i dzieciach ulicy powsta\u0142a \u201cPietruszka\u201d- dom ca\u0142odobowego pobytu i opieki. Prowadzenie tak wielu projekt\u00f3w jest mo\u017cliwe dzi\u0119ki pomocy organizacji charytatywnych, Zgromadzenia Ksi\u0119\u017cy Sercan\u00f3w oraz os\u00f3b prywatnych. Dzia\u0142alno\u015b\u0107 sercan\u00f3w na terenie Naddniestrza opiera si\u0119 na strukturach parafialnych, co pozwala na wsp\u00f3\u0142prac\u0119 z wieloma instytucjami. Dynamika funkcjonowania tylu projekt\u00f3w zale\u017cy jednak od pozyskanych \u015brodk\u00f3w.Rodz\u0105 si\u0119 wreszcie nowe inicjatywy, np. \u201cPietruszka\u201d – dom dla dzieci ulicy. Dom dzia\u0142a od niedawna, ale ju\u017c dzi\u015b mo\u017cna powiedzie\u0107 o sensowno\u015bci jego powstania. Do \u201cPietruszki\u201d trafiaj\u0105 dzieci zaniedbane i opuszczone. Rodzicom tych dzieci pracownicy \u201cPietruszki\u201d pomagaj\u0105 znale\u017a\u0107 prac\u0119 rozwi\u0105za\u0107 rodzinne k\u0142opoty.<\/p>\n

– A co z dzie\u0107mi do pierwszej Komunii \u015awi\u0119tej? Czy jest ich du\u017co?<\/em><\/strong><\/p>\n

<\/strong>– Mamy j\u0105 co roku. W maju 207 by\u0142o ich 8. A teraz b\u0119dzie tylko dwoje. To jest wyj\u0105tkowy rok, bo ca\u0142a klasa liczy zaledwie 3 uczni\u00f3w, w tym jeden prawos\u0142awny.<\/p>\n

\"\"<\/a>
Parafianie ze S\u0142obudki Raszkowa<\/strong><\/p>\n

W naszej codziennej pracy pomagaj\u0105 nam siostry honoratki z Ukrainy. S\u0105 to Ma\u0142e Siostry Niepokalanego Serca Maryi, jedno ze zgromadze\u0144 bezhabitowych za\u0142o\u017cone przez b\u0142ogos\u0142awionego Honorata Ko\u017ami\u0144skiego i\u00a0 s\u0142ug\u0119 bo\u017c\u0105 Aniel\u0119 R\u00f3\u017c\u0119 Godeck\u0105. Siostry katechizuj\u0105 i pomagaj\u0105 w zakrystii oraz ko\u015bciele. Jedna z nich pracuje w przedszkolu jako jego kierowniczka. Siostry zaanga\u017cowane s\u0105 tak\u017ce w pracach szko\u0142a \u017cycia chrze\u015bcija\u0144skiego i ewangelizacji. Innym jeszcze pomys\u0142em duszpasterskim jest projekt odnowy parafii w duchu ruchu ko\u015bcielnego pn. Ruch dla Lepszego \u015awiata <\/strong><\/em>za\u0142o\u017conego przez\u00a0 ks. Riccardo Lombardii SJ5<\/sup> (1908-1979). Jest to kontynuacja uchwa\u0142 Soboru Watyka\u0144skiego II, tak aby parafia sta\u0142a si\u0119 miejscem samoewangelizowania. Bo w tym duchu Ko\u015bci\u00f3\u0142 w Naddniestrzu przetrwa\u0142. Nie maj\u0105c bowiem ksi\u0119\u017cy wsp\u00f3lnota katolicka przetrwa\u0142a. Nasi wierni maj\u0105 wspania\u0142e do\u015bwiadczenie Ko\u015bcio\u0142a prze\u015bladowanego i wsp\u00f3lnoty ko\u015bcielnej . Teraz warto to odnowi\u0107. Kiedy bowiem przysz\u0142a wolno\u015b\u0107 – nawet ta religijna, to niestety szereg wi\u0119zi duchowych troch\u0119 si\u0119 rozlu\u017ani\u0142o.<\/p>\n

Podobnie by\u0142o z j\u0119zykiem polskim, kt\u00f3ry przetrwa\u0142 tu z wielkim trudem i to tylko przy ko\u015bciele. Teraz, od 25 lat, j\u0119zyk polski jest nauczany w tutejszej szkole podstawowej jako obowi\u0105zkowy j\u0119zyk obcy. M\u0142odzie\u017c niestety nie ma du\u017cej mo\u017cliwo\u015bci praktykowania go na co dzie\u0144. Dlatego nie jest u\u017cywany zbyt cz\u0119sto na co dzie\u0144. Dobrze go wszyscy rozumiej\u0105, ale z rozmow\u0105 jest zdecydowanie gorzej. Natomiast j\u0119zyk ko\u015bcielny polski jest zupe\u0142nie inny. S\u0105 to pewne wyuczone formu\u0142y. Nie jest to j\u0119zyk na tyle \u017cywy, aby mo\u017cna by\u0142o g\u0142osi\u0107 homilie czy kazania po polsku.<\/p>\n

– A w jakich j\u0119zykach tu si\u0119 modli?<\/em><\/strong><\/p>\n

<\/strong>– Msze \u015bw. Odprawiane s\u0105 w naszej parafii codziennie wieczorem. W niedziele s\u0105 dwie; rano i wieczorem. Nabo\u017ce\u0144stwa odprawiamy na przemian: po polsku i rosyjsku. Oznacza to, \u017ce w tygodniu s\u0105 trzy polskie i trzy rosyjskie. Po polsku i rosyjsku odprawiamy tak\u017ce w niedziel\u0119. W S\u0142obudce Raszkowie odprawiam na sta\u0142e. W terenie tylko je\u015bli mam jakie\u015b zast\u0119pstwo za s\u0105siad\u00f3w.<\/p>\n

Liturgia S\u0142owa jest zawsze po rosyjsku. \u015apiewy s\u0105 zazwyczaj po polsku, rosyjsku i ukrai\u0144sku. Np. gorzkie \u017cale, typowo polskie nabo\u017ce\u0144stwo, \u015bpiewamy po ukrai\u0144sku. Dawniej \u015bpiewane by\u0142y po polsku, ale gros ludzi wychodzi\u0142o z nich – z wyj\u0105tkiem najstarszych, nie bardzo rozumiej\u0105c, o co si\u0119 modlili. Uda\u0142o si\u0119 nam dotrze\u0107 do ukrai\u0144skich tekst\u00f3w gorzkich \u017cali, kt\u00f3re doskonale pasowa\u0142y do polskich melodii znanych dobrze wcze\u015bniej parafianom. Zacz\u0119li\u015bmy wi\u0119c \u015bpiewa\u0107 je po ukrai\u0144sku i ludzie przestali wychodzi\u0107 z ko\u015bcio\u0142a. Okaza\u0142o si\u0119, \u017ce liturgia czy nabo\u017ce\u0144stwa powinny by\u0107 zrozumia\u0142e dla ludzi, a nie tylko teatrem, kt\u00f3rego nie rozumiej\u0105 i w kt\u00f3rym s\u0105 tylko obserwatorami, a nie uczestnikami.<\/p>\n

– Co\u015b o sobie…<\/em><\/strong><\/p>\n

– Pochodz\u0119 z po\u0142udniowej Polski, z okolic Tarnowa i z diecezji tarnowskiej. Wprawdzie kto\u015b powiedzia\u0142, \u017ce nie przyjechali\u015bmy tu na rozrywk\u0119, ale o wolny czas trzeba koniecznie zadba\u0107, aby praca i jej problemy, cz\u0142owieka zupe\u0142nie nie poch\u0142on\u0119\u0142y i aby nie doprowadzi\u0142y do zbyt szybkiego wyeksploatowania si\u0119. Nie jest to jednak wcale takie proste. Dobrze by\u0142oby w wolnym czasie przeczyta\u0107 ciekaw\u0105 ksi\u0105\u017ck\u0119 czy p\u00f3j\u015b\u0107 do lasu. S\u0105 jednak takie dni, jak wczoraj – trzy Msze \u015bw. – w tym dla dzieci w przedszkolu, pogrzebowa i parafialna oraz odwiedziny chorych – ponad dwudziestu os\u00f3b i wreszcie adoracja i spowied\u017a, bo to pierwszy pi\u0105tek miesi\u0105ca. To by\u0142 naprawd\u0119 bardzo wyczerpuj\u0105cy dzie\u0144.<\/p>\n

Cieszy natomiast fakt, \u017ce jest si\u0119 dla kogo tak \u201cm\u0119czy\u0107\u201d. Bo s\u0105 tu wsp\u00f3lnoty parafialne bardzo ma\u0142e. Ja w takiej w\u0142a\u015bnie wcze\u015bniej pracowa\u0142em. Tam jako ksi\u0105dz odprawia\u0142em tylko nabo\u017ce\u0144stwa i czasem kogo\u015b wyspowiada\u0142em. A od wrze\u015bnia 2016 roku ochrzci\u0142em tyle dzieci, co przez wszystkie 15 lat \u0142\u0105cznie. To daje jak\u0105\u015b satysfakcj\u0119.<\/p>\n

<\/em>– Czy mo\u017cna m\u00f3wi\u0107 i co o wsp\u00f3\u0142pracy ekumenicznej w Naddniestrzu?<\/em><\/strong><\/p>\n

<\/strong>– Nie ma tu \u017cadnego prawdziwego ekumenizmu. W tym tygodniu zdarzy\u0142o mi si\u0119 by\u0107 na spotkaniu w Tyraspolu, towarzysz\u0105c naszemu biskupowi z Kiszyniowa, u biskupa prawos\u0142awnego z Naddniestrza. Nasze spotkanie po\u015bwi\u0119cone by\u0142o rozliczaniu przesz\u0142o\u015bci. W Tyraspolu mia\u0142 miejsce ponowny poch\u00f3wek 435 ofiar represji komunistycznych z 1937 roku, kt\u00f3rych szcz\u0105tki znaleziono w zbiorowym grobie na terenie ruin twierdzy tyraspolskiej. By\u0142y to osoby zamordowane przez NKWD, ludzie r\u00f3\u017cnych wyzna\u0144, bo przy nich znaleziono medaliki i krzy\u017cyki katolickie. Dlatego w\u0142adze naddniestrza\u0144skie i tutejsza cerkiew prawos\u0142awna zwr\u00f3ci\u0142y si\u0119 do nas z zaproszeniem, aby wzi\u0105\u0107 udzia\u0142 w uroczystym ich poch\u00f3wku. Zaproszono te\u017c obok nas, biskupa ewangelickiego z Unii Baptyst\u00f3w. Ekumenizm wyst\u0119puj\u0119 w Naddniestrzu w formie okoliczno\u015bciowej.<\/p>\n

\"\"<\/a>
Go\u015bcie z Polski w ko\u015bciele parafialnym w S\u0142obudce Raszkowie<\/strong><\/p>\n

Komisja ko\u015bcielna do spraw r\u00f3\u017cnych wyzna\u0144 dzia\u0142a przy aparacie tutejszego prezydenta. Jej cz\u0142onkowie spotykaj\u0105 si\u0119 dwa razy do roku dla om\u00f3wienia wszystkich bie\u017c\u0105cych spraw. Spe\u0142niaj\u0105 rol\u0119 doradcz\u0105 dla prezydenta je\u015bli chodzi o sprawy r\u00f3\u017cnych wyzna\u0144. I tak kiedy np. wprowadzane s\u0105 nowe zmiany prawne, uszanowanie zosta\u0142y zasady chrze\u015bcija\u0144skie. I jest nam tutaj zdecydowanie \u0142atwiej ni\u017c np. w Bia\u0142orusi czy na Ukrainie.<\/p>\n

– Czego mo\u017cna Ksi\u0119dzu i katolikom w Naddniestrzu \u017cyczy\u0107?<\/em><\/strong><\/p>\n

<\/strong>– \u017bywej, otwartej, aktywnej i radosnej wiary. Tak jak chce by\u0107 papie\u017c Franciszek cz\u0142owiekiem rado\u015bci, bo nasza ewangelia jest or\u0119dziem rado\u015bci czyli mi\u0142o\u015bci, a tak\u017ce si\u0142y i wytrwa\u0142o\u015bci w pracy dla tutejszych wiernych.<\/p>\n

Rozmawia\u0142 i fotografowa\u0142 Leszek W\u0105tr\u00f3bki<\/strong><\/p>\n

[1]<\/strong><\/em> Pa\u0144stwo nieuznawane ze stolic\u0105 w Tyraspolu (pomi\u0119dzy Ukrain\u0105 i Mo\u0142dawi\u0105), obejmuj\u0105ce tereny po\u0142o\u017cone na lewym brzegu Dniestru oraz prawobrze\u017cne miasto Bendery (Tighina). Jest to pas ziemi o d\u0142ugo\u015bci Ok. 200 km i \u015bredniej szeroko\u015bci oko\u0142o 12\u201315 km (najmniejsza szeroko\u015b\u0107 6 km, najwi\u0119ksza 38 km). Pa\u0144stwo jednostronnie oderwa\u0142o si\u0119 od Mo\u0142dawii 2 wrze\u015bnia 1990, deklaruj\u0105c pozostanie w sk\u0142adzie Zwi\u0105zku Radzieckiego, podczas gdy Mo\u0142dawia wyst\u0105pi\u0142a z niego 23 czerwca tego roku. Pe\u0142n\u0105 niepodleg\u0142o\u015b\u0107 og\u0142osi\u0142o 5 grudnia 1990 r. Jest uznawane wy\u0142\u0105cznie przez Abchazj\u0119 i Oseti\u0119 Po\u0142udniow\u0105. Na arenie mi\u0119dzynarodowej Naddniestrze jest traktowane jako region autonomiczny Mo\u0142dawii, jej integralna cz\u0119\u015b\u0107. Flaga Naddniestrza do 2000 roku pozbawiona by\u0142a symboliki radzieckiej, obecnie jednak u\u017cywa si\u0119 flagi z sierpem i m\u0142otem, jak za czas\u00f3w Mo\u0142dawskiej SRR. W roku 2017 zdecydowano o zr\u00f3wnaniu flagi rosyjskiej z dotychczasowymi symbolami Naddniestrza.<\/em><\/p>\n

2 Gagauzi \u2013 grupa etniczna pochodzenia <\/em>tureckiego<\/em> pos\u0142uguj\u0105ca si\u0119 <\/em>j\u0119zykiem gagauskim<\/em> z grupy <\/em>j\u0119zyk\u00f3w tureckich<\/em> (a na obszarze <\/em>Autonomii Gagauskiej<\/em> (Gagauz Yeri) tak\u017ce <\/em>j\u0119zykiem rosyjskim<\/em> jako j\u0119zykiem oficjalnym). Zamieszkuj\u0105 <\/em>Gagauzj\u0119<\/em> w po\u0142udniowej <\/em>Mo\u0142dawii<\/em>, na <\/em>Ukrainie<\/em>, mniej licznie p\u00f3\u0142nocno-wschodnie tereny <\/em>Bu\u0142garii<\/em>, w <\/em>Rumunii<\/em> i <\/em>Kazachstanie<\/em>. Podawane s\u0105 bardzo rozbie\u017cne dane co do ich liczebno\u015bci \u2013 od 150 do 235 tysi\u0119cy. Na terenie Mo\u0142dawii Gagauzi identyfikuj\u0105 si\u0119 jako oddzielny nar\u00f3d. Rozmieszczenie Gagauz\u00f3w: <\/em>Mo\u0142dawia<\/em> \u2013 147 500, <\/em>Ukraina<\/em> \u2013 31 000, <\/em>Turcja<\/em> \u2013 15 000, <\/em>Rosja<\/em> \u2013 11 000, <\/em>Bu\u0142garia<\/em> \u2013 1400, <\/em>Rumunia<\/em> \u2013 1200, <\/em>Kazachstan<\/em> \u2013 1000. Spo\u015br\u00f3d lud\u00f3w tureckich wyr\u00f3\u017cnia ich wyznawana religia \u2013 <\/em>prawos\u0142awie<\/em> \u2013 wed\u0142ug tradycji gagauzkiej warunkiem ich pozostania na terenie Rosji \u2013 postawionym przez caryc\u0119 Katarzyn\u0119 II \u2013 by\u0142o ich ochrzczenie si\u0119. Najliczniejsza obecnie spo\u0142eczno\u015b\u0107 w Mo\u0142dawii to potomkowie emigrant\u00f3w z prze\u0142omu <\/em>XVIII<\/em> i <\/em>XIX wieku<\/em>, kt\u00f3rzy przesiedlili si\u0119 z obszaru <\/em>Bu\u0142garii<\/em> wraz z <\/em>Bu\u0142garami besarabskimi<\/em> (zw\u0142aszcza z <\/em>Dobrud\u017cy<\/em>, okolic <\/em>Warny<\/em>, <\/em>Jambo\u0142u<\/em> i <\/em>Stambu\u0142u<\/em>).<\/em><\/p>\n

<\/em>3 Istot\u0105 Apostolatu MARGARETKA<\/em> jest codzienna modlitwa za konkretnych kap\u0142an\u00f3w, jako odpowied\u017a na pro\u015bb\u0119 Maryi Kr\u00f3lowej Pokoju. Ojcu Jozo Zovko, by\u0142emu proboszczowi parafii w Medziugorju (Bo\u015bnia i Hercegowina), objawi\u0142a si\u0119 Matka Bo\u017ca i p\u0142aka\u0142a przed nim z powodu kap\u0142an\u00f3w. Ojciec Jozo wspomina s\u0142owa Maryi: Powiedzcie moim drogim kap\u0142anom, moim drogim synom, \u017ce musz\u0105 mocniej wierzy\u0107! Musz\u0105 te\u017c chroni\u0107 wiar\u0119 Ko\u015bcio\u0142a.<\/em> Powiedzcie moim drogim kap\u0142anom, aby modlili si\u0119 na r\u00f3\u017ca\u0144cu ka\u017cdego dnia.<\/em><\/p>\n

<\/em>4 Szko\u0142a ta jest ruchem formacyjnym, kt\u00f3ry ma doprowadzi\u0107 do pe\u0142ni zrozumienia \u017cycia chrze\u015bcija\u0144skiego i przygotowania \u015bwieckich katolik\u00f3w do bycia animatorami w Ko\u015bciele, zar\u00f3wno w parafii, jak i w ruchach oraz wsp\u00f3lnotach \u015bwieckich. Szko\u0142a trwa 6 lat. Ka\u017cdy rok sk\u0142ada si\u0119 z 4 sesji. Jest to forma apostolstwa \u015bwieckich przez \u015bwieckich.<\/em><\/p>\n

5 Ojciec Riccardo Lombardi SJ (1908-1979), urodzi\u0142 si\u0119 28 marca 1908 roku w rodzinie w\u0142oskiej inteligencji. Jego ojciec by\u0142 profesorem fizyki, a matka jedn\u0105 z za\u0142o\u017cycielek Unii Kobiet dzia\u0142aj\u0105cej w ramach Akcji Katolickiej. Ze wzgl\u0119du na pe\u0142nione funkcje w Ko\u015bciele przez rodzic\u00f3w ca\u0142a rodzina przeprowadzi\u0142a si\u0119 do Rzymu w 1923 r. Riccardo zdoby\u0142 tam wykszta\u0142cenie w liceum klasycznym \u201eTasso\u201d. Nast\u0119pnie podj\u0105\u0142 studia prawnicze, po czym wst\u0105pi\u0142 do Towarzystwa Jezusowego. W ko\u0144cu II wojny \u015bwiatowej w spo\u0142ecze\u0144stwie wstrz\u0105\u015bni\u0119tym zniszczeniem, podzia\u0142em, nienawi\u015bci\u0105 zacz\u0119\u0142a wzrasta\u0107 nadzieja nowego i bardziej ludzkiego \u015bwiata zbudowanego w mi\u0142o\u015bci. O. Lombardi – Jezuita w\u0142oski, ogarni\u0119ty t\u0105 nadziej\u0105 zach\u0119ca\u0142 ludzi do pojednania i braterstwa. By\u0142o Jego g\u0142\u0119bokim przekonaniem, \u017ce tylko: Ko\u015bci\u00f3\u0142 odnowiony w jedno\u015bci mo\u017ce by\u0107 zaczynem lepszego \u015bwiata w spos\u00f3b rzeczywi\u015bcie profetyczny – wzywaj\u0105c poszczeg\u00f3lne osoby i instytucje do przemiany osobistej i wsp\u00f3lnotowej dla wzrostu Kr\u00f3lestwa. 10 lutego 1952 r. zrodzi\u0142 si\u0119 Ruch dla Lepszego \u015awiata z zach\u0119t\u0105 i poparciem Papie\u017ca Piusa XII. Przy o. Lombardim gromadzi si\u0119 coraz wi\u0119cej ludzi – duchownych i \u015bwieckich, m\u0119\u017cczyzn i kobiet, kt\u00f3rzy chc\u0105 s\u0142u\u017cy\u0107 odnowie Ko\u015bcio\u0142a i \u015bwiata. Ruch zatacza coraz wi\u0119ksze kr\u0119gi. Ma wielki wp\u0142yw na Sob\u00f3r Watyka\u0144ski II. Wielu z jego uczestnik\u00f3w przesz\u0142o przez rekolekcje w Centrum Ruchu w Rzymie.<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Ks. Marcin Janu\u015b, proboszcz parafii w S\u0142obudce Raszkowie Rozmowa z ks. Marcinem Janusiem, proboszczem parafii w S\u0142obudce Raszkowie – W Mo\u0142dawii, w Naddniestrzu, pracuje Ksi\u0105dz…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2139,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[41],"tags":[],"class_list":["post-2138","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-archiwum-2020"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t