{"id":2158,"date":"2020-01-17T09:46:41","date_gmt":"2020-01-17T07:46:41","guid":{"rendered":"https:\/\/dk.com.ua\/naszym-zadaniem-jest-tworzenie-atrakcyjnej-nowoczesnej-i-konkurencyjnej-szkoly-polskiej\/"},"modified":"2024-12-10T20:09:50","modified_gmt":"2024-12-10T18:09:50","slug":"naszym-zadaniem-jest-tworzenie-atrakcyjnej-nowoczesnej-i-konkurencyjnej-szkoly-polskiej","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dk.com.ua\/home\/naszym-zadaniem-jest-tworzenie-atrakcyjnej-nowoczesnej-i-konkurencyjnej-szkoly-polskiej\/","title":{"rendered":"Naszym zadaniem jest tworzenie atrakcyjnej, nowoczesnej i konkurencyjnej szko\u0142y polskiej"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/a>
J\u00f3zef Kwiatkowski, prezes PMS na Litwie<\/strong><\/p>\n

\u00a0<\/strong><\/p>\n

– Kieruje Pan Stowarzyszeniem Nauczycieli Szk\u00f3\u0142 Polskich na Litwie \u201eMacierz Szkolna\u201d od roku 1993…\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <\/em><\/strong><\/p>\n

– Nasze Stowarzyszenie powo\u0142ane zosta\u0142o 11 listopada 1990 roku. Pierwszym prezesem organizacji zosta\u0142 Wac\u0142aw Baranowski, \u00f3wczesny dyrektor Szko\u0142y \u015aredniej nr 5 (obecna szko\u0142a im. Joachima Lelewela). Naszym zadaniem jest dzisiaj tworzenie atrakcyjnej, nowoczesnej i konkurencyjnej szko\u0142y polskiej. Pomagamy te\u017c i wspieramy starania samorz\u0105d\u00f3w w zachowaniu polskich szk\u00f3\u0142. Wyst\u0119pujemy z propozycjami i poszukujemy sposob\u00f3w na dostarczanie do szk\u00f3\u0142 \u015brodk\u00f3w technicznych, szukamy sponsor\u00f3w, organizujemy imprezy og\u00f3lnoszkolne.<\/p>\n

Jako organizacja spo\u0142eczna mamy te\u017c mo\u017cliwo\u015b\u0107 wyst\u0119powa\u0107 przed w\u0142adzami litewskimi w interesach szko\u0142y polskiej, a tak\u017ce w organizacjach mi\u0119dzynarodowych i w Polsce. Wcze\u015bniej naszym g\u0142\u00f3wnym zadaniem by\u0142o odrodzenie szko\u0142y narodowo\u015bciowej, opartej na j\u0119zyku polskim, ojczystej kulturze i tradycjach narodowych. \u00a0 \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0<\/p>\n

– Macierz Polska na Litwie za\u0142o\u017cona zosta\u0142a w Wilnie w roku 1919…\u00a0 <\/em><\/strong><\/p>\n

-… jako filia warszawskiej. Szybko si\u0119 jednak usamodzielni\u0142a jako Polska Macierz Ziem Wschodnich. I w takiej formie dzia\u0142a\u0142a do lat trzydziestych XX wieku. Wtedy to sprawami szkolnictwa zaj\u0119\u0142y si\u0119 wydzia\u0142y o\u015bwiaty.<\/p>\n

Po roku 1989, kiedy Litwa stawa\u0142a si\u0119 krajem niepodleg\u0142ym i kiedy powsta\u0142 tu pierwszy Zwi\u0105zek Polak\u00f3w jako stowarzyszenie kulturalno-o\u015bwiatowe, a prof. Romuald Brazis powo\u0142a\u0142 do \u017cycia Stowarzyszenie Naukowc\u00f3w Polak\u00f3w Litwy, odrodzi\u0142a si\u0119 r\u00f3wnie\u017c Polska Macierz Szkolna. A jej g\u0142\u00f3wnym celem sta\u0142a si\u0119 w\u00f3wczas przebudowa procesu nauczania.<\/p>\n

– W Waszym zje\u017adzie za\u0142o\u017cycielskim udzia\u0142 wzi\u0119\u0142o ponad 300 delegat\u00f3w\u2026\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <\/em>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <\/strong>-\u2026 ze szk\u00f3\u0142 rejonu wile\u0144skiego, solecznickiego, trockiego oraz miasta Wilna. Niestety, nie uda\u0142o si\u0119 nam jej wtedy zarejestrowa\u0107. Litewskie ustawy nie pozwala\u0142y na rejestracje stowarzysze\u0144, kt\u00f3re dzia\u0142a\u0142y mi\u0119dzy wojnami jako organizacje wrogie, za jakie uznawano Polsk\u0105 Macierz Szkoln\u0105. Szukali\u015bmy wi\u0119c dr\u00f3g prawnych, aby zarejestrowa\u0107 nasze stowarzyszenie. Trwa\u0142o to prawie 3 lata. Zdecydowali\u015bmy zarejestrowa\u0107 nasz\u0105 organizacj\u0119 jako Stowarzyszenia Nauczycieli Szk\u00f3\u0142 Polskich na Litwie \u201eMacierz Szkolna\u201d. Tak te\u017c si\u0119 sta\u0142o. To by\u0142 rok 1993.<\/p>\n

Naszym g\u0142\u00f3wnym kierunkiem dzia\u0142ania sta\u0142a si\u0119 przebudowa procesu nauczania. Kierunek ten zosta\u0142 przyj\u0119ty na litewskim zje\u017adzie konferencji nauczycielskiej, obraduj\u0105cym pod has\u0142em: kierunki przebudowy szko\u0142y litewskiej. A my przedstawili\u015bmy kierunki przebudowy w szko\u0142ach z polskim j\u0119zykiem nauczania. Podobnie uczynili Rosjanie i \u017bydzi w swoich plac\u00f3wkach.<\/p>\n

Litwini zauwa\u017cyli stosunkowo szybko, \u017ce szkolnictwo mniejszo\u015bci narodowych szybko wzrasta w si\u0142\u0119. Polskie szkolnictwo opieraj\u0105ce si\u0119 na nauce j\u0119zyka ojczystego, kulturze, tradycji ojc\u00f3w i zasadach chrze\u015bcija\u0144skich mog\u0142o w pewnym stopniu budzi\u0107 niepok\u00f3j w\u0142adz o\u015bwiatowych republiki. I tak w\u0142a\u015bnie zacz\u0119\u0142y si\u0119 nasze k\u0142opoty.<\/p>\n

– Litwa przyj\u0119\u0142a umow\u0119 rz\u0105dow\u0105 o integracji o\u015bwiaty mniejszo\u015bci narodowych do systemu og\u00f3lno litewskiego.<\/em><\/strong><\/p>\n

\u00a0– <\/strong>Po przyj\u0119ciu dokumentu o integracji o\u015bwiatowej we wszystkich szko\u0142ach mniejszo\u015bci narodowych, w ramach o\u015bwiaty Litwy, polska o\u015bwiata sta\u0142a si\u0119 jej lustrzanym odbiciem. Mamy przecie\u017c te same programy i podr\u0119czniki, te same za\u0142o\u017cenia programowe i te same uczelnie kszta\u0142c\u0105ce przysz\u0142ych nauczycieli. Wszyscy wi\u0119c nauczyciele maj\u0105 przygotowanie do pracy w duchu ju\u017c niezale\u017cnej Litwy i kszta\u0142ceniu to\u017csamo\u015bci i patriotyzmu litewskiego. Wy\u0142oni\u0142a si\u0119 wi\u0119c potrzeba dokszta\u0142cania polskiej kadry nauczycielskiej przy dodatniej pomocy Rzeczpospolitej.\u00a0\u00a0<\/p>\n

Aby to osi\u0105gn\u0105\u0107 Polska Macierz Szkolna podj\u0119\u0142a dzia\u0142ania, aby jeszcze bardziej zjednoczy\u0107 polskie \u015brodowisko nauczycielskie i uczni\u00f3w. Zacz\u0119li\u015bmy wtedy tworzy\u0107 programowe imprezy. I jest ju\u017c ich obecnie ponad dwadzie\u015bcia w roku.<\/p>\n

– Kiedy i jak Polska zacz\u0119\u0142a Wam pomaga\u0107?<\/em><\/strong><\/p>\n

– Poczynaj\u0105c od roku 1993 i 1994, o\u015brodki dydaktyczne w Polsce zacz\u0119\u0142y dokszta\u0142ca\u0107\u00a0 naszych nauczycieli pracuj\u0105cych w szko\u0142ach na Litwie z polskim j\u0119zykiem nauczania. Co roku wyje\u017cd\u017ca\u0142o na kursy metodyczne do Polski ok. 200-300 nauczycieli. Poza praktyczn\u0105 nauk\u0105 j\u0119zykow\u0105 dochodzi\u0142o tam tak\u017ce pog\u0142\u0119bianie wychowania patriotycznego, kt\u00f3re mo\u017cna by\u0142oby p\u00f3\u017aniej wykorzysta\u0107 w szko\u0142ach polskich na Litwie.<\/p>\n

Szkolenia i kursy w Polsce mia\u0142y i nadal maj\u0105 dla naszych nauczycieli wielorakie znaczenie. Po pierwsze j\u0119zykowe. Nasi nauczyciele to przewa\u017cnie absolwenci szk\u00f3\u0142 polskich i tutejszej polonistyki. Kolejny cel jaki sobie stawiamy, to zapoznanie si\u0119 z nowymi metodami codziennej pracy o\u015bwiatowej. Chodzi nam tu r\u00f3wnie\u017c o szko\u0142y spo\u0142eczne i prywatne, kt\u00f3rych na Litwie jest zdecydowanie mniej. I wreszcie trzeci cel, to przyjrzenie si\u0119 pracy wychowawczej i przeniesienie jej do polskich szk\u00f3\u0142 na Litwie.<\/p>\n

\"\"<\/a>
Polskie gimnazjum im. ks. J. Obr\u0119bskego w Mejszagole <\/strong><\/p>\n

To by\u0142y zazwyczaj kursy tygodniowe, kt\u00f3re wi\u0105za\u0142y si\u0119 jednocze\u015bnie z poznawaniem Polski. By\u0142y te\u017c i przyjazdy na Litw\u0119, przewa\u017cnie z Bia\u0142egostoku, z zaj\u0119ciami praktycznymi dla przedszkolanek.<\/p>\n

Ostatnie – mo\u017ce 5 mo\u017ce 7 lat, praktykujemy dwudniowe szkolenia na Litwie. Przyje\u017cd\u017caj\u0105 do nas metodycy z Polski. Jest to te\u017c jaka\u015b forma pomocy naszym nauczycielom. Nasi nauczyciele nie musz\u0105 odrywa\u0107 si\u0119 w\u00f3wczas od swoich obowi\u0105zk\u00f3w pedagogicznych.<\/p>\n

– Co zmieni\u0142o si\u0119 w ostatnich latach w szkolnictwie polskim na Litwie?<\/em><\/strong><\/p>\n

– Na fali odrodzenia narodowego by\u0142o w roku 1989, w polskich szko\u0142ach na Litwie, ok. 10 tys. uczni\u00f3w – a w roku 1995 by\u0142o ich ju\u017c 22 tys. Obecnie jest ok. 12 tys.<\/p>\n

– Jakie by\u0142y przyczyny spadku ilo\u015bci uczni\u00f3w w polskich szko\u0142ach?<\/em><\/strong><\/p>\n

– Przyczyn by\u0142o wiele. Najwa\u017cniejsz\u0105 z nich by\u0142 oczywi\u015bcie ni\u017c demograficzny, ale nie tylko. Proces zmniejszania si\u0119 liczby uczni\u00f3w w polskich szko\u0142ach zacz\u0105\u0142 si\u0119 jeszcze kilka lat przed rokiem 2000. Przyczyni\u0142a si\u0119 tu tak\u017ce litewska polityka o\u015bwiatowa. Litewskie w\u0142adze zauwa\u017cy\u0142y, \u017ce liczba polskich dzieci szybko ro\u015bnie. Co roku przybywa ich o ok. 1 tysi\u0105c.<\/p>\n

I aby temu przeciwdzia\u0142a\u0107, szczeg\u00f3lnie w rejonach solecznickim i wile\u0144skim, zacz\u0119to w roku 1994, organizowa\u0107 szko\u0142y powiatowe, kt\u00f3re podporz\u0105dkowano ju\u017c nie jak wcze\u015bniej samorz\u0105dom, ale powiatom, a po ich likwidacji, ministerstwu o\u015bwiaty.<\/p>\n

– Szko\u0142y powiatowe stwarza\u0142y uczniom lepsze warunki materialne, gdy\u017c by\u0142y finansowane z bud\u017cetu centralnego<\/em><\/strong><\/p>\n

– I tak np. w Solecznikach zbudowano pierwsz\u0105 szko\u0142\u0119 tysi\u0105clecia na Litwie z basenem. Dobrze wyposa\u017cone szko\u0142y powiatowe zacz\u0119\u0142y odci\u0105ga\u0107 m\u0142odzie\u017c ze szk\u00f3\u0142 polskich. Nie uda\u0142o si\u0119 jednak zabra\u0107 polskim szko\u0142om wszystkich uczni\u00f3w. Zatrzymano jednak w ten spos\u00f3b ich dalszy przyrost.<\/p>\n

Po ni\u017cu demograficznym i po wej\u015bciu Litwy do Unii Europejskiej nast\u0105pi\u0142a masowa emigracja, kt\u00f3ra obj\u0119\u0142a ok. 1 miliona os\u00f3b, w tym i naszych Polak\u00f3w. Tak wi\u0119c liczba uczni\u00f3w zacz\u0119\u0142a spada\u0107. Dotyczy\u0142o to zar\u00f3wno szk\u00f3\u0142 litewskich jak i polskich oraz innych szk\u00f3\u0142 narodowo\u015bciowych.<\/p>\n

Aby zapobiec spadkowi liczby uczni\u00f3w w polskich szko\u0142ach trzeba by\u0142o zrobi\u0107 wszystko, aby nasze szko\u0142y by\u0142y na wysokim i konkurencyjnym, w por\u00f3wnaniu do szk\u00f3\u0142 litewskich, poziomie. I w tym w\u0142a\u015bnie kierunku pracujemy w ostatnich kilkunastu latach.<\/p>\n

– Jak to robicie? Jakie zadanie stawiacie szko\u0142om i nauczycielom?<\/em><\/strong><\/p>\n

– Zacz\u0119li\u015bmy organizowa\u0107 liczne konkursy – poczynaj\u0105c od konkursu najlepsza szko\u0142a i najlepszy nauczyciel. I to wszystko dzieje si\u0119 dzi\u0119ki pomocy naszej Kochanej Macierzy, dzi\u0119ki pomocy Rzeczypospolitej. Gdyby nie ona, to nasze szko\u0142y wygl\u0105da\u0142yby o wiele biedniej.\u00a0<\/p>\n

Pomoc z Polski rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 w roku 1995. By\u0142y to komputery, kt\u00f3re otrzymywali\u015bmy za po\u015brednictwem Stowarzyszenia \u201eWsp\u00f3lnota Polska\u201d oraz Fundacji \u201ePomoc Polakom na Wschodzie\u201d. Za sprz\u0119tem posz\u0142y te\u017c znacz\u0105ce inwestycje finansowane. I tak wi\u0119c, w latach 1994-2000, prawie wszystkie polskie szko\u0142y na Litwie zosta\u0142y wyremontowane, a wiele z nich rozbudowano. W ten spos\u00f3b polskie szko\u0142y na Wile\u0144szczy\u017anie dogoni\u0142y, a nawet wyprzedzi\u0142y inne – tak pod wzgl\u0119dem wyposa\u017cenia jak i warunk\u00f3w lokalowych. Oczywi\u015bcie dzia\u0142o si\u0119 to z pomoc\u0105 samorz\u0105d\u00f3w rejonowych Wile\u0144szczyzny. Z kraju pochodzi\u0142o pocz\u0105tkowo 70% pieni\u0119dzy, a 30% od samorz\u0105d\u00f3w. P\u00f3\u017aniej obie strony pokrywa\u0142y wydatki remontowe po po\u0142owie. Z kraju pochodzi\u0142y pomoce naukowe i metodyczne, wydania encyklopedyczne, literatura pi\u0119kna i dzieci\u0119ca i inne przekazywane do naszych szk\u00f3\u0142.<\/p>\n

– Litwini te\u017c nie pr\u00f3\u017cnowali. Tamtejsze w\u0142adze o\u015bwiatowe kontynuowa\u0142y reformy szkolnictwa…<\/em><\/strong><\/p>\n

– Litewska reforma szkolnictwa nie sko\u0144czy\u0142a si\u0119 jednak na tworzeniu szk\u00f3\u0142 powiatowych. O polskie szkolnictwo na Litwie nadal sz\u0142y nieustanne boje. Litwa stworzy\u0142a 4 nowe modele szk\u00f3\u0142 narodowo\u015bciowych na wz\u00f3r szk\u00f3\u0142 zachodnich. I tak, w pierwszych klasach (1-4), 70% lekcji mia\u0142o si\u0119 odbywa\u0107 po polsku, a 30% po litewsku. A w latach nast\u0119pnych liczba godzin polskich mala\u0142a na rzecz litewskich, tak \u017ce na maturze m\u0142odzie\u017c mia\u0142a zdawa\u0107 wszystko ju\u017c tylko po litewsku, z wyj\u0105tkiem oczywi\u015bcie j\u0119zyka polskiego.<\/p>\n

Wszystkie te modele odrzucili\u015bmy jednak. Postawili\u015bmy, raz jeszcze, na wysoki poziom nauczania w polskich szko\u0142ach i na nauk\u0119 wszystkich przedmiot\u00f3w – do klasy 12 w\u0142\u0105cznie, po polsku – ze wzmocnionym nauczaniem j\u0119zyka litewskiego.<\/p>\n

Kolejny problem, jaki polskim szko\u0142om stworzy\u0142y litewskie w\u0142adze o\u015bwiatowe, to zamieszanie zwi\u0105zane z ujednoliconym programem i egzaminem z j\u0119zyka litewskiego. To by\u0142 marzec 2011 roku. Dano nam czas na wprowadzenie tych zmian do roku 2013. Oznacza\u0142o to, \u017ce przez dwa lata uczniowie musieli nadrobi\u0107 r\u00f3\u017cnice programowe stanowi\u0105ce 800 godzin i przeczyta\u0107 35 autor\u00f3w litewskiej literatury. Musiano by ten wym\u00f3g nadrabia\u0107 kosztem innych przedmiot\u00f3w: np. matematyki i fizyki.<\/p>\n

W roku 2013 egzamin z j\u0119zyka litewskiego nie zda\u0142o ponad 16% uczni\u00f3w szk\u00f3\u0142 mniejszo\u015bci narodowych oraz ok. 8% litewskich. Podobnie by\u0142o w kilku kolejnych latach. W tym roku – 2017, egzaminu maturalnego z j\u0119zyka litewskiego nie zda\u0142o a\u017c 20% m\u0142odzie\u017cy\u00a0 szk\u00f3\u0142 mniejszo\u015bci narodowych i ok. 10% w litewskich. Z\u0142e wyniki tych egzamin\u00f3w uniemo\u017cliwiaj\u0105 du\u017cej cz\u0119\u015bci m\u0142odzie\u017cy studia na wy\u017cszych uczelniach. Na Litwie obowi\u0105zuje bowiem konkurs \u015bwiadectw i m\u0142odzie\u017c, kt\u00f3ra nie zda\u0142a egzaminu z j\u0119zyka pa\u0144stwowego, nie mo\u017ce si\u0119 ubiega\u0107 o przyj\u0119cie na uczelnie wy\u017csze.<\/p>\n

J\u0119zyk polski zosta\u0142 natomiast skre\u015blony z listy egzamin\u00f3w maturalnych. Mimo to, uczniowie polskich szk\u00f3\u0142, do dnia dzisiejszego taki egzamin sk\u0142adaj\u0105 w 99%, cho\u0107 nie ma to absolutnie \u017cadnego znaczenia przy kontynuacji nauki w szko\u0142ach wy\u017cszych. Dwana\u015bcie lat pa\u0144stwo litewskie p\u0142aci nauczycielowi j\u0119zyka polskiego za wszystkie prowadzone lekcje, po kt\u00f3rych nie ma \u017cadnego egzaminu pa\u0144stwowego. Dla laika wydaj\u0119 si\u0119 to bardzo dziwne.<\/p>\n

– Czy Pana zdaniem istnieje jakie\u015b rozs\u0105dne wyj\u015bcie z tej sytuacji?<\/em><\/strong><\/p>\n

– Wyj\u015bciem by\u0142oby rozdzielenie egzaminu maturalnego z j\u0119zyka litewskiego na dwa osobne \u2013 dla maturzyst\u00f3w szk\u00f3\u0142 litewskich i szk\u00f3\u0142 mniejszo\u015bci narodowych. Samo zwi\u0119kszenie ilo\u015bci lekcji j\u0119zyka litewskiego niewiele bowiem da\u0142o. Drug\u0105 spraw\u0105 jest konieczno\u015b\u0107 przywr\u00f3cenia egzaminu z j\u0119zyka ojczystego na list\u0119 egzamin\u00f3w obowi\u0105zkowych na maturze. To przecie\u017c nasz j\u0119zyk ojczysty, kt\u00f3ry trzeba piel\u0119gnowa\u0107 i kt\u00f3rego znajomo\u015b\u0107 warto nieustannie pog\u0142\u0119bia\u0107.<\/p>\n

– Co dzia\u0142o si\u0119 dalej z litewsk\u0105 reform\u0105 szkolnictwa?<\/em><\/strong><\/p>\n

– Reforma szkolnictwa na Litwie zosta\u0142a zako\u0144czona w roku 2015 akredytacj\u0105 szk\u00f3\u0142, dotycz\u0105c\u0105 podzia\u0142u szko\u0142y \u015bredniej na gimnazja i na szko\u0142y podstawowe.<\/p>\n

Akredytacja w za\u0142o\u017ceniu mia\u0142a by\u0107 jednakowa dla wszystkich szk\u00f3\u0142 na Litwie. Ale w szko\u0142y mniejszo\u015bci narodowych, a wi\u0119c i w szko\u0142y polskie, w zwi\u0105zku z ich specyfik\u0105, uderza\u0142a najmocniej. W praktyce wygl\u0105da\u0142o to nast\u0119puj\u0105co. \u00a0Gimnazja – tzn. klasy 9,10,11,12 powinne by\u0107 zasilane m\u0142odzie\u017c\u0105 z 3-4 szk\u00f3\u0142 podstawowych. Dla szk\u00f3\u0142 litewskich sprawa wyda\u0142a si\u0119 by\u0107 prostsz\u0105. Ale dla polskich, z racji na mniejsz\u0105 liczb\u0119 uczni\u00f3w i mniejsze zag\u0119szczenie plac\u00f3wek z polskim j\u0119zykiem nauczania problem ten by\u0142 szczeg\u00f3lnie dotkliwy. Wed\u0142ug pierwotnych kryteri\u00f3w akredytacji powsta\u0142oby zaledwie 13 gimnazj\u00f3w.<\/p>\n

– Potem o\u015bwiata litewska skupi\u0142a si\u0119 na kszta\u0142ceniu specjalistycznym…<\/em><\/strong><\/p>\n

– Od roku 2014 zacz\u0105\u0142 na Litwie obowi\u0105zywa\u0107 program kszta\u0142cenia specjalistycznego. Program ten okaza\u0142 si\u0119 dla nas zdecydowanie pozytywny. Dzi\u0119ki niemu nie musieli\u015bmy zamyka\u0107 kilku szk\u00f3\u0142 \u015brednich w Wilnie. I tak np. szko\u0142a \u015brednia im. Joachima Lelewela w Wilnie sta\u0142a si\u0119 gimnazjum in\u017cynieryjnym. Plac\u00f3wka ta uzyska\u0142a status d\u0142ugiego gimnazjum, w kt\u00f3rym nauka odbywa si\u0119 od klasy 1 do 12 i od wrze\u015bnia 2017 roku szko\u0142a realizuje profil nauczania in\u017cynieryjnego. Jak informuje samorz\u0105d wile\u0144ski, obecnie w Szkole In\u017cynierii im. J. Lelewela uczy si\u0119 464 uczni\u00f3w: 326 w pionie polskim, 140 \u2013 w rosyjskim. Podobnie sta\u0142o si\u0119 z gimnazjum im. Szymona Konarskiego, kt\u00f3re jest obecnie gimnazjum przedsi\u0119biorczo\u015bci, a gimnazjum im. Adama Mickiewicza staje si\u0119 gimnazjum ekologicznym. Dzi\u0119ki tym zmianom mamy obecnie w Wilnie 6 gimnazj\u00f3w polskich.<\/p>\n

Nasze petycje, strajki odnios\u0142y wi\u0119c skutek i wymog\u0142y zmian\u0119 kryteri\u00f3w tworzenia gimnazj\u00f3w. Wprowadzono te\u017c dodatkowo nowe zasady akredytacji – takie jak np. pas przygraniczny obejmuj\u0105cy tereny graniczne z Bia\u0142orusi\u0105 – np. Dziewieniszki, Miedniki czy Bujwidze. Tam mo\u017cna by\u0142o otwiera\u0107 gimnazja, kt\u00f3re nie mia\u0142y 2 czy 3 klas, ale jedn\u0105 licz\u0105c\u0105 10 uczni\u00f3w.<\/p>\n

\"\"<\/a>
Uczniowie polskiego gimnazjum im. ks. J. Obr\u0119bskego w Mejszagole <\/strong><\/p>\n

Podobne zmiany dotyczy\u0142y obrze\u017cy miast. Bo np. z Nowej Wilejki trzeba by\u0142oby wozi\u0107 codziennie do Wilna ok. 400 uczni\u00f3w. To by\u0142oby nierealne. Tak wi\u0119c dosz\u0142o, dzi\u0119ki nowym kryterium dot. szk\u00f3\u0142 na obrze\u017cach, do powstania polskiego gimnazjum w Nowej Wilejce i Grzegorzewie.<\/p>\n

I tak nasze dzia\u0142ania w sprawie akredytacji doprowadzi\u0142y do powstania 36 gimnazj\u00f3w z 40 polskich szk\u00f3\u0142 \u015brednich. Warto by\u0142o dzia\u0142a\u0107. To jeden z naszych najwi\u0119kszych ostatnich sukces\u00f3w. Stanowi to 10% gimnazj\u00f3w Litwy, cho\u0107 Polacy stanowi\u0105 tu 6,7% mieszka\u0144c\u00f3w kraju.<\/p>\n

– A co z uczniami do tych szk\u00f3\u0142? Czy b\u0119dzie a\u017c tylu? <\/em><\/strong><\/p>\n

– W mie\u015bcie wystarczy mie\u0107 po jednej klasie 11 i 12, aby gimnazjum mog\u0142o funkcjonowa\u0107 zgodnie z litewskimi przepisami. Na dzisiaj mamy ok. 12 tys. uczni\u00f3w w polskich szko\u0142ach. Post\u0119puj\u0105cy siedmioletni spadek uda\u0142o si\u0119 nam wreszcie zahamowa\u0107.<\/p>\n

\u00a0– Jakie inicjatywy o\u015bwiatowe organizuje obecnie na Litwie Polska Macierz Szkolna?<\/em><\/strong><\/p>\n

– Aby zrealizowa\u0107 nasze statutowe cele, podejmowane s\u0105 od lat liczne inicjatywy i dzia\u0142ania. Chcemy przez nie jeszcze bardziej zaktywizowa\u0107 naszych nauczycieli i uczni\u00f3w. I tak, ju\u017c po raz 23. organizujemy konkurs na najlepsz\u0105 szko\u0142\u0119 i najlepszego nauczyciela<\/strong>. Kryteria tego konkursu ustalane s\u0105 na podstawie wynik\u00f3w egzamin\u00f3w maturalnych.<\/p>\n

Kolejny konkurs to poezja<\/strong> kresowa<\/strong>. Zosta\u0142 zapocz\u0105tkowany w Bia\u0142ymstoku. W tym roku odbywa\u0107 si\u0119 b\u0119dzie ju\u017c po raz 26. Uczestniczy w nim \u015brednio ok. 800-900 os\u00f3b. Nast\u0119pny to: konkurs polskiej piosenki dzieci\u0119cej<\/strong>. W finale wyst\u0119puj\u0119 zazwyczaj 50-70 dzieci, w 5 grupach wiekowych. Poprzedzaj\u0105 je eliminacje szkolne i rejonowe, w kt\u00f3rych udzia\u0142 bierze blisko 1000 kandydat\u00f3w. Dalej – konkurs teatr\u00f3w szkolnych<\/strong>, z blisko 40 polskich szk\u00f3\u0142 i udzia\u0142em 10-12 teatr\u00f3w w finale. Potem konkurs dla przedszkolanek: bajeczki ze szkolnej p\u00f3\u0142eczki<\/strong>, z fina\u0142em na scenie Domu Polskiego w Wilnie. I wreszcie kolejne: dyktando polskie i mistrz ortografii<\/strong>, czy znasz histori\u0119 Polski<\/strong>, o papie\u017cu Janie Pawle II<\/strong>, o Marii Curie-Sk\u0142odowskiej<\/strong>, o poezji Marii Konopnickiej<\/strong> z fina\u0142em w muzeum W\u0142adys\u0142awa Syrokomli w Borejkowszczy\u017anie i kilka jeszcze innych.<\/p>\n

Mog\u0119 te\u017c \u015bmia\u0142o powiedzie\u0107, \u017ce bez pomocy pa\u0144stwa polskiego nasze szkolnictwo nie by\u0142oby na tym poziomie, na kt\u00f3rym si\u0119 obecnie znajduje. I niezale\u017cnie od ekipy rz\u0105dz\u0105cej w Macierzy, zawsze mieli\u015bmy du\u017c\u0105 pomoc materialn\u0105 i duchow\u0105 oraz wsparcie polityczne w dziedzinie o\u015bwiaty. Pomoc ta wychodzi\u0142a ze zrozumienia naszych lokalnych spraw i potrzeb i \u015bwiadomo\u015bci, \u017ce my tu na Kresach trwamy i chcemy nadal trwa\u0107.<\/p>\n

\u00a0– Co si\u0119 Panu uda\u0142o, a co nie w czasie Waszej kadencji?<\/em><\/strong><\/p>\n

– <\/strong>Zawsze idziemy pod wiatr. Najtrudniej jest zmieni\u0107 ludzk\u0105 mentalno\u015b\u0107. Mam tu na my\u015bli g\u0142\u00f3wnie spo\u0142eczno\u015b\u0107 litewsk\u0105 i jej postrzeganie spraw polskich. Wychodz\u0105 tu zazwyczaj animozje historyczne.<\/p>\n

Od czasu jednak istnienia Polskiej Macierzy Szkolnej w Wilnie – tzn. od listopada 1990 roku, uda\u0142o si\u0119 nam naprawd\u0119 du\u017co osi\u0105gn\u0105\u0107. Najwa\u017cniejszym sukcesem by\u0142o zachowanie szko\u0142y z polskim j\u0119zykiem nauczania – od pierwszej do dwunastej klasy. I drugi nasz sukces to zachowanie kadry nauczycielskiej, kt\u00f3ra ma korzenie polskie i jest absolwentem polskich szk\u00f3\u0142. I wreszcie m\u0142odzie\u017c – wychowana w polskiej tradycji narodowej.\u00a0 Jednak na razie nie\u00a0 uda\u0142o si\u0119 nam natomiast przywr\u00f3ci\u0107 j\u0119zyka polskiego na egzaminie maturalnym. Nadal jednak si\u0119 tym zajmujemy i z tego nie rezygnujemy. Nasze osi\u0105gni\u0119cia i niepowodzenia trzeba mierzy\u0107 ilo\u015bci\u0105 napotykanych przeszk\u00f3d. Takie, a nie inne, s\u0105 bowiem nasze litewskie realia.<\/p>\n

– Dzi\u0119kuj\u0119 za rozmow\u0119. \u017bycz\u0119 Waszemu Stowarzyszeniu wielu pomys\u0142\u00f3w i si\u0142 w realizacji tych ambitnych cel\u00f3w.<\/em><\/strong><\/p>\n

Tekst i zdj\u0119cia Leszek W\u0105tr\u00f3bski<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

J\u00f3zef Kwiatkowski, prezes PMS na Litwie \u00a0 – Kieruje Pan Stowarzyszeniem Nauczycieli Szk\u00f3\u0142 Polskich na Litwie \u201eMacierz Szkolna\u201d od roku 1993…\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 – Nasze Stowarzyszenie powo\u0142ane…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2159,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[41],"tags":[],"class_list":["post-2158","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-archiwum-2020"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t