{"id":2410,"date":"2015-05-15T08:31:11","date_gmt":"2015-05-15T05:31:11","guid":{"rendered":"https:\/\/dk.com.ua\/na-rzecz-pomocy-jezyka-polskiego\/"},"modified":"2024-12-11T03:44:45","modified_gmt":"2024-12-11T01:44:45","slug":"na-rzecz-pomocy-jezyka-polskiego","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dk.com.ua\/home\/na-rzecz-pomocy-jezyka-polskiego\/","title":{"rendered":"Na rzecz pomocy j\u0119zyka polskiego"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/a>
Alicja Omiotek \u2013 autorka siedmiu podr\u0119cznik\u00f3w przeznaczonych dla Polak\u00f3w na Wschodzie i Polonii zachodniej, pedagog, za\u0142o\u017cycielka teatru w XIX Liceum Og\u00f3lnokszta\u0142c\u0105cym im. Kuncewicz\u00f3w w Lublinie, wyk\u0142adowca na kursach dla m\u0142odzie\u017cy na Wschodzie, wolontariuszka Fundacji Pomocy Szko\u0142om Polskim na Wschodzie im. T. Goniewicza. <\/strong><\/p>\n

– Wiemy, \u017ce Pani dzia\u0142alno\u015b\u0107 autorska zosta\u0142a poprzedzona wieloletni\u0105 prac\u0105 pedagogiczn\u0105 w Polsce oraz \u015brodowisku polonijnym na Wschodzie. Prosz\u0119 nam opowiedzie\u0107 o swoich do\u015bwiadczeniach metodycznych.<\/em><\/strong><\/p>\n

– Z zawodu jestem nauczycielk\u0105 i przez 35 lat uczy\u0142am j\u0119zyka polskiego w lubelskich szko\u0142ach \u015brednich, m.in. w nieistniej\u0105cych ju\u017c Pedagogicznym Studium Technicznym i Studium Wychowania Przedszkolnego, kt\u00f3re by\u0142y szko\u0142ami kszta\u0142c\u0105cymi kadry nauczycielskie do szk\u00f3\u0142 zawodowych i do przedszkoli.<\/p>\n

Poza tym od 1993 r. do chwili obecnej wsp\u00f3\u0142pracuj\u0119 z Fundacj\u0105 Pomocy Szko\u0142om Polskim na Wschodzie im. T. Goniewicza w Lublinie. Jako wolontariuszka tej Fundacji odwiedzam r\u00f3\u017cne szko\u0142y polskie na terenie Litwy, \u0141otwy, Bia\u0142orusi i Ukrainy, spotykam si\u0119 z nauczycielami ucz\u0105cymi w tych szko\u0142ach i na miar\u0119 swoich mo\u017cliwo\u015bci s\u0142u\u017c\u0119 im rad\u0105 i pomoc\u0105.<\/p>\n

Wielokrotnie te\u017c prowadzi\u0142am kursy dokszta\u0142caj\u0105ce da m\u0142odzie\u017cy polonijnej przygotowuj\u0105cej si\u0119 do studi\u00f3w w Polsce. Ponadto, przez wiele lat w swojej macierzystej szkole w Lublinie prowadzi\u0142am Ko\u0142o Ma\u0142ych Form Teatralnych, z kt\u00f3rym przygotowywa\u0142am patriotyczne koncerty s\u0142owno-muzyczne dla szk\u00f3\u0142 i \u015brodowisk polonijnych na Wschodzie. Przez 10 lat odwiedzili\u015bmy z tymi koncertami kilkadziesi\u0105t wsi, miast, miasteczek na terenie by\u0142ych republik radzieckich. Jako wolontariuszka Fundacji sprawowa\u0142am r\u00f3wnie\u017c nadz\u00f3r pedagogiczny nad grupami kolonijnymi dzieci ze Wschodu, kt\u00f3re przyje\u017cd\u017ca\u0142y do Lublina na zaproszenie Fundacji.<\/p>\n

– Obydwie Pani antologie Broni\u0105 j\u0119zyka \u2013 arcydzie\u0142a i \u201eZa si\u00f3dm\u0105 g\u00f3r\u0105\u2026\u201d to przyk\u0142ady wyj\u0105tkowo starannego doboru utwor\u00f3w polskich tw\u00f3rc\u00f3w. Poprzez swoje ksi\u0105\u017cki upowszechnia Pani najcenniejsze zjawiska literackie w dziejach polskiej literatury, w tym te, kt\u00f3rych pr\u00f3\u017cno szuka\u0107 w dzisiejszych podr\u0119cznikach do j\u0119zyka polskiego. Jak ocenia Pani kanon wsp\u00f3\u0142czesnych lektur szkolnych, kt\u00f3ry, jak wiemy, przeszed\u0142 na przestrzeni ostatnich 25 lat znacz\u0105c\u0105 ewaluacj\u0119?<\/em><\/strong><\/p>\n

– Bardzo ubolewam nad ograniczaniem w Polsce listy lektur obowi\u0105zkowych, zw\u0142aszcza takich, kt\u00f3re kszta\u0142towa\u0142y postawy patriotyczne wielu pokole\u0144 Polak\u00f3w. Wsp\u00f3\u0142cze\u015bni spece od reformowania o\u015bwiaty uwa\u017caj\u0105, \u017ce nie nale\u017cy ju\u017c m\u0119czy\u0107 uczni\u00f3w jakimi\u015b \u201ebogoojczy\u017anianymi tekstami\u201d, \u017ce znajomo\u015b\u0107 \u201eDziad\u00f3w\u201d<\/em>, \u201ePana Tadeusza\u201d<\/em> czy innych tego rodzaju utwor\u00f3w jest po prostu niepotrzebna.<\/p>\n

Mam r\u00f3wnie\u017c zastrze\u017cenia do obowi\u0105zuj\u0105cych obecnie podr\u0119cznik\u00f3w do j\u0119z. polskiego, kt\u00f3re zamiast pomaga\u0107 uczniom w przyswajaniu i porz\u0105dkowaniu wiedzy o literaturze wprowadzaj\u0105 jedynie zam\u0119t i chaos. Minimalizuje si\u0119 wymagania w stosunku do uczni\u00f3w, a zwi\u0119ksza si\u0119 w stosunku do nauczycieli, kt\u00f3rzy obci\u0105\u017ceni r\u00f3\u017cnymi biurokratycznymi obowi\u0105zkami, tzw. \u201epapierkow\u0105 robot\u0105\u201d, zwyczajnie nie maj\u0105 czasu na wykonywanie swoich podstawowych obowi\u0105zk\u00f3w.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

To, co si\u0119 dzieje obecnie w polskich szko\u0142ach w Polsce zaczyna coraz bardziej przypomina\u0107 celow\u0105, zaplanowan\u0105 akcj\u0119 wynaradawiania dzieci i m\u0142odzie\u017cy. Ca\u0142a nadzieja w tej chwili w szko\u0142ach polonijnych, w kt\u00f3rych nauczyciele maj\u0105 znacznie wi\u0119ksz\u0105 swobod\u0119 dzia\u0142ania i w kt\u00f3rych nie ma jeszcze tego mocno niepokoj\u0105cego ducha antypolonizmu i tzw. pedagogiki wstydu, co obserwuje si\u0119 w wielu polskich szko\u0142ach.<\/p>\n

– Od lat jest Pani zwi\u0105zana z Fundacj\u0105 im. T. Goniewicza, kt\u00f3ra niesie wydatn\u0105 pomoc Polonii na ca\u0142ym \u015bwiecie. Jak ocenia Pani spos\u00f3b funkcjonowania instytucji rz\u0105dowych i pozarz\u0105dowych podejmuj\u0105cych wysi\u0142ki w dzia\u0142alno\u015bci na rzez zaspokojenia potrzeb edukacyjnych w\u015br\u00f3d Polonii? Czy taka pomoc jest wci\u0105\u017c potrzebna?<\/em><\/strong><\/p>\n

Pomoc szko\u0142om polskim na Wschodzie jest wci\u0105\u017c potrzebna i wci\u0105\u017c niewystarczaj\u0105ca. Instytucje rz\u0105dowe s\u0105 mocno zbiurokratyzowane i niezainteresowane wsp\u00f3\u0142prac\u0105 z instytucjami pozarz\u0105dowymi, kt\u00f3re maj\u0105 znacznie lepsze rozeznanie w zakresie potrzeb i znacznie lepsz\u0105 motywacj\u0119 do podejmowania r\u00f3\u017cnorakich inicjatyw.<\/p>\n

W\u015br\u00f3d instytucji pozarz\u0105dowych zdecydowanie wyr\u00f3\u017cnia si\u0119 Fundacja Pomocy Szko\u0142om Polskim na Wschodzie im. T. Goniewicza. Jej wieloletnia dzia\u0142alno\u015b\u0107 jest zjawiskiem absolutnie wyj\u0105tkowym. \u017badna inna instytucja nie zrobi\u0142a tak du\u017co za tak ma\u0142e pieni\u0105dze. Warto zauwa\u017cy\u0107, \u017ce Wilno by\u0142o pierwszym miastem, do kt\u00f3rego dociera\u0142a pomoc organizowana przez Fundacj\u0119 im. T. Goniewicza jeszcze na d\u0142ugo przed jej rejestracj\u0105, bo na prze\u0142omie lat 70. i 80. ubieg\u0142ego wieku.<\/p>\n

– Jak z perspektywy Pani do\u015bwiadcze\u0144 na Wschodzie wygl\u0105da problem czytelnictwa w\u015br\u00f3d dzieci m\u0142odzie\u017cy polskiej w krajach by\u0142ego ZSRR?<\/em><\/strong><\/p>\n

– Czytelnictwo w\u015br\u00f3d dzieci i m\u0142odzie\u017cy na Wschodzie jest na pewno lepsze ni\u017c w Polsce, niemniej jednak systematycznie spada. Niestety, telewizja i komputer skutecznie spychaj\u0105 ksi\u0105\u017ck\u0119 na margines. Dlatego ciesz\u0105 takie inicjatywy, o jakich s\u0142ysza\u0142am w Wilnie podczas spotkania z nauczycielami. M\u00f3wiono mi mianowicie, o akcji g\u0142o\u015bnego, literackiego czytania polskich utwor\u00f3w w szko\u0142ach i przedszkolach. By\u0142a kiedy\u015b w Polsce taka akcja \u201eCa\u0142a Polska czyta dzieciom\u201d, a teraz by\u0107 mo\u017ce inicjatywa wile\u0144skich nauczycieli zapocz\u0105tkuje akcj\u0119 \u201eCa\u0142a Polonia czyta dzieciom\u201d.<\/p>\n

– Kim s\u0105 adresaci Pani ksi\u0105\u017cek?<\/em><\/strong><\/p>\n

– Adresaci moich ksi\u0105\u017cek to, przede wszystkim, nauczyciele, kt\u00f3rym chcia\u0142abym, na miar\u0119 swoich mo\u017cliwo\u015bci, pom\u00f3c zar\u00f3wno w przygotowaniu si\u0119 do lekcji, jak i w przygotowaniu r\u00f3\u017cnych uroczysto\u015bci szkolnych.<\/p>\n

– Czy pracuje Pani obecnie nad now\u0105 ksi\u0105\u017ck\u0105?<\/em><\/strong><\/p>\n

– Mieli\u015bmy w Fundacji pewne plany, ale obawiam si\u0119, \u017ce ze wzgl\u0119du na sytuacj\u0119 finansow\u0105 nie uda nam si\u0119 ich zrealizowa\u0107.<\/p>\n

– Co z perspektywy wieloletnich do\u015bwiadcze\u0144 zawodowych w\u015br\u00f3d Polonii uwa\u017ca Pani za najbardziej istotne w nauczaniu j\u0119zyka polskiego?<\/em><\/strong><\/p>\n

My\u015bl\u0119, \u017ce nauczanie j\u0119z. polskiego w\u015br\u00f3d Polonii powinno zmierza\u0107 nie tylko do nauki sprawnego pos\u0142ugiwania si\u0119 j\u0119zykiem polskim, ale tak\u017ce do kszta\u0142towania to\u017csamo\u015bci narodowej ucznia, a przynajmniej do tego, by ucze\u0144 zacz\u0105\u0142 si\u0119 interesowa\u0107 Polsk\u0105 i Polakami, zacz\u0105\u0142 identyfikowa\u0107 z tym, co polskie. Niestety, bardzo cz\u0119sto nauczanie j\u0119z. polskiego sprowadza si\u0119 do kursu j\u0119zykowego, z kt\u00f3rego korzystaj\u0105 uczniowie wyra\u017anie dystansuj\u0105cy si\u0119 do tego, co polskie.<\/p>\n

– Kt\u00f3r\u0105 ze swoich ksi\u0105\u017cek, uwa\u017ca Pani za najwa\u017cniejsz\u0105, najlepiej spe\u0142niaj\u0105c\u0105 oczekiwania Polonii?<\/em><\/strong><\/p>\n

– Uwa\u017cam, \u017ce s\u0105 to dwie ksi\u0105\u017cki: \u201eBroni\u0105 j\u0119zyka \u2013 arcydzie\u0142a\u201d<\/em> oraz \u201eWielk\u0105 rzecz\u0105 by\u0107 Polakiem\u201d<\/em>. Pierwsza z nich spe\u0142nia oczekiwania nauczycieli i m\u0142odzie\u017cy studiuj\u0105cej. Pomaga im w uporz\u0105dkowaniu wiedzy o literaturze i w interpretacji polskich utwor\u00f3w literackich. Druga natomiast odpowiada, przede wszystkim, na zapotrzebowanie tych wszystkich, kt\u00f3rzy chcieliby si\u0119 czego\u015b dowiedzie\u0107 o polskiej kulturze i zwyczajach, o wielkich Polakach, nawet o polskiej kuchni. \u201eWielk\u0105 rzecz\u0105 by\u0107 Polakiem\u201d<\/em> jest tak\u017ce podr\u0119cznikiem niezb\u0119dnym dla tych, kt\u00f3rzy chc\u0105 zdawa\u0107 egzamin na Kart\u0119 Polaka.<\/p>\n

Z pani\u0105 Alicj\u0105 Omiotek rozmawia\u0142y:<\/strong> Wies\u0142awa KALISTA i Lucyna EJMA<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Alicja Omiotek \u2013 autorka siedmiu podr\u0119cznik\u00f3w przeznaczonych dla Polak\u00f3w na Wschodzie i Polonii zachodniej, pedagog, za\u0142o\u017cycielka teatru w XIX Liceum Og\u00f3lnokszta\u0142c\u0105cym im. Kuncewicz\u00f3w w Lublinie,…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2411,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[36],"tags":[],"class_list":["post-2410","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-archiwum-2015"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t