{"id":2765,"date":"2014-02-24T00:22:53","date_gmt":"2014-02-23T22:22:53","guid":{"rendered":"https:\/\/dk.com.ua\/polonia-wloska-z-nr-470\/"},"modified":"2024-12-11T15:40:39","modified_gmt":"2024-12-11T13:40:39","slug":"polonia-wloska-z-nr-470","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dk.com.ua\/home\/polonia-wloska-z-nr-470\/","title":{"rendered":"Polonia w\u0142oska (z nr 470)"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/a>
Rozmowa z prof. Grzegorzem J. Kaczy\u0144skim, wiceprezesem Zwi\u0105zku Polak\u00f3w we W\u0142oszech<\/strong><\/p>\n

– Jak liczna jest dzi\u015b Polonia w\u0142oska?<\/em><\/strong><\/p>\n

<\/strong>– Liczb\u0119 wszystkich imigrant\u00f3w we W\u0142oszech szacuje si\u0119 dzisiaj na oko\u0142o 9% ludno\u015bci, czyli blisko 5 milion\u00f3w os\u00f3b. W tej masie polskich imigrant\u00f3w jest oko\u0142o 140 tys. Liczba ta obejmuje tylko cz\u0119\u015bciowo \u015brodowisko okre\u015blane mianem Polonia<\/em>, to znaczy osoby, kt\u00f3re uznaj\u0105 W\u0142ochy jako sw\u00f3j dom<\/em> – nawet je\u015bli nie s\u0105 naturalizowani – i ujawniaj\u0105 tendencj\u0119 w kierunku nawi\u0105zania wi\u0119zi z osobami, kt\u00f3re \u017cyj\u0105 w podobnej kondycji spo\u0142eczno-kulturalnej. \u015arodowisko dzisiejszej Polonii nale\u017cy szacowa\u0107 na kilkana\u015bcie, a mo\u017ce ponad dwadzie\u015bcia tysi\u0119cy os\u00f3b.<\/p>\n

W tym miejscu warto poczyni\u0107 kilka uwag.<\/p>\n

W \u015bwietle przybli\u017conych szacunk\u00f3w z roku 1991, pochodz\u0105cych z polskiego \u015brodowiska konsularnego, liczb\u0119 Polak\u00f3w we W\u0142oszech okre\u015blono na oko\u0142o 25 tys. – w tej liczbie oko\u0142o 3 tys. stanowili Polacy rezydenci, powiedzmy Polonia<\/em>.<\/p>\n

Trzeba zaznaczy\u0107, \u017ce od zniesienia wiz w\u0142oskich w roku 1991, a tym bardziej od roku 2004 – czyli od przyst\u0105pienia Polski do UE (szczeg\u00f3lnie po Traktacie Schengen) wszystkie dane dotycz\u0105ce tej kwestii straci\u0142y sw\u0105 dostateczn\u0105 wiarygodno\u015b\u0107 ze wzgl\u0119du na brak kontroli granicznej.<\/p>\n

Natomiast w \u015bwietle raport\u00f3w w\u0142oskiego Caritas<\/em> obecno\u015b\u0107 Polak\u00f3w we W\u0142oszech uk\u0142ada\u0142a si\u0119 nast\u0119puj\u0105co: rok 1990 \u2013 ponad 12 tys., rok 1995 \u2013 prawie 14 tys., rok 2000 \u2013 ponad 30 tys. oraz w roku 2003 \u2013 niemal 66 tys. (wg statystyk w\u0142oskiego Ministerstwa Spraw Wewn\u0119trznych: by\u0142o ich oko\u0142o 72 tys.).<\/p>\n

Obecnie, na podstawie XVII Raportu Fundacji ISMU w Mediolanie (Iniziative e Studi sulla Multietnicit\u00e0 di Milano ) przebywa\u0142o we W\u0142oszech, w roku 2011, 109 tys. obywateli polskich, co nie k\u0142\u00f3ci si\u0119 z danymi podanymi na wst\u0119pie. Raport ten nie bierze bowiem pod uwag\u0119 imigrant\u00f3w nielegalnych, kt\u00f3rzy egzystuj\u0105 w kontek\u015bcie przej\u015bciowym. \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Dzieje si\u0119 tak, bo – po pierwsze<\/strong>, wi\u0119kszo\u015b\u0107 Polak\u00f3w to g\u0142\u00f3wnie legalni emigranci zarobkowi (czyli ponad 70 tys. os\u00f3b), kt\u00f3rych integracja ma charakter strukturalny za po\u015brednictwem formalnego zatrudnienia i uzyskanego pozwolenia na pobyt itp. Nale\u017cy mniema\u0107, \u017ce do tej kategorii<\/em> nale\u017cy znikoma liczba os\u00f3b z poprzednich fal emigracyjnych, kt\u00f3rzy znale\u017ali si\u0119 tu z przyczyn losowych lub z w\u0142asnej woli w zawieszeniu emigracyjnym<\/em>, z legalnym pobytem, ale \u017cyj\u0105cych w swego rodzaju izolacji spo\u0142ecznej.<\/p>\n

Po drugie<\/strong>, nale\u017cy szacowa\u0107, \u017ce oko\u0142o jednej czwartej imigrant\u00f3w (oko\u0142o 35 tys. os\u00f3b) wykazuje symptomy do\u015b\u0107 zaawansowanej lub niemal kompletnej integracji ze spo\u0142ecze\u0144stwem w\u0142oskim. S\u0105 to osoby nale\u017c\u0105ce do przed zarobkowych fal emigracyjnych lub potomkowie historycznej imigracji zachowuj\u0105cy polsk\u0105 to\u017csamo\u015b\u0107. W\u0142a\u015bnie to \u015brodowisko w wi\u0119kszo\u015bci stanowi trzon naszego \u015brodowiska polonijnego.<\/p>\n

Wreszcie po trzecie<\/strong>, nale\u017cy przypuszcza\u0107, \u017ce r\u00f3wnie\u017c migranci, kt\u00f3rzy egzystuj\u0105 w kontek\u015bcie przej\u015bciowym stanowi\u0105 oko\u0142o jednej czwartej (czyli oko\u0142o 35 tys. os\u00f3b) polskiej populacji imigracyjnej; nawet je\u015bli zazwyczaj pracuj\u0105, to pracuj\u0105 \u201ena czarno\u201d i pozbawieni s\u0105 statusu legalnego i wielu z nich egzystuje w kondycji wykluczenia spo\u0142ecznego. W sumie bior\u0105c, nawet je\u015bli szacunki powy\u017csze mog\u0105 wzbudza\u0107 w\u0105tpliwo\u015bci, my\u015bl\u0119, \u017ce nie zmienia to istoty opisanego zjawiska.<\/p>\n

– Kiedy i w jakich okoliczno\u015bciach Polacy przybyli do W\u0142och?<\/em><\/strong><\/p>\n

– W sensie genetycznym polskie \u015brodowisko imigracyjne we W\u0142oszech ma swoje korzenie w czterech g\u0142\u00f3wnych falach, mo\u017ce typach emigracji, kt\u00f3re chronologicznie mo\u017cna przedstawi\u0107 nast\u0119puj\u0105co: (1) historyczna<\/em>, (2) kombatancka<\/em>, (3) Solidarno\u015bciowa<\/em> i (4) zarobkowa<\/em>.<\/p>\n

– Zacznijmy wi\u0119c od pierwszej, najstarszej\u2026<\/em><\/strong><\/p>\n

<\/strong>– <\/em>Pod nazw\u0105 emigracja historyczna<\/em> nale\u017cy rozumie\u0107 polskie \u015brodowiska istniej\u0105ce do dzisiaj we W\u0142oszech, kt\u00f3re kultywuj\u0105 i rozwijaj\u0105 tradycj\u0119 historycznych wi\u0119z\u00f3w polsko-w\u0142oskich, a z kt\u00f3r\u0105 s\u0105 zwi\u0105zani pokoleniowo, rodzinnie, \u015brodowiskowo lub tylko to\u017csamo\u015bciowo i symbolicznie. Moim zdaniem, jest to pokolenie kulturowego pomostu pomi\u0119dzy wielowiekow\u0105 polsk\u0105 tradycj\u0105 emigracyjn\u0105 we W\u0142oszech, a dzisiejszym polskim \u015brodowiskiem emigracyjnym.<\/p>\n

Diaspora polska jest obecna w licznych krajach, ale \u017caden z tych kraj\u00f3w nie jest tak zwi\u0105zany z dziejami Polski jak W\u0142ochy. W tym sensie jest specyfik\u0105, kt\u00f3ra zdecydowanie wyr\u00f3\u017cnia j\u0105 od innych diaspor.<\/p>\n

Co wi\u0119cej, \u015bmiem twierdzi\u0107, \u017ce znane, wielowiekowe zwi\u0105zki kulturalne mi\u0119dzy Polsk\u0105 i W\u0142ochami w kontek\u015bcie nowej fali imigrant\u00f3w polskich s\u0105 historycznym antecedensem dzisiejszej imigracji polskiej we W\u0142oszech. Z socjologicznego punktu widzenia \u201epowinowactwa polsko-w\u0142oskie\u201d (okre\u015blenie prof. Mieczys\u0142awa Brahmera), s\u0105 na tyle powszechne w spo\u0142ecze\u0144stwie polskim, \u017ce pe\u0142ni\u0105 swoist\u0105 funkcje akulturacji antycypacyjnej<\/em> w\u015br\u00f3d polskich migrant\u00f3w, czyli wst\u0119pnego, przed emigracyjnego przygotowania do wyjazdu do W\u0142och.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Najbardziej uderzaj\u0105c\u0105 z nich, a szerzej ma\u0142o znan\u0105, s\u0105 hymny obu kraj\u00f3w. W hymnie polskim wspomina si\u0119 w\u0142osk\u0105 ziemi\u0119<\/em>, a w hymnie w\u0142oskim polsk\u0105 krew<\/em>. Co wi\u0119cej, hymn polski powsta\u0142 w tym samym roku i w tym samym mie\u015bcie, w kt\u00f3rym narodzi\u0142 si\u0119 sztandar w\u0142oski, tricolore<\/em>: w 1797 roku w Reggio Emilii.<\/p>\n

W\u0142ochy dla Polak\u00f3w, jak to okre\u015bli\u0142a prof. Antonina K\u0142oskowska, to \u201es\u0105siedztwo z wyboru\u201d<\/em> a nie s\u0105siedztwo narzucone przestrzennie, geograficznie. S\u0105siedztwo z wyboru, charakteryzuj\u0105ce stosunki polsko-w\u0142oskie, ma odleg\u0142\u0105 tradycje i ukszta\u0142towa\u0142o si\u0119, przede wszystkim, w dw\u00f3ch historycznych okresach: w okresie Odrodzenia, a nawet ju\u017c wcze\u015bniej i w okresie rozbior\u00f3w.<\/p>\n

Rzecz znamienna, by\u0142y to w\u0142a\u015bnie okresy naj\u017cywszej migracji miedzy obu krajami; w pierwszym okresie g\u0142\u00f3wne motywy by\u0142y religijne, artystyczne i naukowe, a w drugim – artystyczne, polityczne i niepodleg\u0142o\u015bciowe (tu\u0142aczka polityczna).<\/p>\n

Spo\u015br\u00f3d wielu inicjatyw, kt\u00f3rych celem by\u0142a opieka nad polskimi migrantami, pielgrzymami oraz dzia\u0142alno\u015b\u0107 kulturalna i integracyjna w ramach historycznej Polonii w\u0142oskiej zachowa\u0142 si\u0119 ko\u015bci\u00f3\u0142 \u015bw. Stanis\u0142awa w Rzymie, za\u0142o\u017cony w 1575 roku przez kardyna\u0142a Stanis\u0142awa Hozjusza. Przy ko\u015bciele istnia\u0142o hospicjum a w pocz\u0105tkach XVII wieku zosta\u0142a za\u0142o\u017cona polska biblioteka. Do dzi\u015b pe\u0142ni rol\u0119 wa\u017cnego o\u015brodka duszpasterskiego i charytatywnego.<\/p>\n

Po roku 1795, z chwil\u0105 utraty pa\u0144stwowo\u015bci na skutek trzeciego rozbioru, zmieni\u0142 si\u0119 radykalnie charakter i zakres imigracji polskiej we W\u0142oszech. Imigracja polska we W\u0142oszech, tak jak w innych krajach, mia\u0142a charakter zdecydowanie patriotyczny, kt\u00f3rej wsp\u00f3ln\u0105 idea by\u0142a walka o niepodleg\u0142o\u015b\u0107.<\/p>\n

Pozycja Polak\u00f3w we W\u0142oszech by\u0142a jednak szczeg\u00f3lna; imigranci polscy w tym kraju spotkali si\u0119 z wyrazami solidarno\u015bci i poparcia dzi\u0119ki analogicznej sytuacji politycznej i spo\u0142ecznej (podobne \u017ar\u00f3d\u0142a i charakter nier\u00f3wno\u015bci spo\u0142ecznych oraz ten sam zaborca, Austria), dzi\u0119ki podobnym celom politycznym (walka o niepodleg\u0142o\u015b\u0107 i zjednoczenie narodowe) oraz dzi\u0119ki historycznej blisko\u015bci kulturowej miedzy obu krajami.<\/p>\n

Znamienny jest fakt, \u017ce gen. Jan Henryk D\u0105browski zorganizowa\u0142 Legiony Polskie w\u0142a\u015bnie we W\u0142oszech (9 stycznia 1797 r.), a nie gdzie indziej. W przeci\u0105gu pi\u0119ciu lat kampanii w\u0142oskiej walczy\u0142o w Legionach oko\u0142o 800 oficer\u00f3w i 20, a mo\u017ce nawet 30 tysi\u0119cy \u017co\u0142nierzy polskich. W\u015br\u00f3d nich, jak wiadomo, by\u0142 J\u00f3zef Wybicki, autor hymnu polskiego.<\/p>\n

W okresie Wiosny Lud\u00f3w nast\u0105pi\u0142a znowu wzmo\u017cona dzia\u0142alno\u015b\u0107 polskich imigrant\u00f3w we W\u0142oszech, g\u0142\u00f3wnie by\u0142ych uczestnik\u00f3w powsta\u0144 w 1830 i 1848 r. w Polsce.<\/p>\n

Mickiewicz za\u0142o\u017cy\u0142 w\u00f3wczas legion polski, kt\u00f3ry walczy\u0142 o niepodleg\u0142o\u015b\u0107 Rzymu w latach 1848-1849. Pragnienie wymarszu do ojczyzny i w\u0142\u0105czenia si\u0119 do walk o jej wyzwolenie, tak jak w przypadku Legionu D\u0105browskiego, pozosta\u0142o tylko patriotycznym snem. Warto te\u017c przypomnie\u0107, \u017ce ostatnim przyw\u00f3dc\u0105 powstania na Sycylii(1948-49) by\u0142 Ludwik Mieros\u0142awski.<\/p>\n

\u015awiadectwem klimatu polskiej emigracji XIX i pocz\u0105tk\u00f3w XX w. jest w Rzymie, istniej\u0105ca do dzi\u015b kawiarnia \u201eCaff\u00e9 Greco\u201d<\/em>, kt\u00f3ra pe\u0142ni\u0142a w\u00f3wczas w \u015brodowisku polskich imigrant\u00f3w funkcje – mutatis mutandis<\/em> – krakowskiej \u201eJamy Michalika\u201d<\/em>. Tu na prze\u0142omie XIX i XX w. mie\u015bci\u0142o si\u0119 Ko\u0142o Polskie, kierowane przez malarza Edwarda Okunia; by\u0142a biblioteka i odbywa\u0142y si\u0119 spotkania literackie. Bywali w niej mi\u0119dzy innymi: S\u0142owacki, Krasi\u0144ski, Kraszewski, Siemiradzki, Gierymski, Konopnicka, Sienkiewicz, Kazimierz i W\u0142odzimierz Tetmajer i Norwid w czasie, kiedy pisa\u0142 \u201ePromethidiona\u201d<\/em>.<\/p>\n

Nale\u017cy te\u017c wspomnie\u0107 o Stacji Naukowej Polskiej Akademii Umiej\u0119tno\u015bci (obecnie PAN) powsta\u0142ej z inicjatywy Akademii Krakowskiej podj\u0119tej w 1886 r. Spiritus movens<\/em> tego przedsi\u0119wzi\u0119cia by\u0142 prof. J\u00f3zef Micha\u0142owski, kt\u00f3ry osiad\u0142 na sta\u0142e w Rzymie i kierowa\u0142 zorganizowan\u0105 przez siebie Bibliotek\u0105 Polsk\u0105. W 1927 r. Biblioteka wznowi\u0142a dzia\u0142alno\u015b\u0107 i sta\u0142a si\u0119 jednym z wa\u017cniejszych o\u015brodk\u00f3w \u017cycia intelektualnego \u015brodowiska emigracyjnego i dywulgacji kultury polskiej.<\/p>\n

Liczebno\u015b\u0107 emigracji polskiej w okresie drugiej wojny \u015bwiatowej i w latach nast\u0119pnych szacowana jest na oko\u0142o 3 tys. os\u00f3b. Obecnie emigracja historyczna wykazuje symptomy do\u015b\u0107 zaawansowanej lub niemal kompletnej integracji ze spo\u0142ecze\u0144stwem w\u0142oskim i stanowi trzon \u015brodowiska polonijnego.<\/p>\n

Zosta\u0142a \u015brodowiskowo zasilona przez emigrant\u00f3w polskich z nast\u0119pnych fal powojennych. W okresie solidarno\u015bciowym <\/em>w Polsce (1980-1998) by\u0142 g\u0142\u00f3wnym \u015brodowiskiem polonijnym, w ramach kt\u00f3rego powstawa\u0142y komitety, grupy, organizacje jako przejaw inicjatywy solidarno\u015bci z Solidarno\u015bci\u0105.<\/em><\/p>\n

<\/em>– Kolejna fala emigracyjna to emigracja kombatancka\u2026<\/em><\/strong><\/p>\n

<\/strong>-\u2026 <\/em>kt\u00f3r\u0105 okre\u015blam w zasadzie jako nieliczn\u0105 imigracj\u0119 powojenn\u0105 rekrutuj\u0105c\u0105 si\u0119 z by\u0142ych \u017co\u0142nierzy II Korpusu Wojska Polskiego dowodzonego przez gen. Andersa. By\u0142a to grupa rozproszona, spo\u0142ecznie niedostrzegalna, ale kt\u00f3ra w polskim \u015brodowisku emigracyjnym sta\u0142a si\u0119 \u017cywym, najwa\u017cniejszym depozytariuszem warto\u015bci patriotycznych.<\/p>\n

Nie ma potrzeby przypomina\u0107 znanej powszechnie heroicznej i tragicznej karty II Korpusu. Warto natomiast zaznaczy\u0107, \u017ce bitwa na Monte Cassino, kt\u00f3ra sta\u0142a si\u0119 ikon\u0105 walki o niepodleg\u0142o\u015b\u0107, by\u0142a jedn\u0105 z wielu stoczonych przez \u017co\u0142nierzy Korpusu we W\u0142oszech. Na d\u0142ugim szlaku bojowym, pocz\u0105wszy od lutego 1944 roku, \u017co\u0142nierze wyzwolili wiele miejscowo\u015bci w tym Ankon\u0119, Loreto, miejsce s\u0142awnego sanktuarium maryjnego, Forl\u00ec, Faenza (sk\u0105d pochodzi fajans) i Boloni\u0119.<\/p>\n

Zgin\u0119\u0142o oko\u0142o 6 tys. \u017co\u0142nierzy; wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nich spoczywa na czterech polskich, wojennych cmentarzach: w Casamassima (niedaleko Bari), na Monte Cassino, w Loreto i w Bolonii. Po zako\u0144czeniu wojny \u017co\u0142nierze Korpusu przebywali we W\u0142oszech do prze\u0142omu lat 1946-47 w obozach dla uchod\u017ac\u00f3w rozsianych po ca\u0142ych W\u0142oszech.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Nast\u0119pnie nast\u0105pi\u0142a demobilizacja Korpusu a jego \u017co\u0142nierze zostali przerzuceni do Wielkiej Brytanii, Zdecydowana cz\u0119\u015b\u0107 wybra\u0142a emigracj\u0119 rozpraszaj\u0105c si\u0119 niemal po ca\u0142ym \u015bwiecie. Niekt\u00f3rzy powr\u00f3cili do kraju. Z licz\u0105cego 112 tys. Korpusu (\u0142\u0105cznie z osobami cywilnymi) pozosta\u0142a we W\u0142oszech nieliczna, jak zaznaczy\u0142em, garstka, oko\u0142o 300 kombatant\u00f3w<\/em> (a w\u0142a\u015bciwie ekskombatant\u00f3w<\/em>).<\/p>\n

Wi\u0119kszo\u015b\u0107 kombatant\u00f3w nale\u017ca\u0142a do w\u0142oskiego oddzia\u0142u Stowarzyszenia Polskich Kombatant\u00f3w<\/em>(SPK), kt\u00f3re mia\u0142o terenowe ko\u0142a w Turynie, Mediolanie, Florencji, Forl\u00ec, Arezzo, Loreto i Neapolu. Istnia\u0142o ono nieprzerwanie do niedawna, dop\u00f3ki nie odeszli ostatni kombatanci. Do niej do\u0142\u0105czyli si\u0119 niekt\u00f3rzy byli polscy \u017co\u0142nierze uczestnicy walk na r\u00f3\u017cnych frontach i w\u0142oskiego ruchu oporu (tych ostatnich szacuje si\u0119 na oko\u0142o 500 os\u00f3b).<\/p>\n

Dzisiaj g\u0142\u00f3wnymi kontynuatorami tej tradycji s\u0105 cz\u0142onkowie <\/strong>Stowarzyszenia Rodzin Polskich Kombatant\u00f3w we W\u0142oszech <\/em><\/strong>za\u0142o\u017conego w roku 2007 (Forl\u00ec), kt\u00f3re liczy kilkadziesi\u0105t os\u00f3b.<\/strong><\/p>\n

– Trzecia z kolei to tzw. Emigracja Solidarno\u015bciowa\u2026<\/em><\/strong><\/p>\n

– My\u015bl\u0119, \u017ce r\u00f3wnie dobrze pasowa\u0142oby do tej fali emigracyjnej miano posolidarno\u015bciowa<\/em>, a mo\u017ce nawet posierpniowa<\/em>, wobec tego \u017ce nie wszyscy, powiedzmy, jej uczestnicy byli solidarno\u015bciowcami, lecz wielu z nich byli po prostu oportunistami o przer\u00f3\u017cnych motywacjach osobistych. Innymi s\u0142owy, chodzi o emigracje w okresie jawnej i podziemnej dzia\u0142alno\u015bci Solidarno\u015bci<\/em> (1980-1989).<\/p>\n

Dane dotycz\u0105ce tej imigracji we W\u0142oszech odnosz\u0105ce si\u0119 do okresu bezpo\u015brednio posierpniowego w 1980 r. do wprowadzenia stanu wojennego s\u0105 ma\u0142o wiarygodne. Wiemy natomiast, \u017ce mi\u0119dzy stanem wojennym a rokiem 1989 wyemigrowa\u0142o z Polski oko\u0142o 30, a mo\u017ce 40 tys. os\u00f3b. Wiemy, \u017ce wszyscy imigranci polscy, faktycznie bior\u0105c, zostali przyj\u0119ci jako uchod\u017acy polityczni. Zapewniono im pobyt w obozach w Latinie i w Capui, w hotelach i campingach (g\u0142\u00f3wnie w Rzymie i w jego okolicach), z ca\u0142odziennym utrzymaniem oraz opiek\u0105 spo\u0142eczn\u0105 i sanitarn\u0105. Pod koniec 1987 roku wraz ze wzrostem fali uchod\u017ac\u00f3w pojawi\u0142y si\u0119 trudno\u015bci w opiece spo\u0142eczno-sanitarnej. Tylko na prze\u0142omie lat 1986-88 przyby\u0142o, g\u0142ownie do Rzymu, oko\u0142o 12 tys. os\u00f3b.<\/p>\n

W roku 1989 sytuacja zmieni\u0142a si\u0119 radykalnie po odzyskaniu rz\u0105d\u00f3w demokratycznych w Polsce. By\u0142 to wi\u0119c formalny i faktyczny koniec polskiej imigracji politycznej w og\u00f3le. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 tych uchod\u017ac\u00f3w (oko\u0142o 20 tys.) wyjecha\u0142a w\u00f3wczas z zamiarem sta\u0142ego osiedlenia si\u0119 do Stan\u00f3w Zjednoczonych, Kanady, Nowej Zelandii lub Australii.<\/p>\n

Oko\u0142o 5 tys. z nich pozosta\u0142a we W\u0142oszech a pewna te\u017c liczba os\u00f3b wr\u00f3ci\u0142a do kraju. W\u0142osi post\u0105pili r\u00f3wnie nierozwa\u017cnie jak np. Austriacy, tylko \u017ce z innych motyw\u00f3w. Austriacy, motywowani, powiedzmy szczerze, motywami ksenofobicznymi, byli zgodni na wyjazd najlepszej cz\u0119\u015bci imigrant\u00f3w polskich (pod wzgl\u0119dem przygotowania zawodowego) do innych kraj\u00f3w. W\u0142osi natomiast byli motywowani przyczynami spo\u0142eczno-ekonomicznymi (opieka spo\u0142eczna, bezrobocie itp.) pozwolili na wyjazd do innych kraj\u00f3w tej cz\u0119\u015bci imigrant\u00f3w polskich z wy\u017cszym wykszta\u0142ceniem, o wysokich kwalifikacjach zawodowych.<\/p>\n

Nie zrozumieli, \u017ce mogli zasili\u0107 miejscow\u0105 kadr\u0119 specjalist\u00f3w w r\u00f3\u017cnych dziedzinach zawodowych bez koniecznych i kosztownych inwestycji. Ich definitywna emigracja by\u0142a kolejnym zubo\u017ceniem warstwy inteligencji polskiej, kt\u00f3ry odczuwa si\u0119 do tej pory w konsolidacji polskiego spo\u0142ecze\u0144stwa w obecnym okresie.<\/p>\n

Kim byli polscy imigranci owego okresu i jakie by\u0142y ich motywacje i cele? W \u015bwietle danych by\u0142y to w przewa\u017caj\u0105cej cz\u0119\u015bci osoby m\u0142ode o przygotowaniu \u015brednim i zawodowym. Do\u015b\u0107 znaczna liczba os\u00f3b mia\u0142a wykszta\u0142cenie wy\u017csze; w\u015br\u00f3d nich widoczn\u0105 grup\u0119 stanowili tw\u00f3rcy, naukowcy i arty\u015bci, czyli, m\u00f3wi\u0105c szerzej, intelektuali\u015bci. Ich pobyt w rzeczy samej by\u0142 przymusowym i ubogim pr\u00f3\u017cniactwem<\/em>, w oczekiwaniu na uzyskanie pozwolenia do kraj\u00f3w docelowych.<\/p>\n

Warto odnotowa\u0107, \u017ce desperacja powodowana warunkami pobytu pchn\u0119\u0142a niekt\u00f3rych na drog\u0119 bezprawia i patologii spo\u0142ecznej (\u017cebractwo, pija\u0144stwo, prostytucja itp.). W tym kontek\u015bcie imigranckie wyobra\u017cenia o W\u0142oszech i ich mieszka\u0144cach, kt\u00f3re przed opuszczeniem ojczystego kraju by\u0142y jednoznacznie pozytywne, sta\u0142y si\u0119 zdecydowanie negatywne. W wyniku tego dotychczasowy w\u0142oski wizerunek Polaka patrioty, tu\u0142acza politycznego, o wysokiej kulturze osobistej, uleg\u0142 radykalnemu zaciemnieniu. Innymi s\u0142owy, obraz tzw. uchod\u017ac\u00f3w kontrastowa\u0142 z wizerunkiem heroicznej Solidarno\u015bci<\/em> przekazywany w mediach w\u0142oskich.<\/p>\n

– Ostatnia fala to emigracja zarobkowa<\/em><\/strong>\u2026\u00a0\u00a0\u00a0 <\/em><\/p>\n

<\/em>\u2013 W roku 1989 emigracja krypto-zarobkowa<\/em> przekszta\u0142ci\u0142a si\u0119 w zarobkow\u0105<\/em>. Obraz tej emigracji we W\u0142oszech odzwierciedla og\u00f3lne rysy tego zjawiska a jednocze\u015bnie wykazuje swoiste cechy.<\/p>\n

Fakt, \u017ce jest to emigracja zdominowana motywacj\u0105 ekonomiczn\u0105 nie \u015bwiadczy, \u017ce jej powodem jest jedynie bieda, bezrobocie, brak perspektyw egzystencjalnych. Obok takich motywacji jak zbyt niskie zarobki i brak pracy w Polsce, czyli og\u00f3lnie o charakterze finansowym wyst\u0119puj\u0105 do\u015b\u0107 widocznie inne motywy: zawodowy, rozwoju osobistego, emocjonalny, \u00abucieczki do lepszego \u015bwiata\u00bb i motyw \u00abrozpocz\u0119cia \u017cycia na nowo\u00bb.<\/p>\n

Og\u00f3lnie bior\u0105c du\u017ca cz\u0119\u015b\u0107 podejmowa\u0142a decyzj\u0119 pod wp\u0142ywem fa\u0142szywego wizerunku dobrobytu Zachodu, kt\u00f3ry funkcjonuje w wielu \u015brodowiskach w Polsce. Jak wida\u0107, mamy do czynienia ze zjawiskiem w istocie innym ni\u017c historyczna emigracja za chlebem<\/em>; jest to \u2013 moim zdaniem \u2013 emigracja rynkowa<\/em>, w kt\u00f3rej du\u017c\u0105 rol\u0119 pe\u0142ni motywacja do awansu spo\u0142ecznego a niekiedy d\u0105\u017cenia osobowo\u015bciowe, autoreferencyjne, autoteliczne i uwarunkowane \u015brodowiskowo.<\/p>\n

Jest to emigracja ludzi m\u0142odych, wahad\u0142owa, sezonowa, tymczasowa i cz\u0119sto nielegalna.<\/p>\n

Specyfik\u0105 w\u0142osk\u0105 jest dominuj\u0105ca wi\u0119kszo\u015b\u0107 kobiet oraz minimalny, prawie \u017caden wska\u017anik ucieczki talent\u00f3w<\/em>, ze wzgl\u0119d\u00f3w wcze\u015bniej wskazanych, a zatem w wyniku bezrobocia intelektualnego i hermetyzmu struktury zawodowej we W\u0142oszech.<\/p>\n

Wysokie kwalifikacje nie gwarantuj\u0105 pracy. Kobiety zatrudnione s\u0105 g\u0142\u00f3wnie jako pomoc domowa, opiekunki chorych i starc\u00f3w. W ten spos\u00f3b sta\u0142y si\u0119 ogniwem mi\u0119dzynarodowego \u0142a\u0144cucha rynkowego, w kt\u00f3rym emigranci nie s\u0105 z pewno\u015bci\u0105 protagonistami, lecz ofiarami. Ci, kt\u00f3rzy nie znajduj\u0105 sta\u0142ej pracy i nie decyduj\u0105 si\u0119 na powr\u00f3t do kraju, <\/strong>ryzykuj\u0105 wej\u015bcie w stan inercji migracyjnej<\/em>, swego rodzaju zawieszenia migracyjnego<\/em>, kt\u00f3re mo\u017ce w efekcie spowodowa\u0107 stoczenie si\u0119 na margines spo\u0142eczny, bezdomno\u015b\u0107 i wykluczenie. Jest to kwestia coraz bardziej powa\u017cna w obr\u0119bie polskiej imigracji zarobkowej.<\/p>\n

M\u00f3wi\u0142 o tym wcze\u015bniej na podstawie w\u0142asnych do\u015bwiadcze\u0144 dr Jaros\u0142aw Reszczy\u0144ski, \u00f3wczesny konsul generalny w Rzymie, my\u015bl\u0105c o fali emigracyjnej z lat 90. \u00abNast\u0105pi\u0142a atomizacja spo\u0142ecze\u0144stwa \u2013 zauwa\u017cy\u0142 wspominaj\u0105c lata komunizmu \u2013 dzisiejsi emigranci wol\u0105 si\u0119 czasem zgubi\u0107 w\u015br\u00f3d W\u0142och\u00f3w i wycofa\u0107 si\u0119 z polsko\u015bci, kt\u00f3ra przestaje by\u0107 dla nich atrakcj\u0105\u00bb.<\/p>\n

W\u0142a\u015bnie w owym okresie pojawi\u0142 si\u0119 w\u0142oski wizerunek Polaka jako pomywacza szyb samochodowych (polacco-lavavetri<\/em>), a nawet jako oryginalnego \u017cebraka, barbone<\/em>, co sta\u0142o si\u0119 przedmiotem wielu dowcip\u00f3w, zazwyczaj ironicznych. Oto jeden z kr\u0105\u017c\u0105cych w owym okresie dowcip\u00f3w: \u00abJe\u015bli spu\u015bcimy W\u0142ocha i Polaka jednocze\u015bnie z drapacza chmur, to kt\u00f3ry z nich spadnie pierwszy?\u00bb Odpowied\u017a: \u00abW\u0142och, poniewa\u017c Polak zatrzyma si\u0119 na ka\u017cdym pi\u0119trze, aby my\u0107 szyby\u00bb.<\/p>\n

Zjawisko to szybko znalaz\u0142o r\u00f3wnie\u017c rezonans na \u0142amach prasowych, w telewizji a nawet w kinematografii. Wystarczy pobie\u017cna tylko lektura prasy w\u0142oskiej owego okresu, aby zauwa\u017cy\u0107 radykaln\u0105 zmian\u0119 stereotypu Polaka we w\u0142oskiej \u015bwiadomo\u015bci spo\u0142ecznej. Zawiera on jeszcze cechy historyczno-polityczne, ale wsp\u00f3\u0142wyst\u0119puj\u0105 one coraz cz\u0119\u015bciej z cechami o charakterze spo\u0142eczno-charakterologicznym o naznaczeniu nieprzychylnym, a w niekt\u00f3rych kontekstach lokalnych, np. w Rzymie, zdecydowanie negatywnym (Polak jako pijak, awanturnik, w\u0142\u00f3cz\u0119ga itp.).<\/p>\n

Symptomy tego procesu mo\u017cna by\u0142o dostrzec r\u00f3wnie\u017c w literaturze; w literaturze – co warto podkre\u015bli\u0107 – nie zawsze najwy\u017cszego lotu. Przyk\u0142adem tego mo\u017ce by\u0107 film z 1980 r. w re\u017cyserii Carla Verdone \u201eUn sacco bello\u201d<\/em> (Ubaw po pachy), w kt\u00f3rym m\u0142ode Polki ukazane s\u0105 jako kobiety \u0142atwych obyczaj\u00f3w. Ten obraz warto uzupe\u0142ni\u0107 kilkoma uwagami:<\/p>\n

Po pierwsze, nale\u017cy wspomnie\u0107 o emigracji politycznej<\/em>, kt\u00f3ra charakteryzuje ca\u0142y okres powojenny, a\u017c do 1989 r. polski ruch imigracyjny, ale nigdy w sensie zbiorowym, lecz indywidualnym. Ci, kt\u00f3rzy pozostawali we W\u0142oszech niemal z regu\u0142y w\u0142\u0105czali si\u0119 do \u015brodowiska emigracji historycznej.<\/p>\n

Po drugie, nale\u017ca\u0142oby osobny paragraf po\u015bwi\u0119ci\u0107 emigracji religijnej<\/em>, czyli polskiemu duchowie\u0144stwu, kt\u00f3re nie tylko zajmowa\u0142o si\u0119 duszpasterstwem, ale te\u017c dzia\u0142alno\u015bci\u0105 charytatywn\u0105, kulturaln\u0105 i spo\u0142eczn\u0105. Nie nale\u017cy te\u017c nie zapomina\u0107 o polskich siostrach zakonnych. Ale to by\u0142a i jest do\u015b\u0107 specyficzna emigracja; ksi\u0119\u017ca i siostry jako Polacy byli emigrantami a jako kap\u0142ani i zakonnice byli na sw\u00f3j spos\u00f3b u siebie.<\/p>\n

Po trzecie, wyst\u0105pi\u0142a te\u017c w okresie po wyborze ks. kard. Karola Wojty\u0142y na papie\u017ca swego rodzaju emigracja, kt\u00f3r\u0105 mo\u017cna by okre\u015bli\u0107 mianem pielgrzymkowa<\/em>, albo pseudo-pielgrzymkowa<\/em> z tej racji, \u017ce znaczna cz\u0119\u015b\u0107 uczestnik\u00f3w pielgrzymek przybywaj\u0105cych do Rzymu nie powraca\u0142a do kraju (w owym okresie w\u0142adze polskie wprowadzi\u0142y nakaz powrotnego biletu). W istocie rzeczy by\u0142a to emigracja krypto-zarobkowa<\/em>, tak jak w cz\u0119\u015bci emigracja solidarno\u015bciowa.<\/p>\n

\"\"<\/a>
W dniu 29 marca 2014 w Domu Jana Paw\u0142a II w Rzymie odby\u0142 si\u0119 coroczny XIX Walny Zjazd Zwi\u0105zku Polak\u00f3w we W\u0142oszech<\/strong><\/p>\n

Po czwarte, trzeba r\u00f3wnie\u017c przypomnie\u0107 o tzw. emigracji ma\u0142\u017ce\u0144skiej<\/em>, do\u015b\u0107 znanej w innych krajach, ale kt\u00f3ra charakteryzuje nieustannie emigracj\u0119 polsk\u0105 do W\u0142och (s\u0105 to prawie wy\u0142\u0105cznie ma\u0142\u017ce\u0144stwa Polek z W\u0142ochami, szacunek kilka tysi\u0119cy), szczeg\u00f3lnie od lat 70., w kt\u00f3rych zacz\u0119\u0142a si\u0119 wsp\u00f3\u0142praca polsko-w\u0142oska w zakresie przemys\u0142u samochodowego.<\/p>\n

Po pi\u0105te, mo\u017cna by te\u017c m\u00f3wi\u0107 o emigracji intelektualno-artystycznej<\/em>, o historycznej tradycji, czego przejawem jest dostrzegalna obecno\u015b\u0107 Polak\u00f3w w \u015brodowisku akademickim i artystycznym.<\/p>\n

– Jak jest obecnie zorganizowana polonia w\u0142oska? Jakie organizacje polonijne istniej\u0105 i dzia\u0142aj\u0105 we W\u0142oszech?<\/em><\/strong><\/p>\n

<\/strong>– Po roku 1989 polskie \u015brodowisko emigracyjne od\u017cy\u0142o; zacz\u0119\u0142y powstawa\u0107 r\u00f3\u017cnego rodzaju stowarzyszenia, ko\u0142a, grupy i pojawi\u0142y si\u0119 tendencje integracyjne. W roku 1996 idea zawi\u0105zania stowarzyszenia zosta\u0142a zrealizowana w Rzymie w formie powo\u0142ania Zwi\u0105zku Polak\u00f3w we W\u0142oszech. Zwi\u0105zek ma charakter federacyjny i zrzesza 16 stowarzysze\u0144 i instytucji naukowych oraz kulturalnych. Reprezentuj\u0105 one \u015brodowisko emigracyjne i polonijne niemal wszystkich region\u00f3w W\u0142och.<\/p>\n

G\u0142\u00f3wnym celem Zwi\u0105zku jest jednoczenie Polonii W\u0142oskiej, tworzenie wi\u0119zi mi\u0119dzy osobami polskiego pochodzenia, krzewienie przywi\u0105zania do kultury i tradycji polskiej i poczucia to\u017csamo\u015bci narodowej oraz dbanie o dobre imi\u0119 Polski i Polonii. Zwi\u0105zek reprezentuje Poloni\u0119 wobec w\u0142adz w\u0142oskich i polskich; piel\u0119gnuje historyczne tradycje obecno\u015bci Polak\u00f3w na ziemi w\u0142oskiej, opiekuje si\u0119 przedstawicielami starszych pokole\u0144, dba o w\u0142a\u015bciwe przyj\u0119cie nowej emigracji i stara si\u0119 wp\u0142yn\u0105\u0107 na zachowanie \u015bwiadomo\u015bci polskiego pochodzenia przez kolejne pokolenia urodzone w Italii.<\/p>\n

Kr\u00f3tko m\u00f3wi\u0105c, s\u0105 to cele patriotyczne i integracyjne. Jednym z podstawowych zada\u0144 Zwi\u0105zku jest r\u00f3wnie\u017c zacie\u015bnianie we wszystkich dziedzinach wi\u0119zi istniej\u0105cych od wiek\u00f3w mi\u0119dzy obu narodami \u2013 polskim i w\u0142oskim.<\/p>\n

Od pocz\u0105tku swego istnienia, Zwi\u0105zek wydaje Biuletyn Informacyjny \u00abPolonia W\u0142oska\u00bb wesp\u00f3\u0142 z Fundacj\u0105 Margrabiny Umiastowskiej (efektem tej wsp\u00f3\u0142pracy s\u0105 te\u017c trzy tomy polonijne<\/em>: \u201ePolacy we W\u0142oszech. Kto jest kim\u201d<\/em>, Rzym 2005; \u201eItalia e Polonia. Storia, cultura, amicizia\u201d<\/em>, Roma 2009; \u201ePolonia W\u0142oska\u201d<\/em>, Zwi\u0105zek Polak\u00f3w we W\u0142oszech \u2013 Fundacja Rzymska im. J.S. Umiastowskiej, Rzym 2010).<\/p>\n

Zwi\u0105zek ma siedzib\u0119 w Rzymie, ale si\u0142\u0105 utrwalonej tradycji corocznie dwa zebrania jego zarz\u0105du odbywaj\u0105 si\u0119 w siedzibach terytorialnych jego stowarzysze\u0144-cz\u0142onk\u00f3w, w kt\u00f3rych zazwyczaj uczestnicz\u0105 konsulowie generalni i honorowi z danego regionu. W\u00f3wczas ma miejsce spotkanie z miejscowym \u015brodowiskiem polonijnym i imigracyjnym, co zacie\u015bnia rangi zwi\u0105zku i poczucie wsp\u00f3lnoty.<\/p>\n

Przekr\u00f3j spo\u0142eczny, kulturalny i zawodowy \u015brodowiska zwi\u0105zkowego jest bardzo bogaty. Raz na rok w Rzymie odbywa si\u0119 zjazd generalny przedstawicieli stowarzysze\u0144 terenowych, w kt\u00f3rym uczestnicz\u0105 przedstawiciele polskich plac\u00f3wek dyplomatycznych i instytucji we W\u0142oszech, przedstawiciele najwy\u017cszych polskich w\u0142adz i instytucji oraz organizacji i stowarzysze\u0144 polonijnych lub dzia\u0142aj\u0105cych na polu polonijnym w kraju i za granic\u0105 (np. przedstawiciele Senatu i Sejmu, Ministerstwa Spraw Zagranicznych, Stowarzyszenia \u201eWsp\u00f3lnota Polska\u201d, Europejskiej Unii Wsp\u00f3lnot Polonijnych).<\/p>\n

Lista cz\u0142onk\u00f3w Zwi\u0105zku(strona internetowa: http:\/\/www.polonia-wloska.org\/it<\/a>): – Stowarzyszenie Rodzin Polskich Kombatant\u00f3w we W\u0142oszech (Forl\u00ec, 2007) <\/em>Associazione delle Famiglie dei Combattenti Polacchi in Italia<\/em>;- Stowarzyszenie Promocji Spo\u0142ecznej \u201ePolonia\u201d w Cesenie (2012)\u00a0 Associazione di Promozione Sociale \u201ePolonia\u201d;<\/em>– Stowarzyszenie Przyja\u017ani i Wsp\u00f3\u0142pracy Polsko-W\u0142oskiej (Napoli, 1995)\u00a0 Associazione di Cooperazione e Amicizia Italo-Polacca in Campania (A.C.A.I.P); <\/em>– ASSOCIAZIONE ITALO-POLACCA DI ROMA (AIPRO) (1997)\u00a0 <\/em>Rzymskie Stowarzyszenie Polsko-W\u0142oskie; <\/em>– STOWARZYSZENIE KOMITETU POLONIJNEGO W LADISPOLI (2004)\u00a0 Associazione Comitato Polacco di Ladispoli; <\/em>– ZWI\u0104ZEK POLAK\u00d3W W MEDIOLANIE (1996)\u00a0 Associazione dei Polacchi di Milano;<\/em>-STOWARZYSZENIE KULTURALNE W\u0141OSKO-POLSKIE W MARCHE (Senigallia,1999)\u00a0 Associazione Italo-Polacca delle Marche; <\/em>– OGNISKO POLSKIE W TURYNIE (1949)\u00a0 Comunit\u00e0 Polacca di Torino; <\/em>– STOWARZYSZENIE W\u0141OSKO-POLSKIE W GENUI (1997)\u00a0 Associazione Italo-Polacca di Genova; <\/em>– STOWARZYSZENIE \u201cDAGOME\u201d w Katanii (1997-2008)\u00a0 Associazione DAGOME; <\/em>– STOWARZYSZENIE \u201cAMICI DELL\u2019EUROPA\u201d w Katanii (2005)\u00a0 Associazione Culturale Amici dell\u2019Europa;<\/em>– STOWARZYSZENIE KULTURALNE W\u0141OSKO-POLSKIE W\u00a0 TOSKANII (Firenze, 1997)\u00a0 Associazione Culturale Italo-Polacca in Toscana;<\/em>– STOWARZYSZENIE POLAK\u00d3W CHRZE\u015aCIJAN W AREZZO (2003)\u00a0 Associazione dei Polacchi Cristiani di Arezzo; <\/em>– Akademia Rampanti w Padwie (2011)\u00a0 Accademia dei Rampanti di Padova;<\/em>– PAPIESKI INSTYTUT STUDI\u00d3W KO\u015aCIELNYCH W RZYMIE (1958)\u00a0 <\/em>Pontificio Istituto di Studi Ecclesiastici di Roma i<\/em>– FUNDACJA RZYMSKA IM. J. Z. UMIASTOWSKIEJ w Rzymie(1944) <\/em>Fondazione Romana Marchesa J. S. Umiastowska<\/em>.<\/p>\n

– Czym \u017cyje i czym zajmuje si\u0119 aktualnie Polonia we W\u0142oszech?<\/em><\/strong><\/p>\n

– Nale\u017cy tu wspomnie\u0107 o dw\u00f3ch inicjatywach podj\u0119tych przez Zwi\u0105zek, kt\u00f3re wykraczaj\u0105 daleko poza ramy jego \u015brodowiskowej dzia\u0142alno\u015bci. Pierwsza odnosi si\u0119 do projektu i realizacji Centrum Informacyjnego przy Polskim Cmentarzu Wojennym na Monte Cassino, we wsp\u00f3\u0142pracy z Ambasad\u0105 Polsk\u0105, kt\u00f3rego otwarcie przewiduje si\u0119 w maju 2014 roku podczas obchod\u00f3w 70. rocznicy bitwy na Monte Cassino. Inicjatywa ta spotka\u0142a si\u0119 z wielkim uznaniem w kraju i za granic\u0105. Hojni darczy\u0144cy, dzi\u0119ki kt\u00f3rym powsta\u0142 fundusz na rzecz budowy Centrum, reprezentuj\u0105 \u015brodowiska krajowe i polonijne, w tym przede wszystkim poloni\u0119 ameryka\u0144sk\u0105.<\/p>\n

Drug\u0105 inicjatyw\u0105 by\u0142o zorganizowanie w Rzymie w dniach 15-17 listopada 2013 roku kolejnego (IV) Monitora Emigracji Zarobkowej, wesp\u00f3\u0142 z Europejsk\u0105 Uni\u0105 Wsp\u00f3lnot Polonijnych, Ambasady Polskiej i Polskich Konsulat\u00f3w Generalnych we W\u0142oszech. Tym razem Monitorowe spotkanie, po\u015bwi\u0119cone problematyce emigracji zarobkowej w dobie kryzysu, by\u0142o wzbogacone obecno\u015bci\u0105 ekspert\u00f3w i badaczy tego zjawiska z kraju i ze \u015brodowiska Polonii w\u0142oskiej.<\/p>\n

– A jak wygl\u0105daj\u0105 Wasze kontakty z krajem?<\/em><\/strong><\/p>\n

<\/strong>– Jak wiadomo z historii polskiej emigracji, \u015brodowisko to nie odznacza\u0142o si\u0119 nigdy silnymi tendencjami integracyjnymi. Co wi\u0119cej, o czym pisali mi\u0119dzy innymi Artur Wo\u0142y\u0144ski i Florian Znaniecki, jest cz\u0119sto rozdarte podzia\u0142ami i konfliktami.<\/p>\n

Polonia i emigracja we W\u0142oszech do niedawna nie doznawa\u0142a tych k\u0142opot\u00f3w. Niestety, w na prze\u0142omie maja i czerwca roku 2011 mia\u0142 miejsce fakt, kt\u00f3ry od\u0142\u0105czy\u0142 5 stowarzysze\u0144 od naszego Zwi\u0105zku a 3 z nich utworzy\u0142y odr\u0119bn\u0105 organizacj\u0119 pod nazw\u0105: Unia Stowarzysze\u0144 W\u0142osko-Polskich. Akt ten, jak wykazuj\u0105 fakty, by\u0142 pozbawiony obiektywnych racji i zosta\u0142 podj\u0119ty jednostronnie bez stworzenia mo\u017cliwo\u015bci dialogu. Jest on spo\u0142ecznie i \u015brodowiskowo raczej marginalny, dlatego nie os\u0142abi\u0142 reprezentatywno\u015bci Zwi\u0105zku, ale os\u0142abi\u0142 d\u0105\u017cenia integracyjne w \u015brodowisku polonijnym i emigracyjnym we W\u0142oszech.<\/p>\n

\"\"<\/a>
Rzymaska kawiarnia Antico Caff\u00e8 Greco w kt\u00f3rej przed laty m. in przebywali:Mickiewicz, S\u0142owacki, Norwid, Krasi\u0144ski, Sienkiewicz, Siemiradzki, bracia Gierymscy.<\/strong><\/p>\n

W tym kontek\u015bcie nale\u017cy odnotowa\u0107 fakt bez precedensu w historii wsp\u00f3\u0142pracy \u015brodowiska polonijnego we W\u0142oszech z Senatem. Na posiedzeniu Senackiej Komisji do Spraw Emigracji i \u0141\u0105czno\u015bci z Polakami za Granic\u0105 19 marca 2013 roku Robert Ma\u0142ecki, prezes wspomnianej Unii Stowarzysze\u0144 W\u0142osko-Polskich, wyg\u0142osi\u0142 przem\u00f3wienie oczerniaj\u0105ce Zwi\u0105zek Polak\u00f3w we W\u0142oszech i jego \u015brodowisko. Komisja rozpowszechni\u0142a je medialnie. Zwi\u0105zek nie uzyska\u0142 wyczerpuj\u0105cego wyja\u015bnienia tego wydarzenia od Komisji, mimo skierowanego do niej pisma. Wystosowa\u0142 te\u017c pismo do najwy\u017cszych polskich instytucji wykazuj\u0105c bezpodstawno\u015b\u0107 i k\u0142amliwo\u015b\u0107 oskar\u017ce\u0144 w wyst\u0105pieniu Ma\u0142eckiego. Oskar\u017cenia nie zosta\u0142y nigdy odwo\u0142ane przez Ma\u0142eckiego, w efekcie czego nie nawi\u0105zano dialogu pomi\u0119dzy powy\u017cszymi organizacjami.<\/p>\n

W perspektywie badawczej jest to dodatkowy materia\u0142 do analizy kwestii integracji wewn\u0119trznej polskiej emigracji w og\u00f3le, o kt\u00f3rej swego czasu pisa\u0142 r\u00f3wnie\u017c Znaniecki z pozycji emigranta. Jest to kwestia aktualna, trudna i maj\u0105ca swe \u017ar\u00f3d\u0142o w zr\u00f3\u017cnicowaniu spo\u0142ecznym polskiego \u015brodowiska emigracyjnego i polonijnego.<\/p>\n

– Jak widzi Pan<\/em><\/strong> przysz\u0142o\u015b\u0107 Polonii W\u0142oskiej?<\/strong><\/em><\/p>\n

<\/strong>– Jest to pytanie uzasadnione, ale na kt\u00f3re trudno da\u0107 odpowied\u017a, poniewa\u017c graniczy ono si\u0142\u0105 rzeczy ze swoistym profetyzmem. Co b\u0119dzie z tym co jest?<\/p>\n

\u00a0Jestem zdania, \u017ce zarysowane zr\u00f3\u017cnicowanie emigracji polskiej i Polonii nie sprzyja integracji \u015brodowiskowej i jest \u015bwiadectwem zr\u00f3\u017cnicowania to\u017csamo\u015bciowego. Co wi\u0119cej, uwa\u017cam, a dotyczy to wy\u0142\u0105cznie emigrant\u00f3w, a nie Polonii, \u017ce powoduje ono swego rodzaju zachwianie to\u017csamo\u015bciowe, <\/em>a nawet pojawienie si\u0119 zagubienia to\u017csamo\u015bciowego<\/em>, co oznacza z jednej strony utrat\u0119 poczucia przynale\u017cno\u015bci do spo\u0142ecze\u0144stwa pochodzenia, powiedzmy do polsko\u015bci, a z drugiej niezdolno\u015b\u0107 do znalezienia pozytywnego rozwi\u0105zania. I jest to efekt raczej zagubienia spo\u0142ecznego ni\u017c \u015bwiadomego wyboru.<\/p>\n

Znane s\u0105 wieloletnie dzia\u0142ania Zwi\u0105zku na rzecz tworzenia integracji polskiego \u015brodowiska imigracyjnego; zyska\u0142 on sobie uznanie w \u015brodowisku emigracyjnym, polonijnym, u w\u0142adz polskich i w\u0142oskich. Odnosz\u0119 jednak wra\u017cenie, \u017ce jest w tej dzia\u0142alno\u015bci zbyt osamotniony; dlatego powinie znale\u017a\u0107 silne i sta\u0142e wsparcie ze strony w\u0142adz polskich, kt\u00f3re powinny wykaza\u0107 si\u0119 aktywno\u015bci\u0105 w nast\u0119puj\u0105cych formach:<\/p>\n

1. we wspomaganiu politycznym, kulturalnym i ekonomicznym stowarzyszeniowego ruchu polonijnego, reprezentowanego g\u0142\u00f3wnie przez Zwi\u0105zek Polak\u00f3w we W\u0142oszech, znany ze swej wieloletniej i szerokiej dzia\u0142alno\u015bci integracyjnej i spo\u0142eczno-kulturalnej;<\/p>\n

2. w respektowania pluralizmu organizacyjnego w \u015brodowisku emigracji polskiej i zdecydowanego nietolerowania \u017cadnych d\u0105\u017ce\u0144 dezintegracyjnych w jego ramach;<\/p>\n

3. w podejmowaniu inicjatyw w celu rozwini\u0119cia sieci punkt\u00f3w konsultacyjnych o charakterze edukacyjnym-o\u015bwiatowym, spo\u0142ecznym i konsultacyjnym;<\/p>\n

4. w uwra\u017cliwianiu konsulat\u00f3w honorowych na kwesti\u0119 kulturalnej i spo\u0142ecznej integracji polskiego \u015brodowiska emigracyjnego.<\/p>\n

Emigracja zarobkowa, a w\u0142a\u015bciwa rynkowa jest z definicji skoncentrowana na aspekcie ekonomicznym swego istnienia. Oznacza to w praktyce dorabianie si\u0119, indywidualizm, \u015brodowiskow\u0105 rywalizacj\u0119 i zazdro\u015b\u0107, a nawet zawi\u015b\u0107, no i zaniedbywanie wszystkich tych aspekt\u00f3w, kt\u00f3re wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 z kultur\u0105 pochodzenia, altruizmem i solidarno\u015bci\u0105 motywowan\u0105 zdrowym patriotyzmem. Jednym s\u0142owem jest antywzorem Polonii; cele tych dw\u00f3ch \u015brodowisk s\u0105 symetrycznie przeciwstawne. Za wyj\u0105tkiem mo\u017ce tak zwanych emigrant\u00f3w sukcesu, kt\u00f3rzy staraj\u0105 si\u0119 prze\u0142o\u017cy\u0107 w\u0142asny sukces ekonomiczny na podwy\u017cszenie swojego statusu spo\u0142eczno-kulturalnego.<\/p>\n

Oczywi\u015bcie jest to wizerunek przejaskrawiony, ale uczyni\u0142em to celowo, aby wskaza\u0107 sedno problemu. A poniewa\u017c Polonia demograficznie i kulturalnie maleje (np. w efekcie asymilacji i zagubienia to\u017csamo\u015bciowego) a emigracja zarobkowa ro\u015bnie, wniosek z tego rozumowania jest jednoznaczny.<\/p>\n

Tak w skr\u00f3cie wygl\u0105daj\u0105 uwarunkowania przysz\u0142o\u015bci polskiej emigracji we W\u0142oszech. Obym si\u0119 myli\u0142.<\/p>\n

– O co jeszcze Pana nie zapyta\u0142em, a co uzna\u0142by Pan za bardzo wa\u017cne?<\/em><\/strong><\/p>\n

<\/strong>– Pierwsza sprawa, to polityka rz\u0105dowa, kt\u00f3ra nie ma \u015brodk\u00f3w zaradczych na emigracj\u0119 ludzi m\u0142odych, wykszta\u0142conych i przedsi\u0119biorczych, uznaj\u0105c j\u0105 niemal jako cech\u0119 endemiczna liberalnego kapitalizmu.<\/p>\n

Druga, to fakt, \u017ce z Polski wyje\u017cd\u017ca cz\u0119\u015b\u0107 potencjalnej warstwy inteligenckiej, kt\u00f3ra jest ostoj\u0105 polskiego spo\u0142ecze\u0144stwa obywatelskiego.<\/p>\n

Trzecia, to ignorowanie ze strony establishmentu polskiego warstwy wysoko wykwalifikowanej w obr\u0119bie emigracji, kt\u00f3ra mog\u0142aby by\u0107 w\u0142\u0105czona do doradztwa fachowego w kraju.<\/p>\n

Czwarta, to popularyzacja dorobku kultury polskiej szerzej nie tylko ci\u0105gle o Chopinie, Kapu\u015bci\u0144skim, Szymborskiej itd. oraz ci\u0105gle o folklorze.<\/p>\n

Powinno by\u0107 uruchomione szerokie wsparcie finansowe i strukturalne \u015brodowisk polonijnych w celu powstania np. inicjatyw wydawniczych o Polsce o szerszym profilu tematycznym w j\u0119zykach lokalnych a nie ograniczonych do publikacji w j\u0119zyku angielskim i to skromnych i niekiedy stronniczych i ma\u0142o buduj\u0105cych jak np. dwa lata temu rozprowadzana w polskich plac\u00f3wkach dyplomatycznych ksi\u0105\u017cka o szmalcownikach. W\u0142osi czytaj\u0105 po w\u0142osku, Niemcy po niemiecku, Hiszpanie po hiszpa\u0144sku itd.<\/p>\n

Pi\u0105ta, to \u015awiatowa Rada Polonii, kt\u00f3ra powinna zaistnie\u0107 i funkcjonowa\u0107 w interesie kultury i og\u00f3lnie interes\u00f3w Polski a tym samym Polonii i emigracji polskiej we wszystkich zak\u0105tkach \u015bwiata. O innych za\u015b sprawach porozmawiamy przy kolejnej okazji.<\/p>\n

Rozmawia\u0142 Leszek W\u0104TR\u00d3BSKI<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Rozmowa z prof. Grzegorzem J. Kaczy\u0144skim, wiceprezesem Zwi\u0105zku Polak\u00f3w we W\u0142oszech – Jak liczna jest dzi\u015b Polonia w\u0142oska? – Liczb\u0119 wszystkich imigrant\u00f3w we W\u0142oszech szacuje…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2766,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[35],"tags":[],"class_list":["post-2765","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-archiwum-2014"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t