{"id":2865,"date":"2019-01-02T08:30:51","date_gmt":"2019-01-02T06:30:51","guid":{"rendered":"https:\/\/dk.com.ua\/dwie-wieze-na-jednej-planecie\/"},"modified":"2024-12-11T18:43:43","modified_gmt":"2024-12-11T16:43:43","slug":"dwie-wieze-na-jednej-planecie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dk.com.ua\/home\/dwie-wieze-na-jednej-planecie\/","title":{"rendered":"DWIE WIE\u017bE NA JEDNEJ PLANECIE"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/a>
Prezentacj\u0119 prowadz\u0105 Emilia Jasiuk i Dmytro Paw\u0142yczko<\/strong><\/p>\n

<\/strong>Aul\u0119 Narodowego Muzeum Literatury Ukrainy wype\u0142nia gwar licznie przyby\u0142ych tu mi\u0142o\u015bnik\u00f3w poezji i pi\u015bmiennictwa. Brzmi\u0105 polskie i ukrai\u0144skie motywy muzyczne. Przy fortepianie laureat mi\u0119dzynarodowych konkurs\u00f3w Tatiana Szafran.<\/p>\n

\u00a0Na stole prezydialnym, w tle z estetycznie ozdobionym emblematami Ambasady RP na Ukrainie, l\u015bni\u0105 zielono-\u017c\u00f3\u0142tymi ok\u0142adkami trzy solidne egzemplarze tom\u00f3w poezji z tytu\u0142em: Jaros\u0142aw \u00a0Iwaszkiewicz \u00a0\u2013 WIE\u017bE. Czekaj\u0105 na mistrza ceremonii. \u00a0<\/p>\n

I oto on. Z u\u015bmiechem, energicznie zasiada przed nimi. Pe\u0142en wdzi\u0119ku i iskrz\u0105cej werwy. A\u017c trudno uwierzy\u0107, \u017ce w tym roku 28 wrze\u015bnia obchodzi\u0107 b\u0119dzie swoje 90-lecie.<\/p>\n

Dmytro Paw\u0142yczko \u00a0– wybitny ukrai\u0144ski poeta, krytyk literacki, t\u0142umacz poezji angloj\u0119zycznej, polskiej, bu\u0142garskiej i rosyjskiej, eseista, autor scenariuszy filmowych, dyplomata, dzia\u0142acz spo\u0142eczny, polityk. Wsp\u00f3\u0142tw\u00f3rca Deklaracji Niepodleg\u0142o\u015bci Ukrainy.<\/p>\n

\"\"<\/a>
Jaros\u0142aw Leon Iwaszkiewicz, pseudonim Eleuter (ur. 20 lutego 1894 w Kalniku, zm. 2 marca 1980 w Warszawie) <\/strong><\/strong><\/p>\n

Mikrofony w\u0142\u0105czone.<\/p>\n

Prezentacj\u0119 zbioru wierszy polskiego poety, rodem z Podola, Jaros\u0142awa Iwaszkiewicza w przek\u0142adzie Dmytra Paw\u0142yczki otwiera inicjatorka przedsi\u0119wzi\u0119cia, jedna z tych, dzi\u0119ki staraniom i wsparciu kt\u00f3rych ukaza\u0142o si\u0119 to dzie\u0142o – kierownik Referatu ds. Wsp\u00f3\u0142pracy Naukowo-O\u015bwiatowej Ambasady RP w Kijowie Radca Emilia Jasiuk i rozdaje zebranym egzemplarze nowego dzie\u0142a.<\/p>\n

Ksi\u0105\u017cka poetycka pt. \u201eWie\u017ce\u201d to zbi\u00f3r ponad 90 znakomitych wierszy (w dw\u00f3ch j\u0119zykach) wybitnego polskiego poety, prozaika, eseisty, t\u0142umacza i librecisty, muzyka, wsp\u00f3\u0142tw\u00f3rcy poetyckiej grupy \u201eSkamander\u201d Jaros\u0142awa Iwaszkiewicza – pocz\u0105wszy od utwor\u00f3w z okresu m\u0142odzie\u0144czego, a sko\u0144czywszy na jego utworach ostatnich. Tom ten uatrakcyjniony jest oryginaln\u0105 korespondencj\u0105 prowadzon\u0105 mi\u0119dzy autorem \u201eS\u0142awy i chwa\u0142y\u201d a Dmytrem Paw\u0142yczk\u0105 oraz unikalnymi zdj\u0119ciami z archiwum Muzeum im. Anny i Jaros\u0142awa Iwaszkiewicz\u00f3w w Stawisku.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Dmytro Paw\u0142yczko wraz z Myko\u0142\u0105 Ba\u017canem s\u0105 promotorami tw\u00f3rczo\u015bci Iwaszkiewicza na Ukrainie. Pierwsze t\u0142umaczenia wierszy autora \u201eMapy pogody\u201d pi\u00f3ra Paw\u0142yczki ukazywa\u0142y
si\u0119 jeszcze za \u017cycia Iwaszkiewicza, a on sam w jednym z list\u00f3w wyrazi\u0142 przekonanie, \u017ce s\u0105 one \u201ew doskona\u0142ym t\u0142umaczeniu, czasem lepszym od orygina\u0142u\u201d. I nie by\u0142 to kurtuazyjny komplement, lecz stwierdzenie faktu, gdy\u017c Iwaszkiewicz styka\u0142 si\u0119 z j\u0119zykiem ukrai\u0144skim z dzieci\u0144stwa, jako \u017ce wychowywa\u0142a go piastunka ukrai\u0144ska. Ponadto zna\u0142 on doskonale arkana sztuki translatorskiej, gdy\u017c w cieniu swej tw\u00f3rczo\u015bci poetyckiej i prozatorskiej przez ca\u0142e \u017cycie sam t\u0142umaczy\u0142 z kilkunastu j\u0119zyk\u00f3w zar\u00f3wno wiersze jak i proz\u0119, dramaty, traktaty filozoficzne, szkice i eseje. Nota bene \u2013 t\u0142umaczy\u0142 on utwory wybitnego poety ukrai\u0144skiego Jewhena Ma\u0142aniuka, z kt\u00f3rym \u0142\u0105czy\u0142a go przyja\u017a\u0144.<\/p>\n

Z kolei Dmytro Paw\u0142yczko jest autorem tekst\u00f3w \u201eNowele Jaros\u0142awa Iwaszkiewicza\u201d oraz \u201eW ho\u0142dzie Jaros\u0142awowi Iwaszkiewiczowi\u201d, oraz esej\u00f3w: \u201eDwa dni z Jaros\u0142awem Iwaszkiewiczem\u201d (1982 r.) i \u201eUrania \u2013 jego siostra i muza\u201d (1984 r.), wydanych ju\u017c po \u015bmierci pisarza.<\/p>\n

Pan Dmytro we wst\u0119pnej cz\u0119\u015bci prezentacji opowiedzia\u0142 o wielu ciekawych zdarzeniach ze swojej biografii, w tym o dzieci\u0119cych prze\u017cyciach w polskiej szkole w przykarpackim Jab\u0142onowie, czasach studenckich we Lwowie, o pierwszych spotkaniach z polskimi mistrzami pi\u00f3ra, w tym z Czes\u0142awem Mi\u0142oszem, o latach pracy w randze ambasadora Ukrainy w Polsce i S\u0142owacji, o swoim udziale w postawieniu pomnika Szewczenki w Warszawie i S\u0142owackiego w Kijowie.\u00a0<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Ze wzruszeniem opowiedzia\u0142 te\u017c o przez niego zorganizowanej wyprawie Jaros\u0142awa Iwaszkiewicza do kraju dzieci\u0144stwa, do jego rodzinnej wsi Kalnik, do grobu ojca na polskim cmentarzu we wsi Dasz\u00f3w.<\/p>\n

Podczas tej sentymentalnej podr\u00f3\u017cy na Ukrain\u0119 Pan Dmytro kupi\u0142 w ksi\u0119garni i podarowa\u0142 Iwaszkiewiczowi ksi\u0105\u017ck\u0119 \u201ePer\u0142y ukrai\u0144skie\u201d, o kt\u00f3rej potem ze wzruszeniem leciwy ju\u017c poeta pisa\u0142:<\/p>\n

\u201e\u2026 to bardzo pi\u0119kna ksi\u0105\u017cka. Zawiera du\u017cy zbi\u00f3r pie\u015bni ludowych, z kt\u00f3rych wiele znanych mi by\u0142o od dzieci\u0144stwa i nawet niekt\u00f3re z nich mog\u0142em uzupe\u0142ni\u0107. S\u0105 tam wio\u015bnianki, kol\u0119dy, \u015bpiewy czumackie i hajdamackie, rekruckie i \u017co\u0142nierskie, pie\u015bni rodzinne i sieroce, mi\u0142osne i weselne. Niekt\u00f3re z nich \u015bpiewa\u0142a moja ciotka Didkowska, kt\u00f3ra w Ili\u0144cach, w przedstawieniu operetki \u201eNata\u0142ka Po\u0142tawka\u201d gra\u0142a ongi tytu\u0142ow\u0105 rol\u0119\u201d.<\/p>\n

Przypominaj\u0105c, \u017ce Ukraina to kraj pierwszych dozna\u0144 i prze\u017cy\u0107 artystycznych, estetycznych polskiego tw\u00f3rcy Pan Dmytro wnioskowa\u0142:<\/p>\n

\u201eJaros\u0142aw Iwaszkiewicz nie m\u00f3g\u0142 pojawi\u0107 si\u0119 znik\u0105d. Zrodzi\u0142a go polsko-ukrai\u0144ska kultura, rozwijaj\u0105ca si\u0119 na przestrzeni wiek\u00f3w na naszej ziemi. Ukraina to jego ojczyzna, to ona go urodzi\u0142a i wychowa\u0142a jako tw\u00f3rc\u0119.<\/p>\n

Jaros\u0142aw Iwaszkiewicz wielkim szacunkiem darzy\u0142 Dmytra Paw\u0142yczk\u0119. D\u0142ugie lata pisali do siebie listy.<\/p>\n

\"\"<\/a>
Pierwszy<\/strong> <\/strong>wywiad z Dmytrem Paw\u0142yczk\u0105 mia\u0142em zaszczyt (red. St. Panteluk) opublikowa\u0107 27 lat temu, w drugim numerze naszego pisma, w dalekim 1992 roku. Pomy\u015blna wsp\u00f3\u0142praca trwa<\/strong><\/strong><\/p>\n

W pos\u0142owiu do prezentowanej ksi\u0105\u017cki Dmytro Paw\u0142yczko zaznacza: \u00a0\u201eT\u0119sknota Iwaszkiewicza za ukrai\u0144sk\u0105 m\u0142odo\u015bci\u0105 przechodzi u niego w mi\u0142o\u015b\u0107 do ukrai\u0144skich wschod\u00f3w i zachod\u00f3w s\u0142o\u0144ca, stepowej, bezdrzewnej prze\u00adstrzeni, do Dniepru i Kijowa, do ukrai\u0144skiego ludu, obyczaj\u00f3w – do wszystkiego, co w innych krajach i przede wszystkim w jego ojczystej Polsce jest inne, odmienne, a jednocze\u015bnie \u201ew\u0142as\u00adne\u201d: drogie, bo prze\u017cyte.<\/em> <\/strong>[…] Marzy\u0142em o wydaniu swoich t\u0142umacze\u0144 utwor\u00f3w Jaros\u0142awa Iwaszkiewicza w odr\u0119bnym tomie wraz z tekstami orygina\u0142u. Oto, Drodzy Czytelnicy, wycze\u00adkiwane dzie\u0142o. Moim zdaniem, taka ksi\u0105\u017cka poka\u017ce zar\u00f3wno Ukrai\u0144com, jak i Polakom, \u017ce cho\u0107 Iwaszkiewicz by\u0142 niew\u0105tpli\u00adwie polskim pisarzem, to duch jego tw\u00f3rczo\u015bci przesycony by\u0142 ukrai\u0144sko\u015bci\u0105. Jego b\u00f3l jednoczy\u0142 nasze narody i okaza\u0142 si\u0119 trwal\u00adszy od politycznych wezwa\u0144 do pojednania\u201d.<\/em><\/p>\n

Refleksjami podzielili si\u0119 te\u017c uczestnicy prezentacji. Proboszcz parafii w Stawyszczach Marek Rud\u017a przypomnia\u0142, \u017ce do miejscowo\u015bci tej, b\u0119d\u0105cej dla Iwaszkiewicza, jak pisa\u0142 \u201eKrajem M\u0142odo\u015bci\u201d poeta bezmiernie t\u0119skni\u0142, co po\u015bwiadczy\u0142 jego wiersz przeczytany\u00a0 przez\u00a0 Olen\u0119 Petuchow\u0105 – dyrektor biblioteki w Stawyszczach.<\/p>\n

Cz\u0142onek korespondent NAN Ukrainy, dr hab. filologii, \u00a0kierownik Katedry Polonistyki Uniwersytetu Kijowskiego prof. Ro\u015bcis\u0142aw Radyszewskyj opowiedzia\u0142 o \u015bcis\u0142ych zwi\u0105zkach Iwaszkiewicza z Ukrain\u0105, o tym jak wiele uczyni\u0142 on dla popularyzacji ukrai\u0144skiej literatury w Polsce, a tak\u017ce dla polsko-ukrai\u0144skiej wymiany kulturalnej. Wyrazi\u0142 te\u017c szczer\u0105 fascynacj\u0119 dorobkiem tw\u00f3rczym Dmytra Paw\u0142yczki – swego dobrego przyjaciela, (m.in. dwie antologie polskiej poezji) podkre\u015blaj\u0105c, i\u017c by\u0142 i jest on niestrudzonym ambasadorem, moderatorem szczeg\u00f3lnie wra\u017cliwym na polsko-ukrai\u0144skie relacje, oddzia\u0142ywania, inspiracje.<\/p>\n

Lwi\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 prezentacji stanowi\u0142o czytanie opublikowanych w ksi\u0105\u017cce wierszy przez autora przek\u0142ad\u00f3w po ukrai\u0144sku i g\u0142\u00f3wn\u0105 realizatork\u0119 wydania prezentowanej pozycji Emili\u0119 Jasiuk po polsku.<\/p>\n

Jeden z wierszy po\u015bwi\u0119cono c\u00f3rce Anny i Jaros\u0142awa Iwaszkiewicz\u00f3w, niestrudzonej opiekunce dorobku literackiego swoich rodzic\u00f3w, kt\u00f3rej pogrzeb (tak los chcia\u0142)odbywa\u0142 si\u0119 w dzie\u0144 prezentacji.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/strong>
Prof. Ro\u015bcis\u0142aw Radyszewskyj o<\/strong>powiedzia\u0142, o pierwszym (w 2017 r.), skromnym poligraficznie, wydaniu ksi\u0105\u017cki pt. \u201eWie\u017ca\u201d, zawieraj\u0105cej 100 wierszy Jaros\u0142awa Iwaszkiewicza przet\u0142umaczonych na ukrai\u0144ski przez Dmytra Paw\u0142yczk\u0119<\/strong><\/strong><\/p>\n

Pod koniec spotkania niespodziank\u0105 dla autora \u201eWie\u017c\u201d by\u0142o wykonanie przez ni\u017cej podpisanego (dzi\u015b narodowej ju\u017c) ukrai\u0144skiej piosenki do s\u0142\u00f3w Pana Dmytra „Dwa kolory” przet\u0142umaczonej przez mego bliskiego przyjaciela (nb. autora \u201eKolorowych Jarmark\u00f3w\u201d) \u015bp. Ryszarda Ulickiego.<\/p>\n

W prezentacji tomu \u201eWie\u017ce\u201d, wydanego przez wydawnictwo BoSZ, uczestniczyli t\u0142umacze, pisarze, krytycy literaccy, reprezentanci polskiej spo\u0142eczno\u015bci Kijowa, Przedstawicielstwa Polskiej Akademii Nauk w Kijowie, firmy \u201ePlasics-Ukraina\u201d, Pa\u0144stwowego Rezerwatu Historyczno-Memorialnego Groby Bykowni<\/em> i inne znakomito\u015bci.<\/p>\n

Poniewa\u017c by\u0142a to ostatnia impreza z ca\u0142ego mn\u00f3stwa przedsi\u0119wzi\u0119\u0107 zorganizowanych przez radc\u0119 Ambasady RP Emili\u0119 Jasiuk, w ramach jej dyplomatycznej misji na Ukrainie, w finale imprezy us\u0142yszeli\u015bmy wyrazy uznania i wdzi\u0119czno\u015bci pod jej adresem. \u00a0Szczeg\u00f3lne podzi\u0119kowania i kwiaty z\u0142o\u017cyli Pani Emilii – bohater prezentacji Dmytro Paw\u0142yczko, prezes ZPU Antonii Stefanowicz, dyrektor Muzeum Historyczno-Architektonicznego „Twierdza Kijowska” Oksana Nowikowa-Wygran, dyrektor muzeum. im. J. Korczaka w Kijowie Swit\u0142ana Petrowska.<\/p>\n

Ku uwadze Czytelnik\u00f3w publikujemy kilka poetycznych pozycji prezentowanego tomu.<\/p>\n

Stanis\u0142aw PANTELUK<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Prezentacj\u0119 prowadz\u0105 Emilia Jasiuk i Dmytro Paw\u0142yczko Aul\u0119 Narodowego Muzeum Literatury Ukrainy wype\u0142nia gwar licznie przyby\u0142ych tu mi\u0142o\u015bnik\u00f3w poezji i pi\u015bmiennictwa. Brzmi\u0105 polskie i ukrai\u0144skie…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2866,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[40],"tags":[],"class_list":["post-2865","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-archiwum-2019"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t