{"id":4399,"date":"2022-05-25T18:30:00","date_gmt":"2022-05-25T15:30:00","guid":{"rendered":"https:\/\/dk.com.ua\/jaka-przyszlosc-dla-polskich-organizacji-w-ukrainie\/"},"modified":"2024-12-12T21:23:24","modified_gmt":"2024-12-12T19:23:24","slug":"jaka-przyszlosc-dla-polskich-organizacji-w-ukrainie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dk.com.ua\/home\/jaka-przyszlosc-dla-polskich-organizacji-w-ukrainie\/","title":{"rendered":"JAKA PRZYSZ\u0141O\u015a\u0106 DLA POLSKICH ORGANIZACJI W UKRAINIE?"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/a><\/p>\n

Rosyjska zbrojna agresja na Ukrain\u0119 zmieni\u0142a \u017cycie ca\u0142ego narodu naszych s\u0105siad\u00f3w. Nic nie jest ju\u017c takie samo jak przedtem, wszystko nale\u017cy przedefiniowa\u0107 zgodnie z potrzebami kt\u00f3re dyktuje wojna, stan zagro\u017cenia \u017cycia, mienia. Dotyczy to r\u00f3wnie\u017c dzia\u0142alno\u015bci polskich organizacji funkcjonuj\u0105cych w Ukrainie, a jest ich wiele, bo te\u017c i wielu Polak\u00f3w w wyniku powojennej zmiany granic pozosta\u0142o na dawnych terenach II Rzeczypospolitej, lub zostali przesiedleni w g\u0142\u0105b dawnej republiki wchodz\u0105cej w sk\u0142ad Zwi\u0105zku Sowieckiego. O ich losach mo\u017cna pisa\u0107 d\u0142ugo, to wielki i tragiczny rozdzia\u0142 naszej historii, pewne jest jednak to, \u017ce rodacy na Wschodzie znale\u017ali si\u0119 poza Polsk\u0105 nie z w\u0142asnej winy, to nie oni decydowali o swoim losie, st\u0105d nie mo\u017cna m\u00f3wi\u0107 o nich jako o emigracji, ale Polakach poza granicami Ojczyzny.<\/p>\n

Polacy w Ukrainie tworz\u0105 wielk\u0105 i pr\u0119\u017cnie dzia\u0142aj\u0105c\u0105 na rzecz podtrzymania to\u017csamo\u015bci narodowej diaspor\u0119. \u015awiadczy o tym mnogo\u015b\u0107 inicjatyw zmierzaj\u0105cych do utrzymania \u0142\u0105czno\u015bci z ojczyzn\u0105 przodk\u00f3w, ale mo\u017cna je by\u0142o realizowa\u0107 w spokoju do momentu kiedy pierwsze rosyjskie bomby spad\u0142y na miasta naszych s\u0105siad\u00f3w. A co teraz, gdy priorytetem sta\u0142a si\u0119 ochrona \u017cycia? Jaki jest stan faktyczny ich struktur, czy dalsza dzia\u0142alno\u015b\u0107 polskich organizacji jest mo\u017cliwa i jaki kszta\u0142t powinna przybra\u0107? Na te wa\u017ckie pytania starali\u015bmy si\u0119 odpowiedzie\u0107 w czasie forum zorganizowanego przez Stowarzyszenie „Wsp\u00f3lnota Polska” (SWP), kt\u00f3re od 32 lat wspiera aktywno\u015b\u0107 rodak\u00f3w na Wschodzie. Tu doda\u0107 nale\u017cy, \u017ce by\u0142 to priorytet pierwszego prezesa i za\u0142o\u017cyciela Wsp\u00f3lnoty Polskiej profesora Andrzeja Stelmachowskiego, kontynuowany do dzisiaj przez kolejne w\u0142adze SWP.<\/p>\n

Relacjonuj\u0105c dwudniowe Forum zaznaczy\u0107 nale\u017cy, \u017ce starali\u015bmy si\u0119 zapewni\u0107 reprezentatywno\u015b\u0107 polskiej diaspory w Ukrainie, st\u0105d liczne grono zaproszonych, kt\u00f3rzy wzi\u0119li udzia\u0142 w prezentacjach i dyskusji w Domu Polonii w Pu\u0142tusku i Domu Polonii w Warszawie. Jednocze\u015bnie naszym celem by\u0142o niezw\u0142oczne przekazanie wniosk\u00f3w organom w\u0142\u0105dzy pa\u0144stwowej odpowiedzialnym za relacje z Polakami mieszkaj\u0105cymi poza granicami ojczyzny, st\u0105d obecno\u015b\u0107 na spotkaniu profesora Kazimierza Micha\u0142a Ujazdowskiego<\/strong> – Przewodnicz\u0105cego Komisji Spraw Emigracji i \u0141\u0105czno\u015bci z Polakami za Granic\u0105 Senatu Rzeczypospolitej oraz S\u0142awomira Kowalskiego<\/strong> – Dyrektora Departamentu Wsp\u00f3\u0142pracy z Poloni\u0105 i Polakami za Granic\u0105 Ministerstwa Spraw Zagranicznych RP. Stowarzyszenie „Wsp\u00f3lnota Polska” reprezentowa\u0142 Prezes Dariusz Piotr Bonis\u0142awski<\/strong>.<\/p>\n

\"\"<\/a>
Nad obradami Forum czuwa\u0142a Dyrektor Zenka Ba\u0144kowska, a debaty zainaugurowa\u0142 Prezes Stowarzyszenia \u201eWsp\u00f3lnota Polska\u201dDariusz Piotr Bonis\u0142awski<\/strong><\/p>\n

Poniewa\u017c Wsp\u00f3lnota Polska wspiera aktualnie w dzia\u0142alno\u015bci 35 organizacji polskich w Ukrainie, za\u015b wojenna zawierucha nie pozwoli\u0142a wszystkim na uczestnictwo w Forum, z rado\u015bci\u0105 powitali\u015bmy te osoby, kt\u00f3rym uda\u0142o si\u0119 przyjecha\u0107 na spotkanie. Dzi\u0119ki nim mogli\u015bmy wys\u0142ucha\u0107 sprawozda\u0144 z bie\u017c\u0105cej sytuacji jaka panuje w organizacjach, jak oceniaj\u0105 swoj\u0105 przysz\u0142o\u015b\u0107 i jakie potrzeby z niej wynikaj\u0105.<\/p>\n

We wprowadzeniu do prezentacji i dyskusji Prezes Dariusz Piotr Bonis\u0142awski <\/strong>przypomnia\u0142 r\u00f3\u017cnorodne dzia\u0142ania jakie zrealizowa\u0142o i nadal realizuje Stowarzyszenie w zwi\u0105zku z sytuacj\u0105 wojenn\u0105 w Ukrainie. Od edukacji, przez wsparcie medyczne, paczki \u017cywno\u015bciowe, pobyty rehabilitacyjne, wakacyjne itp . Wyci\u0105gaj\u0105c wnioski z tych do\u015bwiadcze\u0144 zauwa\u017cy\u0142, \u017ce pomoc \u2013 w r\u00f3wnej mierze Polakom jak i Ukrai\u0144com \u2013 w tej niezawinionej przez nich sytuacji jest moralnym imperatywem i tak zosta\u0142a potraktowana przez nasze spo\u0142ecze\u0144stwo oraz organizacje i instytucje pa\u0144stwowe. Da\u0142o to asumpt do budowania niespotykanych dot\u0105d relacji mi\u0119dzyludzkich i mi\u0119dzyorganizacyjnych opartych na sprawdzonych w ekstremalnych warunkach zaufaniu i wdzi\u0119czno\u015bci. Ten potencja\u0142 nale\u017cy wykorzysta\u0107 w przysz\u0142o\u015bci bo stwarza nowe pola do dzia\u0142ania oraz now\u0105 jako\u015b\u0107 we wzajemnych kontaktach. Wyzwolona w Ukrainie energia wsparta inicjatywami z Polski pozwala s\u0105dzi\u0107, \u017ce po ustaniu wojennych dzia\u0142a\u0144 b\u0119dziemy mogli wsp\u00f3lnie budowa\u0107 doskonalsze w formie i tre\u015bci przedsi\u0119wzi\u0119cia i to przy \u017cyczliwo\u015bci i zainteresowaniu mieszka\u0144c\u00f3w Ukrainy. Tym samym polska kultura i pozycja naszych rodak\u00f3w uzyska stabiln\u0105 i powa\u017can\u0105 w tamtym spo\u0142ecze\u0144stwie rang\u0119, co dotychczas by\u0142o trudne do osi\u0105gni\u0119cia.<\/p>\n

\"\"<\/a>
Nad koordynacj\u0105 projektu czuwa\u0142a Anita Staszkiewicz<\/strong><\/p>\n

Ze strony Wsp\u00f3lnoty Polskiej nad obradami czuwa\u0142y Dyrektor Zenka Ba\u0144kowska<\/strong> i koordynator projektu Anita Staszkiewicz<\/strong>. Wsparcie medialne zapewni\u0142a Polonijna Agencja Informacyjna.<\/p>\n

Wnioski
<\/strong><\/p>\n

Generalna uwaga dotycz\u0105ca wniosk\u00f3w jakie p\u0142yn\u0105 z obrad Forum dotyczy dw\u00f3ch aspekt\u00f3w – stanu sprzed rosyjskiej agresji w por\u00f3wnaniu ze stanem obecnym i perspektyw na przysz\u0142o\u015b\u0107 oraz lokalizacji, obszaru dzia\u0142ania polskich spo\u0142eczno\u015bci w Ukrainie. Zarysowuj\u0105 si\u0119 tu podstawowe r\u00f3\u017cnice.<\/p>\n

Wojna z dnia na dzie\u0144 wymusi\u0142a zmian\u0119 charakteru dzia\u0142alno\u015bci organizacji. Co zrozumia\u0142e skupiono si\u0119 na dystrybucji pomocy p\u0142yn\u0105cej z Polski i reagowaniu na pojawiaj\u0105ce si\u0119 potrzeby wsparcia wewn\u0119trznej emigracji z teren\u00f3w obj\u0119tych bezpo\u015brednim zagro\u017ceniem dla \u017cycia i mienia. Z teren\u00f3w wschodniej Ukrainy nap\u0142ywa\u0107 zacz\u0119li uchod\u017acy, kt\u00f3rzy b\u0105d\u017a to szukali schronienia w nie atakowanych jeszcze obszarach kraju, b\u0105d\u017a decydowali si\u0119 na wyjazd z Ukrainy – w przewa\u017caj\u0105cej wi\u0119kszo\u015bci do Polski. Obie grupy wymaga\u0142y pomocy logistycznej, prawnej, ale te\u017c dora\u017anego zaopatrzenia w \u017cywno\u015b\u0107, ubrania, leki, \u015brodki czysto\u015bci. Pami\u0119tajmy, \u017ce wiele os\u00f3b, rodzin opuszcza\u0142o swoje domy tylko z niezb\u0119dnym baga\u017cem, a mo\u017cliwo\u015bci przemieszczania si\u0119 by\u0142y zw\u0142aszcza w pierwszych dniach wojny bardzo utrudnione, co powodowa\u0142o zm\u0119czenie, wyczerpanie, w wielu przypadkach przerwanie leczenia zagra\u017caj\u0105ce bezpo\u015brednio \u017cyciu.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Reakcja polskich organizacji w takiej sytuacji mog\u0142a by\u0107 tylko jedna – nie\u015b\u0107 pomoc, co oznacza\u0142o podtrzymanie aktywno\u015bci za wszelk\u0105 niemal cen\u0119. Doda\u0107 nale\u017cy, \u017ce wspomniana pomoc jakkolwiek kierowana w podstawowym sensie do naszych rodak\u00f3w by\u0142a r\u00f3wnie\u017c udzielana wszystkich innym potrzebuj\u0105cym. R\u00f3\u017cnicowanie jej by\u0142oby dzia\u0142aniem niehumanitarnym. W ten to spos\u00f3b polskie centra kulturalne i o\u015bwiatowe sta\u0142y si\u0119 punktami wsparcia dla wszystkich dotkni\u0119tych wojn\u0105, bez wzgl\u0119du na pochodzenie narodowo\u015bciowe (nie inaczej reagowano w Polsce, do kt\u00f3rej trafiali uchod\u017acy) a nawet wojska ukrai\u0144skiego kt\u00f3re wymaga\u0142o uzupe\u0142nienia brak\u00f3w w zakresie chocia\u017cby odzie\u017cy, \u015bpiwor\u00f3w i karimat do spania. Racjonalno\u015b\u0107 takiego post\u0119powania nie podlega dyskusji.<\/p>\n

Wyzwaniem logistycznym by\u0142a dystrybucja zawarto\u015bci paczek zawieraj\u0105cych najpotrzebniejsze rzeczy nap\u0142ywaj\u0105cych z Polski. Ich gromadzeniem i przekazywaniem do ukrai\u0144skich siedzib organizacji zajmowa\u0142o si\u0119 Stowarzyszenie \u201eWsp\u00f3lnota Polska\u201d dzia\u0142aj\u0105c samodzielnie b\u0105d\u017a we wsp\u00f3\u0142pracy z innymi organizacjami pozarz\u0105dowymi (np. na zlecenie w\u0142adz pa\u0144stwowych w ramach Akcji Pomocy Polakom w Ukrainie), ale rozprowadzenie do miejsc, w kt\u00f3rych by\u0142y oczekiwane \u2013 to zadanie spoczywa\u0142o ju\u017c na polskich dzia\u0142aczach.<\/p>\n

Zauwa\u017calne jest w tym zakresie zacie\u015bnienie wsp\u00f3\u0142pracy \u2013 dotychczas niekoniecznie priorytetowe, mi\u0119dzy organizacjami rozrzuconymi po wielkim przecie\u017c kraju, co zapewni\u0142o efektywno\u015b\u0107 rozdzia\u0142u pomocy \u2013 nie tylko rzeczowej, ale te\u017c socjalnej (dora\u017anego schronienia), medycznej. Tworzone jeszcze przed wojn\u0105 z inspiracji G\u00f3rno\u015bl\u0105skiego Oddzia\u0142u Wsp\u00f3lnoty Polskiej \u201eStacje Dobre Serce\u201d maj\u0105ce s\u0142u\u017cy\u0107 Polakom w podj\u0119ciu lub kontynuowaniu leczenia czy te\u017c poprawie ich bytu, z dnia na dzie\u0144 przekszta\u0142ci\u0142y si\u0119 w huby humanitarne dystrybuuj\u0105ce przewo\u017cone z Polski dary. W tym dziele ze Wsp\u00f3lnot\u0105 Polsk\u0105 wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142 niezwykle skutecznie Zesp\u00f3\u0142 Pomocy Ko\u015bcio\u0142owi na Wschodzie przy Konferencji Episkopatu Polski, Caritas Polska i wiele innych organizacji.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Z czasem po\u017c\u0105dany zakres pomocy si\u0119 zmienia\u0142. Opr\u00f3cz dar\u00f3w zapewniaj\u0105cych fizyczne przetrwanie wa\u017cnym sta\u0142o si\u0119 wsparcie psychologiczne, prawne, logistyczne. Wojenna trauma odciska\u0142a swoje pi\u0119tno na doros\u0142ych i dzieciach, zw\u0142aszcza na najm\u0142odszych ewakuowanych z teren\u00f3w bezpo\u015brednich dzia\u0142a\u0144 wojskowych. Bezpieczny azyl, ale te\u017c okazywany hart ducha \u2013 a Polacy to potrafi\u0105 \u2013 koi\u0142 ich strach. To tam, na miejscu okrutnych zdarze\u0144. Do tego perspektywa wyjazdu na pobyty wakacyjne, odpoczynkowe, cz\u0119sto po\u0142\u0105czone z rehabilitacj\u0105 organizowane przez Wsp\u00f3lnot\u0119 Polsk\u0105 w naszym kraju dawa\u0142a nadziej\u0119 na chwile wytchnienia. Przymusowa i po\u015bpieszna emigracja to szereg problem\u00f3w od organizacyjnych \u2013 gdzie jecha\u0107, jak da\u0107 sobie rad\u0119 w nowych warunkach \u2013 przez formalne umocowanie swojego statusu, co w przypadku Polak\u00f3w z Ukrainy wi\u0105\u017ce si\u0119 z mo\u017cliwo\u015bci\u0105 uzyskania Karty Polaka otwieraj\u0105cej drzwi do wszelkich polskich instytucji – od rynku pracy przez socjalno-bytowe. W tym zakresie r\u00f3wnie\u017c organizacje prowadzone przez naszych rodak\u00f3w by\u0142y i s\u0105 niezb\u0119dne. Wydaj\u0105 stosowne za\u015bwiadczenia o przynale\u017cno\u015bci do narodu polskiego, informuj\u0105 o nabytych t\u0105 drog\u0105 przywilejach. O\u015bmielaj\u0105 w podj\u0119ciu decyzji i towarzysz\u0105 w ca\u0142ej drodze do jej realizacji. Zg\u0142oszonym na Forum problemem w tym zakresie jest niewystarczaj\u0105ca liczba punkt\u00f3w konsularnych mog\u0105cych obs\u0142u\u017cy\u0107 zainteresowanych. Do Lwowa, gdzie wydawana jest Karta Polaka dojazd dla wielu os\u00f3b jest utrudniony, a nawet dwudniowy – tylko \u2013 czas oczekiwania na odbi\u00f3r dokument\u00f3w, zbyt k\u0142opotliwy. To postulat do Ministerstwa Spraw Zagranicznych RP, kt\u00f3ry mamy nadziej\u0119 b\u0119dzie wzi\u0119ty pod uwag\u0119.<\/p>\n

Rozwa\u017canie emigracji do Polski wi\u0105\u017ce si\u0119 z konieczno\u015bci\u0105 nauki j\u0119zyka. O ile zainteresowanie edukacj\u0105 w tym zakresie zawsze by\u0142o du\u017ce, ale ogranicza\u0142o si\u0119 g\u0142\u00f3wnie do \u015brodowiska polskiego, to obecnie zwi\u0119kszy\u0142o si\u0119 wielokrotnie, obejmuj\u0105c r\u00f3wnie\u017c osoby nie zwi\u0105zane z naszym narodem. To nowe wyzwanie dla polskich organizacji, kt\u00f3re poprzez kursy j\u0119zykowe, kursy traktuj\u0105ce o naszej kulturze, obyczajach u\u0142atwiaj\u0105 emigracyjny start wszystkim potrzebuj\u0105cym. Problemem jest niedostatek wykwalifikowanej kadry. Nigdy dostatecznie liczna w wyniku wojny uleg\u0142a rozproszeniu i uszczupleniu. St\u0105d w rol\u0119 edukator\u00f3w wcielaj\u0105 si\u0119 osoby nie b\u0119d\u0105ce pedagogami, to oczywi\u015bcie ratuje sytuacj\u0119, ale nie jest rozwi\u0105zaniem d\u0142ugofalowym.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

W \u015blad za edukacj\u0105 powoli odradzaj\u0105 si\u0119 inicjatywy upami\u0119tniaj\u0105ce polsk\u0105 histori\u0119. Pe\u0142ni\u0105 podw\u00f3jn\u0105 rol\u0119 \u2013 wsparcia moralnego i kszta\u0142cenia w zakresie najwa\u017cniejszych akcent\u00f3w dziejowych konstytuuj\u0105cych polsk\u0105 to\u017csamo\u015b\u0107. Konstytucja 3 Maja, Dzie\u0144 Niepodleg\u0142o\u015bci, Narodowe Czytanie, utrzymanie polskich grob\u00f3w zw\u0142aszcza w obliczu dnia pami\u0119ci o zmar\u0142ych – Wszystkich \u015awi\u0119tych\u2026 to tylko niekt\u00f3re z okoliczno\u015bci, kt\u00f3re mobilizuj\u0105 do organizacji spotka\u0144, przedstawie\u0144, koncert\u00f3w, reaktywacji polskich ch\u00f3r\u00f3w, zespo\u0142\u00f3w muzycznych, recytatorskich. Skala i zasi\u0119g determinowane s\u0105 aktualn\u0105 sytuacj\u0105 w miejscu ich realizacji. W relatywnie spokojniejszych rejonach Ukrainy zyskuj\u0105 posta\u0107 trwa\u0142ych aktywno\u015bci, za\u015b na terenach obj\u0119tych dzia\u0142aniami wojennymi przechodz\u0105 \u2013 w miar\u0119 mo\u017cliwo\u015bci \u2013 do Internetu, do formu\u0142y elektronicznej. Wa\u017cna jest jednak potrzeba kontynuacji tego co by\u0142o norm\u0105 jeszcze rok temu.<\/p>\n

Na pocz\u0105tku zasygnalizowali\u015bmy r\u00f3\u017cnice wynikaj\u0105ce z geograficznego miejsca prowadzonej dzia\u0142alno\u015bci. Obecnie w Ukrainie ma to kluczowe znaczenie. To co mo\u017cna zrobi\u0107 i w jakim zakresie w du\u017cej mierze zale\u017cy od geograficznej mapy wojenny. Tereny wschodnie, czy okupowane od dawna przez rosyjskiego agresora s\u0105 w najtrudniejszej sytuacji. Tam liczy si\u0119 najbardziej pomoc humanitarna \u2013 medyczna, \u017cywno\u015bciowa, bytowa. Pokarm, leki czy agregat pr\u0105dotw\u00f3rczy zapewniaj\u0105 jako takie ludzkie warunki. Akcenty polskie stanowi\u0105 moralne wsparcie ojczyzny, cho\u0107 dalekiej, to jednak obecnej w \u017cyciu um\u0119czonych ludzi. Trudno wymaga\u0107 jakichkolwiek uroczysto\u015bci czy okoliczno\u015bciowych spotka\u0144 rocznicowych. Samo spotkanie w gronie rodak\u00f3w urasta do rangi wydarzenia podtrzymuj\u0105cego na duchu. Dop\u00f3ki sytuacja nie ulegnie zmianie, wiele wi\u0119cej nie uda si\u0119 zrobi\u0107. Inaczej jest na obszarach, kt\u00f3re wojna dotkn\u0119\u0142a w mniejszym stopniu, wolnych od okupanta. Tam chocia\u017c nadal wyst\u0119puje zagro\u017cenie \u017cycia \u2013 bombardowania i ataki rakietowe dotykaj\u0105 ca\u0142ego terytorium Ukrainy \u2013 mo\u017cna stopniowo my\u015ble\u0107 o wznawianiu czy rozszerzaniu dzia\u0142alno\u015bci. Na ile jest to perspektywa stabilna \u2013 trudno wyrokowa\u0107. Nie my piszemy scenariusz biegu zdarze\u0144, pisze go wojna. Sukces ukrai\u0144skiej armii ostatecznie wyznaczy mo\u017cliwo\u015bci jakie b\u0119dzie mia\u0142o ca\u0142e spo\u0142ecze\u0144stwo, nie tylko polska diaspora. Podtrzymanie dzia\u0142a\u0144 statutowych tak jak by\u0142y opisane w czasach pokoju, zw\u0142aszcza w ostatnich tygodniach zmasowanych, ludob\u00f3jczych atak\u00f3w na obiekty cywilne i infrastruktur\u0119 Ukrainy napotyka te\u017c problemy czysto techniczne. Brak lub nieregularno\u015b\u0107 dostaw energii elektrycznej, ciep\u0142a (mamy przecie\u017c zim\u0119), przerwy w dostawie Internetu, \u0142\u0105czno\u015bci telefonicznej to nie sprzyja planowaniu czegokolwiek. Do tego zagro\u017cenie \u017cycia w wyniku ostrza\u0142u, bombardowa\u0144 wp\u0142ywa na kondycj\u0119 psychiczn\u0105 dzia\u0142aczy. Dylemat czy udziela\u0107 si\u0119 spo\u0142ecznie, czy dba\u0107 o bliskich, rodzin\u0119, siebie samego jest zupe\u0142nie zrozumia\u0142y. W obliczu tego ka\u017cda aktywno\u015b\u0107 zas\u0142uguje na szczeg\u00f3lne uznanie. Rodzi si\u0119 jednak pytanie, co mo\u017cemy zrobi\u0107, aby j\u0105 u\u0142atwi\u0107, zar\u00f3wno z perspektywy polskiej jak i ukrai\u0144skiej? Temu po\u015bwi\u0119cono cz\u0119\u015b\u0107 ostatni\u0105 Forum \u2013 wypracowuj\u0105c\u0105 rekomendacje na przysz\u0142o\u015b\u0107.<\/p>\n

Rekomendacje
<\/strong><\/p>\n

Odpowied\u017a na pytanie co mo\u017cemy wsp\u00f3lnie zrobi\u0107, jest wypadkow\u0105 diagnozy stanu faktycznego, kt\u00f3r\u0105 w skr\u00f3towy spos\u00f3b usi\u0142owali\u015bmy przedstawi\u0107 powy\u017cej. Z zastrze\u017ceniem wysokiego stopnia nieprzewidywalno\u015bci przebiegu rosyjskiej agresji, determinuj\u0105cej bie\u017c\u0105ce mo\u017cliwo\u015bci i potrzeby.<\/p>\n

\"\"<\/a>
Spotkanie Op\u0142atkowe u\u015bwietni\u0142 wyst\u0119p uzdolnionych muzycznie polskich przyjaci\u00f3\u0142 z Islandii<\/strong><\/p>\n

Priorytetowym wydaje si\u0119 utrzymanie struktur polskich organizacji na terenie Ukrainy. Zar\u00f3wno w aspekcie osobowym jak i lokalowym. Domy Polskie stanowi\u0105ce osnow\u0119 dzia\u0142alno\u015bci, w du\u017cej mierze prowadzone dzi\u0119ki wsparciu Stowarzyszenia \u201eWsp\u00f3lnota Polska\u201d s\u0105 miejscami, gdzie w naturalny spos\u00f3b skupia si\u0119 polska aktywno\u015b\u0107. Zapewnienie im mo\u017cliwo\u015bci \u2013 w miar\u0119 potrzeby \u2013 remont\u00f3w, dop\u0142ywu medi\u00f3w, \u0142\u0105czno\u015bci pozwoli na skuteczn\u0105 realizacj\u0119 zamierze\u0144.<\/p>\n

Braki kadrowe wynikaj\u0105ce ze zjawiska emigracji mog\u0105 by\u0107 uzupe\u0142niane w dwojaki spos\u00f3b. Po pierwsze przez pozyskanie nowych os\u00f3b, kt\u00f3re mog\u0105 by\u0107 zainteresowane w\u0142\u0105czeniem si\u0119 do pracy chocia\u017cby ze wzgl\u0119du na splendor i presti\u017c jaki p\u0142ynie z humanitarnej dzia\u0142alno\u015bci jak te\u017c pochodzenia z narodu, kt\u00f3ry udowodni\u0142 swoj\u0105 przyja\u017a\u0144 w najtrudniejszych dla Ukrainy momentach. Drugim sposobem, nie wykluczaj\u0105cym si\u0119 w \u017caden spos\u00f3b z pierwszym, jest kontynuacja pracy dzia\u0142aczy, kt\u00f3rzy znale\u017ali si\u0119 w wyniku emigracji w Polsce. Mog\u0105 zrobi\u0107, w du\u017cej mierze tak si\u0119 dzieje obecnie, du\u017co dobrego poprzez organizacj\u0119 transferu pomocy, pozyskiwanie \u015brodk\u00f3w i \u017cyczliwo\u015bci darczy\u0144c\u00f3w w oparciu o bezpo\u015bredni przekaz \u015bwiadectwa tego co dzieje si\u0119 na terenie Ukrainy. To wi\u0105\u017ce si\u0119 z potrzeb\u0105 zapewnienia im odpowiednich warunk\u00f3w funkcjonowania na terenie Polski. Dobrym przyk\u0142adem jest Dom Polonii w Pu\u0142tusku daj\u0105cy schronienie, edukacj\u0119 i wszelk\u0105 pomoc w kontynuowaniu aktywno\u015bci wszystkich Polakom zza wschodniej granicy.<\/p>\n

A skoro o uchod\u017acach mowa, edukacja j\u0119zykowa i kulturowa realizowana na terenie naszego kraju jest niebagatelnym wsparciem dla naturalnie zagubionych emigrant\u00f3w. Kursy j\u0119zyka polskiego, rehabilitacja, pomoc prawna, udzia\u0142 samorz\u0105d\u00f3w w procesie osiedlania si\u0119 i znajdowania pracy to podstawa prawid\u0142owej asymilacji. W przypadku Polak\u00f3w ze Wschodu winna mie\u0107 charakter naturalnego z racji pochodzenia powrotu do domu, rozumianego jako ojczyzna troskliwa i \u017cyczliwa a jednocze\u015bnie zobowi\u0105zana do takiej w\u0142a\u015bnie pomocy.<\/p>\n

\"\"<\/a>
W imieniu uczestnik\u00f3w Forum na Spotkaniu Op\u0142atkowym wyst\u0105pi\u0142a Dyrektor Domu Polskiego w Barze Ma\u0142gorzata Miedwiediewa<\/strong><\/p>\n

Wspominaj\u0105c o edukacji \u2013 kszta\u0142cenie nauczycieli j\u0119zyka, historii kt\u00f3rzy sk\u0142onni s\u0105 wr\u00f3ci\u0107 do Ukrainy wzmocni kadry i pozwoli podnie\u015b\u0107 poziom przekazu warto\u015bci i idei czyni\u0105c je elementem kulturotw\u00f3rczym i obiektywnie atrakcyjnym. To najlepszy spos\u00f3b promocji polsko\u015bci. Je\u017celi dodamy do tego wsp\u00f3\u0142dzia\u0142anie lepsze organizacji \u2013 jak wspomnieli\u015bmy s\u0105 ju\u017c pierwsze tego symptomy \u2013 mamy szans\u0119 osi\u0105gn\u0105\u0107 efekt sieciowego, skutecznego lobby propolskiego, stanowi\u0105cego harmonijne uzupe\u0142nienie ukrai\u0144skich reali\u00f3w spo\u0142ecznych. Zastrzegamy, \u017ce nie chodzi tu bynajmniej o jak\u0105\u015b dominacj\u0119, czy szowinizm, ale godne i warto\u015bciowe w\u0142\u0105czenie si\u0119 w procesy pa\u0144stwowotw\u00f3rcze s\u0105siedniego, zaprzyja\u017anionego narodu. Mamy ten obowi\u0105zek chocia\u017cby ze wzgl\u0119du na liczebno\u015b\u0107 polskiej diaspory.<\/p>\n

Postulatem formu\u0142owanym przez zebranych na Forum by\u0142y r\u00f3wnie\u017c dzia\u0142ania okazjonalne, zw\u0142aszcza skierowane do dzieci i m\u0142odzie\u017cy oraz os\u00f3b starszych, kt\u00f3re mog\u0142yby skorzysta\u0107 z wyjazd\u00f3w wypoczynkowych i leczniczych do Polski. Opr\u00f3cz korzy\u015bci osobistych da\u0142y by mo\u017cliwo\u015b\u0107 poznania reali\u00f3w ojczyzny przodk\u00f3w znanych tylko z opowie\u015bci, a mo\u017ce nawet dostarczy\u0142y inspiracji do kszta\u0142towania relacji spo\u0142ecznych i kulturowych, po powrocie, na terenie Ukrainy, czy to w wymiarze krajowym, czy polskiej diaspory. Efektem koniecznego kontaktu Polak\u00f3w z Ukrainy z ojczyzn\u0105, w aspekcie korzystania z niezb\u0119dnej pomocy, s\u0105 powstaj\u0105ce relacje na poziomie mi\u0119dzyludzkim i organizacyjnym. To r\u00f3wnie\u017c nowa jako\u015b\u0107 b\u0119d\u0105ca skutkiem wojny.<\/p>\n

O ile kontakty osobowe s\u0105 cennym wk\u0142adem w budowanie spo\u0142ecze\u0144stwa otwartego na rodak\u00f3w spoza kraju (tego te\u017c si\u0119 uczymy, bo brakowa\u0142o dotychczas podobnych do\u015bwiadcze\u0144 \u2013 emigracja mia\u0142a charakter wyjazdowy, a powroty by\u0142y incydentalne) o tyle organizacyjne daj\u0105 podwaliny pod przysz\u0142\u0105 szerok\u0105 wsp\u00f3\u0142prac\u0119 zinstytucjonalizowan\u0105 i to na r\u00f3\u017cnych poziomach \u2013 samorz\u0105dowym, inicjatyw obywatelskich, rz\u0105dowym i pozarz\u0105dowym. Nale\u017cy oceni\u0107, \u017ce pierwsze symptomy tego ju\u017c s\u0105 dostrzegalne. Polskie gminy w partnerstwach ze swoimi ukrai\u0144skimi odpowiednikami dbaj\u0105 o dostarczenie no\u015bnik\u00f3w energii, \u015brodk\u00f3w medycznych, higienicznych itp. Ukrai\u0144skie organizacje obywatelskie \u2013 w tym polskiej diaspory \u2013 znacz\u0105co rozszerzy\u0142y kontakty z organizacjami po stronie polskiej, co poprawi\u0142o skuteczno\u015b\u0107 wyboru i celowo\u015b\u0107 dedykowania pomocy. Poprawi\u0142a si\u0119 r\u00f3wnie\u017c jako\u015b\u0107 dotychczasowych relacji \u2013 ze sformalizowanych przeobrazi\u0142y si\u0119 w bardziej bezpo\u015brednie. By\u0107 mo\u017ce cz\u0119stsza wymiana informacji, opinii, wsp\u00f3lne planowanie pozwol\u0105 spe\u0142ni\u0107 ostatni z postulat\u00f3w, kt\u00f3re chcemy tutaj podnie\u015b\u0107, a mianowicie wi\u0119kszej elastyczno\u015bci w partnerskich programach pomocowych. Przyk\u0142adem niech b\u0119d\u0105 wspominane ju\u017c wyjazdy wypoczynkowe do Polski. Zwyczajowo realizowane by\u0142y w czasie wakacji, co w sytuacji nieprzewidywalno\u015bci jutra straci\u0142o sw\u00f3j sens. Nie wiemy co b\u0119dzie si\u0119 dzia\u0142o za kilka miesi\u0119cy na wojennym froncie w Ukrainie, czy tam w og\u00f3lne b\u0119dzie mo\u017cna m\u00f3wi\u0107 o wakacjach, by\u0107 mo\u017ce ju\u017c niebawem zaistnieje potrzeba wdro\u017cenia terapii pourazowej mo\u017cliwej wy\u0142\u0105cznie w spokojnej Polsce, pod okiem wykwalifikowanej kadry. Musimy by\u0107 przygotowani na r\u00f3\u017cne scenariusze i umie\u0107 na nie reagowa\u0107. Na przeszkodzie stoi dotychczasowy sformalizowany system dotacyjny \u015brodk\u00f3w z bud\u017cetu pa\u0144stwa zak\u0142adaj\u0105cy wielomiesi\u0119czne planowanie, rozliczanie zada\u0144, kt\u00f3re zostan\u0105 dopiero zatwierdzone. Podobnie jak zasadniczy brak mo\u017cliwo\u015bci wsparcia w formie pieni\u0119\u017cnej. Dary rzeczowe okazuje si\u0119 nie zawsze wystarczaj\u0105, gdy brakuje \u2013 dodajmy z przyczyn niezawinionych przez nikogo – \u015brodk\u00f3w na pokrycie op\u0142at, przejazdy, czynsze. Bo wojna to te\u017c utrata pracy, czyli \u015brodk\u00f3w do \u017cycia, pokrycia bie\u017c\u0105cych potrzeb niemo\u017cliwych do przewiezienia w humanitarnych konwojach.<\/p>\n

\"\"<\/a>
Na Spotkaniu Op\u0142atkowym w warszawskim Domu Polonii<\/strong><\/p>\n

Podsumowuj\u0105c dwudniowe Forum \u2013 wnioski, refleksje, przemy\u015blenia mog\u0142yby zape\u0142ni\u0107 niejedn\u0105 jeszcze kart\u0119 sprawozdania. Starali\u015bmy si\u0119 przybli\u017cy\u0107 tylko te kluczowe. Ka\u017cda z reprezentowanych polskich organizacji z Ukrainy ma nieco inne potrzeby i plany na przysz\u0142o\u015b\u0107, ale wynikaj\u0105 one w du\u017cej mierze z sytuacji \u2013 nazwijmy to \u2013 frontowej. Wsp\u00f3lnym jest ch\u0119\u0107 dalszego dzia\u0142ania, mo\u017ce w nieco odmienionej formie, ale nadal w celu podtrzymania narodowych wi\u0119zi zar\u00f3wno ze wsp\u00f3\u0142obywatelami jak i z macierz\u0105.<\/p>\n

Bezdyskusyjnie wsparcie z Polski ma znaczenie kluczowe i decyduj\u0105ce o przysz\u0142o\u015bci polskiej diaspory w Ukrainie. Ale nale\u017cy o niej my\u015ble\u0107 w szerszym kontek\u015bcie w\u0142\u0105czaj\u0105c do tego zagadnienia osoby, kt\u00f3re znalaz\u0142y si\u0119 w wyniku ewakuacji w Polsce. W zale\u017cno\u015bci od perspektyw jakie b\u0119d\u0105 mia\u0142y w dotychczasowym miejscu zamieszkania albo wr\u00f3c\u0105 na Ukrain\u0119, albo pozostan\u0105 w Polsce. B\u0142\u0119dnym jest s\u0105dzi\u0107, \u017ce emigracja jest jak\u0105\u015b dla nich szans\u0105, z kt\u00f3rej usi\u0142uj\u0105 skorzysta\u0107. Pami\u0119tajmy, \u017ce pozostawili tam rodziny, przyjaci\u00f3\u0142, znajomych, \u017ce integracja – mimo, \u017ce Polska to kraj ich przodk\u00f3w – nie nale\u017cy do naj\u0142atwiejszych. Czym innym jest bowiem racjonalna przemy\u015blana decyzja pod wp\u0142ywem determinant\u00f3w ekonomicznych (emigracja zarobkowa), a czym innym nag\u0142a ucieczka od skutk\u00f3w wojny.<\/p>\n

Stowarzyszenie \u201eWsp\u00f3lnota Polska\u201d organizuj\u0105c to wyj\u0105tkowe spotkanie chcia\u0142o osi\u0105gn\u0105\u0107 przynajmniej dwa rezultaty. Pozna\u0107 i podda\u0107 ocenie dotychczas udzielane wsparcie oraz wypracowa\u0107 mechanizm wsp\u00f3lnego podejmowania decyzji o jego przysz\u0142ych formach. Mo\u017cna uzna\u0107, \u017ce oba zosta\u0142y osi\u0105gni\u0119te, a wnioski pos\u0142u\u017c\u0105 do udoskonalenia wsp\u00f3\u0142pracy. Bo, \u017ce ona nie ustanie, o tym nie musimy chyba przekonywa\u0107. \u015awiadcz\u0105 o tym minione 32 lata, gdzie na dobre i na z\u0142e zwi\u0105zali\u015bmy swoje losy spo\u0142eczne i zawodowe z rodakami ze Wschodu, co nie oznacza, \u017ce zaniedbywali\u015bmy pozosta\u0142\u0105 Poloni\u0119 na \u015bwiecie. S\u0105dz\u0105c po reakcji i dzia\u0142aniu naszych rodak\u00f3w z innych kraj\u00f3w, kt\u00f3rzy za naszym po\u015brednictwem r\u00f3wnie\u017c w\u0142\u0105czyli si\u0119 w pomoc dla Ukrainy \u2013 rzeczow\u0105 i materialn\u0105 – byli\u015bmy tylko wyrazicielem idei solidarno\u015bci, kt\u00f3ra \u2013 mo\u017cna to bez przesady powiedzie\u0107 \u2013 charakteryzuje nasz nar\u00f3d w dniach pr\u00f3by.<\/p>\n

Dzi\u0119kujemy wszystkim przyby\u0142ym na konferencje. Nie by\u0142o to \u0142atwe, nie wszyscy dotarli czego przyk\u0142adem s\u0105 dziennikarze \u201eDziennika Kijowskiego\u201d, kt\u00f3rzy ze wzgl\u0119du na ostrza\u0142 rakietowy miasta nie byli w stanie si\u0119 z niego wydosta\u0107. Tym bardziej wi\u0119c doceniamy w\u0142o\u017cony trud, kt\u00f3ry pozwoli mimo skrajnie niesprzyjaj\u0105cych okoliczno\u015bci nadal funkcjonowa\u0107 polskim organizacjom w Ukrainie.<\/p>\n

Opracowanie: Mariusz PAW\u0141OWSKI
(Dyrektor Polonijnej Agencji Informacyjnej)
Zdj\u0119cia: Agata Paw\u0142owska\/PAI<\/p>\n

<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Rosyjska zbrojna agresja na Ukrain\u0119 zmieni\u0142a \u017cycie ca\u0142ego narodu naszych s\u0105siad\u00f3w. Nic nie jest ju\u017c takie samo jak przedtem, wszystko nale\u017cy przedefiniowa\u0107 zgodnie z potrzebami…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":4400,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[43],"tags":[],"class_list":["post-4399","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-archiwum-2022"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t