{"id":2435,"date":"2016-07-25T03:56:51","date_gmt":"2016-07-25T00:56:51","guid":{"rendered":"https:\/\/dk.com.ua\/nowe-otwarcie-w-relacjach-polska-ukraina\/"},"modified":"2024-12-11T05:42:36","modified_gmt":"2024-12-11T03:42:36","slug":"nowe-otwarcie-w-relacjach-polska-ukraina","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dk.com.ua\/home\/nowe-otwarcie-w-relacjach-polska-ukraina\/","title":{"rendered":"Nowe otwarcie w relacjach Polska – Ukraina"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/a><\/p>\n

Jeszcze nie tak dawno mo\u017cna by\u0142o spotka\u0107 si\u0119 ze spekulacjami, \u017ce zmiana w\u0142adzy w Polsce poci\u0105gnie za sob\u0105 istotn\u0105 korekt\u0119 dotychczasowej polityki Warszawy wobec Ukrainy.<\/p>\n

Tak si\u0119 jednak nie sta\u0142o. Pozytywny stosunek do naszego wschodniego s\u0105siada, do jego wysi\u0142k\u00f3w na rzecz europeizacji i modernizacji nadal pozostaje znakiem firmowym polskiej polityki zagranicznej.<\/p>\n

Kontynuacja nie b\u0119dzie oznacza\u0142a braku zmian. Stosunki polsko-ukrai\u0144skie potrzebuj\u0105 nowych impuls\u00f3w i nowych pomys\u0142\u00f3w. Grudniowa wizyta prezydenta Andrzeja Dudy w Kijowie otworzy\u0142a pole do rozwa\u017ca\u0144, na czym w\u0142a\u015bciwie mia\u0142oby to polega\u0107.<\/p>\n

Wyczerpanie dotychczasowej formu\u0142y relacji Polski z Ukrain\u0105 by\u0142o ju\u017c widoczne w po\u0142owie 2013 roku, zanim jeszcze re\u017cim Janukowycza og\u0142osi\u0142 porzucenie kursu ku stowarzyszeniu z Uni\u0105 Europejsk\u0105. Liczne w latach 2011 – 2013 polsko – ukrai\u0144skie spotkania \u201ena szczycie\u201d nie wp\u0142ywa\u0142y w widoczny spos\u00f3b ani na reformy na Ukrainie ani na realny post\u0119p w konkretnych kwestiach dwustronnych.<\/p>\n

Zabrak\u0142o – po EURO 2012 \u2013 nowych, znacz\u0105cych wsp\u00f3lnych projekt\u00f3w. Lobbowanie wa\u017cnego i po\u017cytecznego sk\u0105din\u0105d Partnerstwa Wschodniego to rzecz wa\u017cna, ale wiele spraw, w tym problematyka relacji dwustronnych, zesz\u0142o na dalszy plan. Zaczyna\u0142a te\u017c wi\u0119dn\u0105\u0107 s\u0142ynna polska ekspertyza dotycz\u0105ca Ukrainy. Przynajmniej – polscy politycy rzadziej si\u0119 ni\u0105 pos\u0142ugiwali. Mo\u017ce za bardzo uwierzyli w to, co sami g\u0142osili – \u017ce geopolityczne znaczenie Ukrainy dla Polski nie jest tak du\u017ce, jak s\u0105dzili ich poprzednicy, mo\u017ce te\u017c nie docenili tego, \u017ce w marzeniach Moskwy o \u201erosyjskim \u015bwiecie\u201d i utraconym imperium jest tyle agresji?<\/p>\n

Skutki zobaczyli\u015bmy na prze\u0142omie 2013 i 2014 roku. Zwrot Janukowycza ku Rosji zaskoczy\u0142 wszystkich obserwator\u00f3w, nie tylko polskich. Wydawa\u0142 si\u0119 przecie\u017c tak nielogiczny – sprzeczny z jego w\u0142asnymi politycznymi i osobistymi interesami, sprzeczny tak\u017ce z interesami Moskwy \u2013 tak, jak je chcieli widzie\u0107 rz\u0105dz\u0105cy w wielu stolicach na Zachodzie, tak\u017ce w Warszawie.<\/p>\n

W godzinie pr\u00f3by od Polak\u00f3w oczekiwano wi\u0119cej ni\u017c zrobili\u015bmy, zapewne nawet wi\u0119cej ni\u017c mogli\u015bmy zrobi\u0107. Oczekiwano wiedzy i informacji, ale tak\u017ce – mo\u017cliwo\u015bci wp\u0142ywu na strony konfliktu, tak jak to by\u0142o w ko\u0144cu 2004 roku, w czasie \u201epomara\u0144czowej\u201d rewolucji.<\/p>\n

Gdy w lutym 2014 roku dosz\u0142o w Kijowie do przesilenia, okaza\u0142o si\u0119 \u017ce kr\u00f3l nie jest kompletnie ubrany. Ministrowie spraw zagranicznych Francji i Niemiec dostrzegli to bez w\u0105tpienia. Dostrzeg\u0142y to te\u017c nowe w\u0142adze Ukrainy. Mimo oczywistej sympatii do Polski i Polak\u00f3w zar\u00f3wno w\u015br\u00f3d ukrai\u0144skich elit jak i ukrai\u0144skiego spo\u0142ecze\u0144stwa, wypadli\u015bmy z grona najwa\u017cniejszych graczy w sprawach ukrai\u0144skich. Gdyby nie Partnerstwo Wschodnie, kt\u00f3re jednak nie by\u0142o identyfikowane wy\u0142\u0105cznie z Polsk\u0105, mo\u017cna by powiedzie\u0107, \u017ce polska polityka wobec Ukrainy, wyra\u017anie wpad\u0142a w dryf.<\/p>\n

Dzisiaj, po prze\u0142omie na Ukrainie i po wyborach w Polsce, uzasadnione jest postawienie sobie na nowo pyta\u0144 podstawowych. Na przyk\u0142ad o to, jakie mamy w nowej sytuacji wobec Kijowa cele i interesy, jak prowadzi\u0107 z ukrai\u0144skimi partnerami rozmow\u0119 o bezpiecze\u0144stwie, wsp\u00f3\u0142pracy gospodarczej, zbli\u017caniu spo\u0142ecze\u0144stw. I jak ma wygl\u0105da\u0107 dialog o trudnej historii, bez kt\u00f3rego plany tworzenia polsko \u2013 ukrai\u0144skiej wsp\u00f3lnoty w innych obszarach zawsze b\u0119d\u0105 niepe\u0142ne, skazane na po\u0142owiczno\u015b\u0107.<\/p>\n

Pierwsza wizyta nowego polskiego prezydenta nie daje wszystkich odpowiedzi. Trzeba jednak zauwa\u017cy\u0107, \u017ce niezale\u017cnie od intencji otoczenia prezydenta Dudy jak i jego samego, nie ma dzi\u015b mo\u017cliwo\u015bci prostego powrotu do polityki realizowanej przed 2008 rokiem. Zmieni\u0142o si\u0119 zbyt wiele w Polsce i na Ukrainie, w otoczeniu mi\u0119dzynarodowym i w gospodarce.<\/p>\n

Na czele znajduj\u0105 si\u0119 obecnie sprawy bezpiecze\u0144stwa mi\u0119dzynarodowego. W najg\u0142\u0119bszym polskim interesie narodowym le\u017cy to, \u017ceby Ukraina by\u0142a zdolna do obrony swego terytorium, stabilna politycznie i wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142a z Zachodem.<\/p>\n

Zaproszenie ukrai\u0144skiego prezydenta na szczyt NATO w Warszawie to dobry ruch. Od 1999 roku prezydenci Ukrainy brali udzia\u0142 w wi\u0119kszo\u015bci szczyt\u00f3w Sojuszu.<\/p>\n

\u017beby jednak dostrze\u017cono now\u0105 jako\u015b\u0107 i polski wk\u0142ad, trzeba czego\u015b wi\u0119cej. Mo\u017ce uda\u0142oby si\u0119 \u201edomkn\u0105\u0107\u201d prace zwi\u0105zane z utworzeniem wsp\u00f3lnej brygady ci\u0105gn\u0105ce si\u0119 od 2008 roku. Mo\u017ce – niezale\u017cnie od projekt\u00f3w przygotowywanych w NATO, pomy\u015ble\u0107 o dwustronnym polsko – ukrai\u0144skim dokumencie umacniaj\u0105cym bezpiecze\u0144stwo w regionie. By\u0107 mo\u017ce, do udzia\u0142u w tego rodzaju inicjatywie da\u0142oby si\u0119 przyci\u0105gn\u0105\u0107 partner\u00f3w ze wschodniej flanki Sojuszu. My sami nie jeste\u015bmy w stanie samodzielnie zapewni\u0107 bezpiecze\u0144stwa ani sobie, ani s\u0105siadom – ale demonstracja regionalnej solidarno\u015bci na szczycie NATO w Warszawie mia\u0142aby znaczenie.<\/p>\n

Postulatem polskiej polityki zagranicznej jest od jakiego\u015b czasu rozszerzenie albo przynajmniej istotne zmodyfikowanie tzw. \u201eformatu mi\u0144skiego\u201d jako sposobu na rozwi\u0105zanie konfliktu rosyjsko – ukrai\u0144skiego na wschodzie Ukrainy. Warto jednak, moim zdaniem, w tym kontek\u015bcie podkre\u015bla\u0107 zawsze, \u017ce najwa\u017cniejsza nie jest nasza obecno\u015b\u0107 przy stole rokowa\u0144. Nie zale\u017cy to przecie\u017c ani od nas ani od Kijowa. Nie ma wi\u0119c powodu by ta kwestia obci\u0105\u017ca\u0142a polsko \u2013 ukrai\u0144skie stosunki dwustronne. By\u0142oby lepiej wyst\u0105pi\u0107 o zmian\u0119 formatu rozm\u00f3w pokojowych w odpowiednim, niezbyt odleg\u0142ym czasie wsp\u00f3lnie z Ukrai\u0144cami. Cenne by\u0142oby oczywi\u015bcie uzupe\u0142nienie go o USA i UE. Na razie nie wida\u0107 jednak, \u017ceby one tego chcia\u0142y.<\/p>\n

Dla nas Polak\u00f3w naturalne by\u0142yby przede wszystkim starania o nadanie procesowi pokojowemu regionalnego wymiaru poprzez zaproszenie do udzia\u0142u w nim s\u0105siad\u00f3w i partner\u00f3w Ukrainy \u2013 na przyk\u0142ad z \u201egrupy wyszehradzkiej\u201d, kt\u00f3rej przewodnictwo obejmiemy w po\u0142owie przysz\u0142ego roku, ale tak\u017ce partner\u00f3w z WNP (Bia\u0142orusi i Kazachstanu), kt\u00f3rych obecno\u015b\u0107 przy stole rokowa\u0144 umacnia\u0142aby pozycj\u0119 Kijowa.<\/p>\n

W polskim interesie narodowym le\u017cy tak\u017ce sukces stowarzyszenia Ukrainy z Uni\u0105 Europejsk\u0105. Czy mo\u017cemy mie\u0107 na to wp\u0142yw? Na pewno nie decyduj\u0105cy. Ale to nie pow\u00f3d, by zrezygnowa\u0107 z umacniania naszej pozycji w Brukseli i w Kijowie. Nie powinni\u015bmy ogranicza\u0107 si\u0119 do recenzowania innych. Potrzebny jest skoordynowany plan w\u0142asnych praktycznych dzia\u0142a\u0144. Warto zabiega\u0107 o to, by zn\u00f3w na \u015bwiecie umacnia\u0142o si\u0119 przekonanie na temat polskiej wiedzy na temat Ukrainy oraz naszej zdolno\u015bci przekazywania Ukrai\u0144com wiedzy o sukcesach i niedostatkach naszej transformacji i modernizacji.<\/p>\n

W tym kontek\u015bcie warto sobie postawi\u0107 pytanie o koordynacj\u0119 polskiej polityki wobec Ukrainy. Dobrym pomys\u0142em jest og\u0142oszona w czasie wizyty prezydenta Dudy w Kijowie reaktywacja wsp\u00f3lnego konsultacyjnego komitetu prezydenckiego oraz nowego forum dialogu o historii. Nale\u017ca\u0142oby si\u0119 jednak przyjrze\u0107 si\u0119 tak\u017ce instrumentom, kt\u00f3rymi dysponuje rz\u0105d RP. Czy stanowisko pe\u0142nomocnika rz\u0105du ds. koordynacji pomocy dla Ukrainy musi by\u0107 w ministerstwie finans\u00f3w? By\u0107 mo\u017ce lepszym miejscem by\u0142aby Kancelaria Premiera albo ministerstwo rozwoju, kt\u00f3re przej\u0119\u0142o z dawnego ministerstwa gospodarki kwestie mi\u0119dzynarodowej wsp\u00f3\u0142pracy gospodarczej i prowadzenie mi\u0119dzyrz\u0105dowej komisji.<\/p>\n

Nie mo\u017cna te\u017c, oczywi\u015bcie, zapomina\u0107 o gospodarce. Nie ma powodu, by zawczasu straszy\u0107 si\u0119 obrazem Ukrainy, kt\u00f3ra – gdy ju\u017c stanie gospodarczo na nogi \u2013 to wypchnie nas z europejskiego rynku. Obiecana w Kijowie przez polskiego prezydenta linia kredytowa w wysoko\u015bci jednego miliarda euro oraz kredyt wi\u0105zany na 100 mln euro, to inwestycje nie tyle w gospodark\u0119 ukrai\u0144sk\u0105, lecz w polsko \u2013 ukrai\u0144sk\u0105 wsp\u00f3\u0142prac\u0119 gospodarcz\u0105. Wielu naszych przedsi\u0119biorc\u00f3w wie, \u017ce gdy Ukraina si\u0119 rozwija – wzrasta polski eksport na jej rynek. W 2008 roku obr\u00f3t w handlu Polski i Ukrainy wynosi\u0142 niemal 9 miliard\u00f3w dolar\u00f3w, dzi\u015b jest o ponad po\u0142ow\u0119 mniejszy. Jest o co zabiega\u0107, a integracja Ukrainy z rynkiem europejskim po wej\u015bciu w \u017cycie umowy o wolnym handlu wyra\u017anie wzmocni polsk\u0105 pozycj\u0119.<\/p>\n

Podsumowuj\u0105c \u2013 \u201enowy pocz\u0105tek\u201d w relacjach Polski z Ukrain\u0105 by\u0142by na pewno wskazany i potrzebny. Polityka rozumiana jako promocja interesu narodowego nigdy nie dzieje si\u0119 sama przez si\u0119. Bez w\u0105tpienia, powinni\u015bmy te\u017c d\u0105\u017cy\u0107 do podwy\u017cszenia naszego znaczenia w polityce Zachodu wobec Ukrainy. Kluczem do tego by\u0142oby przede wszystkim nadanie nowej dynamiki stosunkom dwustronnym z Ukrain\u0105 oraz inicjowanie regionalnej solidarno\u015bci kraj\u00f3w \u201ewschodniej flanki\u201d NATO i UE. Nasze cz\u0142onkostwo w Unii Europejskiej i NATO u\u0142atwia nam wiele, ale w\u0142asnej aktywno\u015bci zast\u0105pi\u0107 nie mo\u017ce.<\/p>\n

Jacek<\/strong> <\/strong>Kluczkowski<\/strong><\/a>
(Ambasador RP na Ukrainie (2005-2010)<\/em>
<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Jeszcze nie tak dawno mo\u017cna by\u0142o spotka\u0107 si\u0119 ze spekulacjami, \u017ce zmiana w\u0142adzy w Polsce poci\u0105gnie za sob\u0105 istotn\u0105 korekt\u0119 dotychczasowej polityki Warszawy wobec Ukrainy….<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2436,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[37],"tags":[],"class_list":["post-2435","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-archiwum-2016"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t