{"id":2200,"date":"2012-08-31T13:21:09","date_gmt":"2012-08-31T10:21:09","guid":{"rendered":"https:\/\/dk.com.ua\/pamietac-i-odradzac\/"},"modified":"2012-04-02T23:57:17","modified_gmt":"2012-04-02T20:57:17","slug":"pamietac-i-odradzac","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dk.com.ua\/home\/pamietac-i-odradzac\/","title":{"rendered":"Pami\u0119ta\u0107 i odradza\u0107"},"content":{"rendered":"

\"\"Witryny kijowskiej ksi\u0119garni \u201eL. Idzikowski\u201d, pocz\u0105tek XX wieku <\/strong><\/p>\n

<\/strong>W tym roku przypada 185. rocznica urodzin Leona Idzikowskiego (1827-1865) ksi\u0119garza i wydawcy, za\u0142o\u017cyciela bardzo znanej przedrewolucyjnej kijowskiej ksi\u0119garni \u201eL. Idzikowski\u201d. Tej dacie po\u015bwi\u0119cono tw\u00f3rczy wiecz\u00f3r, zorganizowany przez Kijowskie Narodowo\u015bciowo-Kulturalne Stowarzyszenie Polak\u00f3w \u201eZgoda\u201d i Ukrai\u0144sk\u0105 Bibliotek\u0119 Narodow\u0105 im. Wernadskiego w Kijowie. Przedsi\u0119wzi\u0119cie zrealizowano w ramach mi\u0119dzynarodowego projektu pt.: \u201eWybitni Polacy-Kijowianie\u201d.<\/p>\n

O losie tw\u00f3rczym Leona Idzikowskiego oraz jego firmy opowiada\u0142a pracownik naukowy Biblioteki, badacz tego tematu – Iryna Sawczenko. Leon Idzikowski maj\u0105c za sob\u0105 praktyk\u0119 pracy ksi\u0119garskiej w Krakowie przyjecha\u0142 do Kijowa i pracowa\u0142 tu jako kierownik jednej z kijowskich ksi\u0119garni. Z czasem, w 1858 roku za\u0142o\u017cy\u0142 w\u0142asn\u0105 ksi\u0119garni\u0119 pod nazw\u0105\u00a0\u201eLeon Idzikowski. Magazyn Ksi\u0119garsko-Muzyczny w Kijowie\u201d. <\/em><\/p>\n

Jednym z g\u0142\u00f3wnych kierunk\u00f3w markietyngowych ksi\u0119garni by\u0142 w\u0105tek polski. Jako wydawca do samej \u015bmierci wyda\u0142 oko\u0142o 100 pozycji oryginalnych dzie\u0142 polskich, a zbiory ksi\u0119garni liczy\u0142y setki tysi\u0119cy ksi\u0105\u017cek, nut. Ksi\u0119garni\u0119 odziedziczy\u0142a jego \u017cona Hersylia i p\u00f3\u017aniej, do rewolucji i rozruch\u00f3w wojny domowej, firm\u0119 prowadzi\u0142 syn za\u0142o\u017cyciela – W\u0142adys\u0142aw Idzikowski. Wydania, zbiory zawiera\u0142y wielk\u0105 ilo\u015b\u0107 utwor\u00f3w nie tylko polskich, lecz te\u017c ukrai\u0144skich, g\u0142\u00f3wnie muzycznych, na przyk\u0142ad, kompozytora Myko\u0142y \u0141ysenki.<\/p>\n

Dalej historia firmy gubi si\u0119 ju\u017c w Polsce niepodleg\u0142ej. Oto, co czytamy we wspomnieniach polskiego malarza i ilustratora W\u0142odzimierza Bartoszewicza (1899-1983) nawiasem m\u00f3wi\u0105c syna Joachima Bartoszewicza, redaktora przedrewolucyjnego \u201eDziennika Kijowskiego\u201d:<\/p>\n

\u201eNa wprost wylotu ulicy Proreznej, po drugiej stronie Kreszczatiku, sta\u0142 w\u015br\u00f3d wysokich kamienic ma\u0142y parterowy, kryty domek. Mie\u015bci\u0142a si\u0119 w nim najwi\u0119ksza (!) kijowska ksi\u0119garnia Leona Idzikowskiego. Ksi\u0119garnia posiada\u0142a szereg dzia\u0142\u00f3w, a w\u015br\u00f3d nich doskonale zaopatrzony dzia\u0142 muzyczny. U Idzikowskiego dosta\u0107 mo\u017cna by\u0142o wszystko, co ukazywa\u0142o si\u0119 w druku, zar\u00f3wno w j\u0119zyku rosyjskim, jak polskim, francuskim, angielskim i niemieckim. Mo\u017cna te\u017c by\u0142o za po\u015brednictwem ksi\u0119garni sprowadzi\u0107 wszystkie nowo\u015bci lub zaabonowa\u0107 pisma. W osobnym, oddalonym nieco pomieszczeniu, do kt\u00f3rego wchodzi\u0142o si\u0119 po schodkach, dwa fortepiany rozbrzmiewa\u0142y przez ca\u0142y dzie\u0144 muzyk\u0105. Klienci przegrywali na nich nowe wydania nut. Spotka\u0107 tam mo\u017cna by\u0142o najs\u0142awniejszych wirtuoz\u00f3w, b\u0105d\u017a mieszkaj\u0105cych w Kijowie, czy na Kresach, b\u0105d\u017a przyby\u0142ych na go\u015bcinne wyst\u0119py z Cesarstwa i z ca\u0142ej Europy. W innych pokojach uprzejmi, doskonale obeznani z literatur\u0105 ekspedienci sprzedawali ksi\u0105\u017cki, polecali ciekawsze powie\u015bci, doradzali zakupienie ostatnich nowo\u015bci. W\u015br\u00f3d publiczno\u015bci uwija\u0142 si\u0119 sam w\u0142a\u015bciciel pan Idzikowski, us\u0142u\u017cny, uprzedzaj\u0105co grzeczny, m\u00f3wi\u0105cy wszystkimi j\u0119zykami, znaj\u0105cy wszystkich, zawsze gotowy do zaspokojenia najbardziej nieoczekiwanych \u017cycze\u0144 klient\u00f3w\u2026\u201d (<\/em>Publikacja ze <\/em>\u201eWspomnie\u0144 z Kijowa\u201d, wydanych przez Sekcj\u0119 Wychowank\u00f3w Politechniki Kijowskiej – organizacj\u0119 spo\u0142eczn\u0105 we Wroc\u0142awiu).<\/p>\n

\"UczestnicyUczestnicy i organizatorzy spotkania, od lewej: najm\u0142odsza uczestniczka Juleczka Szocho\u0142, akompaniatorka Olena Arendarewska, Wiktoria Radik, pracownicy naukowi: Muzeum Historii Kijowa – Dmytro Ma\u0142akow i Biblioteki im. Wernadskiego – Iryna Sawczenko, p.o. prezesa Zwi\u0105zku Polak\u00f3w Ukrainy Antoni Stefanowicz<\/strong><\/p>\n

C\u00f3\u017c, przypomnie\u0107 warto, \u017ce do czasu odzyskania przez Polsk\u0119 niepodleg\u0142o\u015bci w 1918 roku Kij\u00f3w by\u0142 jednym z najwa\u017cniejszych o\u015brodk\u00f3w polsko\u015bci na dawnych wschodnich ziemiach\u00a0przedrozbiorowej Polski, za\u015b ksi\u0119garnia Idzikowskiego odgrywa\u0142a rol\u0119 swoistego polskiego centrum intelektualnego. I jak tu nie pochwali\u0107 Stowarzyszenie \u201eZgoda\u201d. Przecie\u017c, przypomn\u0119, w\u0142a\u015bnie ich wysi\u0142ki doprowadzi\u0142y najpierw do odnalezienia i uporz\u0105dkowania grobu Leona Idzikowskiego na kijowskim cmentarzu Bajkowa a potem do popularyzacji wiedzy o wybitnym Polaku, w tym i do organizacji tego wieczoru. \u201eB\u00f3g zap\u0142a\u0107\u201d za dobr\u0105 robot\u0119!<\/p>\n

Jednak chcia\u0142oby si\u0119 p\u00f3j\u015b\u0107 dalej. Za kultywowaniem pami\u0119ci powinno nast\u0105pi\u0107 stadium odrodzenia. Odrodzenia promocji polskiej ksi\u0105\u017cki, polskiego s\u0142owa, polskich tradycji tam, gdzie jeszcze tak niedawno one kwit\u0142y. Dlaczego nie mo\u017ce odrodzi\u0107 si\u0119 i dalej funkcjonowa\u0107 ksi\u0119garnia ksi\u0105\u017cki polskiej w Kijowie (z nadaniem jej np. imienia Idzikowskiego) lub chocia\u017cby taki dzia\u0142 w ksi\u0119garniach Kijowa?<\/p>\n

Pami\u0119tamy jak obszernym i popularnym by\u0142 dzia\u0142 polski w ksi\u0119garni \u201e\u0414\u0440\u0443\u0436\u0431\u0430\u201d na Kreszczatyku jeszcze 30 lat temu. A \u201e\u0414\u0440\u0443\u0436\u0431\u0430\u201d sta\u0142a na Kreszczatyku akurat naprzeciwko miejsca, gdzie kiedy\u015b mie\u015bci\u0142a si\u0119 ksi\u0119garnia L. Idzikowskiego. Teraz ksi\u0105\u017cki polskie w Kijowie, (kilka tytu\u0142\u00f3w),\u00a0 zajmuj\u0105 zaledwie dwie, i to niepe\u0142ne, p\u00f3\u0142ki o szeroko\u015bci 60 cm (mierzy\u0142em) w ksi\u0119garni \u201e\u0404\u201d(!). Czy mo\u017cna to por\u00f3wna\u0107, na przyk\u0142ad, z pe\u0142nowarto\u015bciow\u0105 ksi\u0119garni\u0105 ksi\u0105\u017cki ukrai\u0144skiej w Krakowie?<\/p>\n

Zwiedzaj\u0105c Warszaw\u0119 zawsze zagl\u0105dam do ksi\u0119garni taniej ksi\u0105\u017cki na Koszykowej, rzadko bez nabycia czegokolwiek. Ile\u017c tam towaru, kt\u00f3ry mo\u017ce znale\u017a\u0107 nabywc\u0119 u nas i nie tylko ze \u015brodowisk polskich! Konkurencja e-book\u00f3w nie stanie tu na przeszkodzie. Przeciwnie, mo\u017cna by w takim centrum za\u0142atwia\u0107 i takie potrzeby. Taki nowy odrodzony \u201eL. Idzikowski\u201d m\u00f3g\u0142by sta\u0107 i polskim domem, klubem, centrum kulturowym etc. My\u015bl\u0119, \u017ce Idzikowscy zas\u0142uguj\u0105 na tak\u0105 pami\u0119\u0107, za\u015b kijowscy Polacy na tak\u0105 obecno\u015b\u0107.<\/p>\n

Inna sprawa – kto to b\u0119dzie robi\u0142? Na razie mo\u017cna wymieni\u0107 tylko mo\u017cliwych zainteresowanych, opr\u00f3cz naturalnie Polonii, np. biznes ukrai\u0144ski i polski, w og\u00f3le ktokolwiek, kto potrafi. Dla Instytutu Polskiego w Kijowie mog\u0142oby sta\u0107 si\u0119 to okazj\u0105 uczestniczy\u0107 nie tylko w sprawach wyrywkowych, lecz i w takich zasadniczych projektach.<\/p>\n

\u00a0Ale wr\u00f3\u0107my do spotkania w Bibliotece. Uczestniczy\u0142a w nim publiczno\u015b\u0107 kijowska, przede wszystkim polonijna, chocia\u017c i nie tak liczna. Panowa\u0142a serdeczna atmosfera. Ciekawym by\u0142o wyst\u0105pienie Ireny Geraszczenko, kt\u00f3rej dziadek, Polak, s\u0142u\u017cy\u0142 w firmie \u201eL.Idzikowski\u201d, o czym cz\u0119sto i ciep\u0142o wspomina\u0142. Pani Irena, zawodowa dziennikarka, obieca\u0142a podzieli\u0107 si\u0119 tym na stronach \u201eDK\u201d.<\/p>\n

W dziale muzycznym Biblioteki, gdzie odbywa\u0142o si\u0119 spotkanie, wystawiono ksi\u0105\u017cki i nuty ze zbior\u00f3w ksi\u0119garni L. Idzikowskiego, nale\u017c\u0105ce teraz do Biblioteki. \u015alicznym zako\u0144czeniem sta\u0142 si\u0119 koncert utwor\u00f3w wokalnych w wykonaniu prezesa \u201eZgody\u201d – Wiktorii Radik (sopran), g\u0142\u00f3wnego organizatora spotkania, Olega Krasnoszczokowa (baryton). Najm\u0142odszy uczestnik spotkania siedmioletnia Juleczka Szocho\u0142 wykona\u0142a utwory fortepianowe.<\/p>\n

Borys DRAGIN<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Witryny kijowskiej ksi\u0119garni \u201eL. Idzikowski\u201d, pocz\u0105tek XX wieku W tym roku przypada 185. rocznica urodzin Leona Idzikowskiego (1827-1865) ksi\u0119garza i wydawcy, za\u0142o\u017cyciela bardzo znanej przedrewolucyjnej…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2201,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[33],"tags":[],"class_list":["post-2200","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-archiwum-2012"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t