{"id":4483,"date":"2016-02-16T17:05:40","date_gmt":"2016-02-16T15:05:40","guid":{"rendered":"https:\/\/dk.com.ua\/badania-archeologiczne-w-kosciuchnowce\/"},"modified":"2024-12-13T01:55:10","modified_gmt":"2024-12-12T23:55:10","slug":"badania-archeologiczne-w-kosciuchnowce","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dk.com.ua\/home\/badania-archeologiczne-w-kosciuchnowce\/","title":{"rendered":"Badania archeologiczne w Ko\u015bciuchn\u00f3wce"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/a>
Stanowisko przy poch\u00f3wku<\/strong> <\/strong>numer <\/strong>1, w kt<\/strong>\u00f3rym stwierdzono najwi\u0119ksz\u0105 liczb\u0119 rzeczy <\/strong>osobistych i r\u00f3\u017cnych przedmiot\u00f3w<\/strong> <\/strong>nale\u017c\u0105cych do poleg\u0142ych w bojach \u017co\u0142nierzy i oficer\u00f3w <\/strong>armii rosyjskiej i austro<\/strong>–<\/strong>w\u0119gierskiej<\/strong><\/strong><\/p>\n

Polska <\/em><\/strong>niezwykle skutecznie,<\/em><\/strong> <\/em><\/strong>na przyk\u0142adzie niewielkiej wo\u0142y\u0144skiej wsi, wychowuje u swojego dorastaj\u0105cego pokolenia narodow\u0105 dum\u0119<\/em><\/strong>,<\/em><\/strong> patriotyzm i pami\u0119\u0107 do narodowej historii<\/em><\/strong>. <\/em><\/strong>A jak pod tym wzgl\u0119dem przedstawiaj\u0105 si\u0119 sprawy u nas<\/em><\/strong>? <\/em><\/strong>Artyku\u0142 Natalii Malimon na ten temat by\u0142 w swoim czasie opublikowany w ukrai\u0144skiej prasie (\u00ab<\/em><\/strong>\u0414\u0435\u043d\u044c<\/em><\/strong>\u00bb. 15.08.2013 roku)<\/em><\/strong>. A oto moje wra\u017cenia.<\/em><\/strong><\/p>\n

Na pocz\u0105tku sierpnia 2015 roku zadzwoni\u0142 do mnie z \u0141odzi znany archeolog pan Mieczys\u0142aw G\u00f3ra i zaproponowa\u0142 wzi\u0105\u0107 udzia\u0142 ze strony ukrai\u0144skiej w dwutygodniowych archeologicznych pracach wykopaliskowych w sk\u0142adzie polscy-ukrai\u0144skiej archeologicznej ekspedycji we wsi Ko\u015bciuchn\u00f3wka znajduj\u0105cej si\u0119 w obwodzie wo\u0142y\u0144skim. Tam znajduje si\u0119 miejsce poch\u00f3wku \u017co\u0142nierzy Austro-W\u0119gierskiej i Rosyjskiej armii okresu I. wojny \u015bwiatowej, poleg\u0142ych w walkach podczas Operacji Brusi\u0142owskiej.<\/p>\n

Na czele niewielkiej polskiej grupy archeologicznej stan\u0119\u0142a dobrze mi znana z licznych bada\u0144 archeologicznych polski archeolog, doktor habilitowany, Pani Dominika Siemi\u0144ska, kt\u00f3ra wiele lat pracowa\u0142a w sk\u0142adzie grupy polskich archeolog\u00f3w na wykopaliskach w lesie bykownia\u0144skim pod Kijowem.<\/p>\n

3 sierpnia 2015 roku poci\u0105giem po\u015bpiesznym wyjecha\u0142em z Kijowa. P\u00f3\u017anym wieczorem tego samego dnia na dworcu stacji Manewyczi spotkali mnie pan Mieczys\u0142aw G\u00f3ra i dyrektor polsko-ukrai\u0144skiego Centrum wsp\u00f3\u0142pracy harcerzy w Ko\u015bciuchn\u00f3wce Jaros\u0142aw G\u00f3recki, uroczy cz\u0142owiek, doskonale znaj\u0105cy si\u0119 na historii Polski a zw\u0142aszcza na okresie, powi\u0105zanym z dzia\u0142alno\u015bci\u0105 znanego polskiego polityka i przyw\u00f3dcy wojskowego – marsza\u0142ka Polski J\u00f3zefa Pi\u0142sudskiego.<\/p>\n

\"\"<\/a>
Centrum Wsp\u00f3\u0142pracy Polsko<\/strong>–<\/strong>Ukrai\u0144skiej we wsi Ko\u015bciuchn\u00f3wka obwodu wo\u0142y\u0144skiego<\/strong><\/p>\n

Godziny jazdy po \u00abzadziwiaj\u0105cych\u00bb ukrai\u0144skich drogach i znalaz\u0142em si\u0119 na terytorium by\u0142ej wiejskiej szko\u0142y, gdzie obecnie znajduje si\u0119 wspania\u0142y hotel ze wszystkimi wygodami. W nim akurat zakwaterowano uczestnik\u00f3w ekspedycji archeologicznej.<\/p>\n

Wypoczywaj\u0105cy tu polscy harcerze, aktywnie pomagali nam w trakcie bada\u0144 archeologicznych.<\/p>\n

Nast\u0119pnego dnia w\u0142\u0105czy\u0142em si\u0119 do pracy ekspedycji na terytorium miejscowego wiejskiego cmentarza, znajduj\u0105cego si\u0119 na peryferiach wsi i otoczonego bujn\u0105 ro\u015blinno\u015bci\u0105. Dyrektor Centrum pan Jaros\u0142aw okazywa\u0142 du\u017c\u0105 pomoc w organizacji prac, dostawach niezb\u0119dnych narz\u0119dzi, wyposa\u017cenia i rozmaitych przedmiot\u00f3w, nieodzowno\u015b\u0107 kt\u00f3rych wynika\u0142a w toku prac. On te\u017c doskonale rozwi\u0105za\u0142 kwestie zwi\u0105zane z od\u017cywianiem i wypoczynkiem wszystkich cz\u0142onk\u00f3w ekspedycji.<\/p>\n

I w\u0142a\u015bnie dzi\u0119ki takiemu podej\u015bciu ze strony kierownictwa nie przysz\u0142o si\u0119 d\u0142ugo czeka\u0107 na wyniki prowadzonych bada\u0144. Jeden po drugim, zosta\u0142y odnalezione i otworzone 6 miejsc poch\u00f3wku z okresu I wojny \u015bwiatowej, w kt\u00f3rych zidentyfikowano szcz\u0105tki \u017co\u0142nierzy i oficer\u00f3w armii wroga zosta\u0142y, ich rzeczy osobiste, fragmenty odzie\u017cy, obuwia, przedmioty symboliki sakralnej. W\u015br\u00f3d nich najwi\u0119ksze zainteresowanie cz\u0142onk\u00f3w ekspedycji wywo\u0142a\u0142y znalezione w grobach odlewane w metalu krzy\u017ce i prawos\u0142awne ikony (tryptyki), noszone na szyi krzy\u017cyki i medaliki, monety okresu imperium Austro-W\u0119gierskiego i Cesarstwa Rosyjskiego. Znajdywano tam te\u017c niema\u0142o zwyk\u0142ych i kawaleryjskich but\u00f3w, nierzadko z ostrogami. Po ich rozmieszczeniu na tylnej stronie obuwia uda\u0142o si\u0119 okre\u015bli\u0107 przynale\u017cno\u015b\u0107 poleg\u0142ego kawalerzysty do tej czy innej armii.<\/p>\n

\"\"<\/a>
Pan Micha\u0142 i dyrektor Centrum Polskiego pan Jaros\u0142aw przy pracy<\/strong><\/p>\n

W szczeg\u00f3lno\u015bci, w\u0142a\u015bcicielami znalezionych but\u00f3w z ostrogami, okazali si\u0119 zabici w boju pod Kostiuchnowk\u0105 polscy kawalerzy\u015bci, kt\u00f3rzy wchodzili w sk\u0142ad polskich legion\u00f3w J. Pi\u0142sudskiego, kt\u00f3rzy bohatersko powstrzymywali natarcie wojsk rosyjskich w pierwsze dni Prze\u0142omu Brusi\u0142owskiego, mimo zaciek\u0142ych atak\u00f3w g\u00f3ruj\u0105cego si\u0142\u0105 przeciwnika w osobie rosyjskich \u017co\u0142nierzy. Ju\u017c p\u00f3\u017aniej, w\u0142a\u015bnie w tych miejscach poch\u00f3wku, zostali pogrzebani na wieczne czasy rosyjscy, austro-w\u0119gierscy i polscy \u017co\u0142nierze, polegli w tych bitwach.<\/p>\n

Przedstawiciele miejscowej administracji i mieszka\u0144cy wsi, niejednokrotnie przychodzili na miejsce prac wykopaliskowych i interesowali si\u0119 wynikami bada\u0144 archeologicznych, znalezionymi przedmiotami i konkretnymi ustaleniami.<\/p>\n

Mimo panuj\u0105cego niezwyk\u0142ego upa\u0142u w ci\u0105gu tygodnia cz\u0142onkowie ekspedycji w zasadzie wywi\u0105zali si\u0119 ze wszystkich prac ziemnych. Odkopano i zbadano 6 miejsc poch\u00f3wku z okresu lata 1916 roku. Z grob\u00f3w wydobyto setki fragment\u00f3w sk\u00f3rzanego obuwia, umundurowania, dziesi\u0105tki but\u00f3w i rozmaitych rzeczy. Liczne czaszki poleg\u0142ych i ich prochy, by\u0142y dok\u0142adnie oczyszczone z gruntu, zbadane przez specjalist\u00f3w, opisane i sfotografowane, po czym spocz\u0119\u0142y one w zawczasu przygotowane trumnach dla p\u00f3\u017aniejszego ostatecznego pogrzebania.<\/p>\n

Prace dobiega\u0142y ko\u0144ca. Znalezione rzeczy, po ich oczyszczeniu, dok\u0142adnym opisaniu i sfotografowaniu, skierowano do konserwacji, po czym wesz\u0142y one do zbior\u00f3w tamtejszego muzeum historycznego.<\/p>\n

\"\"<\/a>
Wej\u015bcie na terytorium wiejskiego cmentarza, gdzie prowadzono prace wykopaliskowe<\/strong><\/p>\n

Na 6 stanowiskach odnaleziono 239 resztek zabitych w bojach wojskowych walcz\u0105cych przeciw sobie armii. Wszystkie poch\u00f3wki by\u0142y wymieszane, znajdowali si\u0119 w nich Rosjanie i Polacy, Austriacy i W\u0119grzy. Wszystkie oni zgin\u0119li w jednym boju, wszystkich ich z\u0142o\u017cono do wsp\u00f3lnego, zbiorowego grobu i teraz po uroczystym pogrzebie na wieczne czasy spoczywa\u0107 b\u0119d\u0105 na tutejszym cmentarzu wojennym.<\/p>\n

Dla Polak\u00f3w Kostiuchnowka jest miejscem wiecznej pami\u0119ci, gdzie w bojach odrodzi\u0142a si\u0119 polska armia, gdzie polscy legioni\u015bci J\u00f3zefa Pi\u0142sudskiego godnie przeciwstawiali si\u0119 przewa\u017caj\u0105cym si\u0142om rosyjskich wojsk. Oni nie mogli zwyci\u0119\u017cy\u0107, lecz z honorem stawiali op\u00f3r silnemu przeciwnikowi. W tych bojach hartowali si\u0119 polscy \u017co\u0142nierze, tu zrodzi\u0142 si\u0119 zal\u0105\u017cek Armii Polskiej, tej armii kt\u00f3rej z godno\u015bci\u0105 i odwag\u0105, uda\u0142o si\u0119 obroni\u0107 niepodleg\u0142o\u015b\u0107 Polski, jej mieszka\u0144c\u00f3w, a w przysz\u0142o\u015bci pokona\u0107 sowieckie wojska, usi\u0142uj\u0105ce zdoby\u0107 Warszaw\u0119 i zniszczy\u0107 odrodzone pa\u0144stwo polskie.<\/p>\n

W ci\u0105gu trzech dni w lipcu 1916 roku zgin\u0119\u0142o oko\u0142o dw\u00f3ch tysi\u0119cy legionist\u00f3w.<\/p>\n

Pi\u0142sudski, kiedy p\u00f3\u017aniej zosta\u0142 prezydentem Polski, powiedzia\u0142, \u017ce tu leg\u0142 kwiat narodu, kt\u00f3ry nie wygra\u0142, ale obroni\u0142 honor ojczyzny. I w\u0142a\u015bnie st\u0105d w\u0142a\u015bnie, zdaniem Polak\u00f3w, zaczyna\u0142a si\u0119 niezale\u017cna Polska. Dlatego te\u017c Ko\u015bciuchn\u00f3wka jest dla naszych polskich s\u0105siad\u00f3w – \u015bwi\u0119tym miejscem, gdzie corocznie przyje\u017cd\u017caj\u0105 setki harcerzy, aby uporz\u0105dkowa\u0107 groby legionist\u00f3w w miejscu, gdzie integralno\u015b\u0107 kraju ich przodk\u00f3w by\u0142a tak bohatersko broniona. Praca ta jednoczy m\u0142ode pokolenie Polak\u00f3w, wychowuje w nich patriotyzm i mi\u0142o\u015b\u0107 do swojej Ojczyzny,<\/p>\n

\"\"<\/a>
Harcerze zajmuj\u0105 si\u0119 uk\u0142adaniem szcz\u0105tk\u00f3w \u017co\u0142nierzy, kt\u00f3rzy zgin\u0119li w czasie I wojny \u015bwiatowej do trumien dla p\u00f3\u017aniejszego pochowania ich w zbiorowej mogile na cmentarzu wojskowym w \u201eLasku Polskim\u201d, jak nazywaj\u0105 go tutejsi Polacy<\/strong><\/p>\n

Na nasz\u0105 pro\u015bb\u0119, Jaros\u0142aw G\u00f3rski zawi\u00f3z\u0142 nas na terytorium polskiego cmentarza wojskowego w Lasku Polskim. Tu, w\u015br\u00f3d licznych sosen, mo\u017cna zobaczy\u0107 niewielki le\u015bny cmentarz, na terenie kt\u00f3rego znajduj\u0105 si\u0119 dziesi\u0105tki miejsc poch\u00f3wku, licz\u0105ce sobie prawie sto lat i pami\u0119taj\u0105ce tych, kt\u00f3rzy przegrodzili drog\u0119 s\u0142ugusom interes\u00f3w rosyjskiego cara, zniewalaj\u0105cego ca\u0142e narody i zagarniaj\u0105cego ich terytoria.<\/p>\n

Rosja nieustannie poszerza\u0142a swoje granice kosztem s\u0105siad\u00f3w. Ona i do dzi\u015b, niestety, kontynuuje t\u0119 polityk\u0119, nie respektuj\u0105c \u017cadnych mi\u0119dzynarodowych norm.<\/p>\n

Pan G\u00f3rski oprowadza\u0142 nas mi\u0119dzy grobami, ukazuj\u0105c, gdzie i kiedy urz\u0105dzono ka\u017cdy z poch\u00f3wk\u00f3w: \u201eTu le\u017c\u0105 legioni\u015bci, polegli w latach 1915 – 1916. Nieco z boku od nich – groby poleg\u0142ych polskich \u017co\u0142nierzy z okresu wojny rosyjsko-polskiej lat 1919-1920\u201d.<\/p>\n

Wielki krzy\u017c w ko\u0144cu centralnej alei i indywidualne bia\u0142e kamienne krzy\u017ce u ka\u017cdego z nagrobk\u00f3w z bia\u0142o-czerwonymi wst\u0105\u017ckami przypominaj\u0105 m\u0142odemu pokoleniu o ich poprzednikach, kt\u00f3rzy oddali \u017cycie za woln\u0105 Polsk\u0119.<\/p>\n

\"\"<\/a>
21 sierpnia 2015 roku<\/strong>. <\/strong>Uroczyste otwarcie zbiorowego poch\u00f3wku na polskim cmentarzu wojennym \u017co\u0142nierzy<\/strong> <\/strong>I wojny \u015bwiatowej<\/strong>,<\/strong> poleg\u0142ym 4 czerwca 1916 roku w boju pod Ko\u015bciuchn\u00f3wk\u0105<\/strong><\/p>\n

Nieopodal cmentarza w sosnowym borze znajduje si\u0119 miejsce, gdzie w 1916 roku kwaterowa\u0142 I legion J\u00f3zefa Pi\u0142sudskiego. W tym miejscu stoi dzi\u015b cok\u00f3\u0142, z napisem informuj\u0105cym nas o przebywaniu tu przysz\u0142ego Marsza\u0142ka Polski J\u00f3zefa Pi\u0142sudskiego, kt\u00f3ry ofiarowa\u0142 swojemu narodowi d\u0142ugo oczekiwan\u0105 swobod\u0119 i pa\u0144stwowo\u015b\u0107.<\/p>\n

21 sierpnia 2015 roku na tym cmentarzu odby\u0142a si\u0119 uroczysta ceremonia ponownego pochowania w grobach zbiorowych proch\u00f3w \u017co\u0142nierzy I. wojny \u015bwiatowej, poleg\u0142ych w czasie Prze\u0142omu Brusi\u0142owskiego ko\u0142o wsi Ko\u015bciuchn\u00f3wka. Trumny z ich prochami pogrzebano w prawej parceli cmentarza wojskowego, gdzie odt\u0105d na wieczne czasy spoczywa\u0107 b\u0119d\u0105 nie tylko polscy legioni\u015bci, lecz r\u00f3wnie\u017c inni \u017co\u0142nierze armii austro-w\u0119gierskiej i rosyjskiej.<\/p>\n

Podobny cmentarz znajduje si\u0119 te\u017c w s\u0105siedniej wsi Wowczeck, jak r\u00f3wnie\u017c w szeregu innych s\u0105siednich miejscowo\u015bci, gdzie corocznie m\u0142ode pokolenie Polak\u00f3w porz\u0105dkuje stuletniej dawno\u015bci poch\u00f3wki polskich legionist\u00f3w. To sta\u0142o si\u0119 tradycj\u0105 wspieran\u0105 przez polskie pa\u0144stwo ju\u017c wiele lat i m\u0142odzi ludzie rozumiej\u0105 – dop\u00f3ki b\u0119dzie ta tradycja, b\u0119dzie i wolna Polska, gdzie nikt nie jest zapomniany i nic nie jest zapomniane.<\/p>\n

\"\"<\/a>
Andrzej Amons <\/strong><\/p>\n

Doda\u0107 nale\u017cy, \u017ce cz\u0119sto w porz\u0105dkowaniu ukrai\u0144skich cmentarzy, gdzie spoczywaj\u0105 \u017co\u0142nierze polegli za Ojczyzn\u0119, okazuj\u0105 pomoc polscy harcerze. Na Ukrainie, niestety, wszystko to czyni si\u0119 r\u0119koma prostych obywateli i g\u0142\u00f3wnie na zasadach ruchu wolontariuszy.<\/p>\n

Mo\u017cna tylko mie\u0107 nadziej\u0119, \u017ce wsp\u00f3\u0142czesne pokolenie Ukrai\u0144c\u00f3w tak samo troskliwie i patriotycznie b\u0119dzie odnosi\u0107 si\u0119 do swoich rodak\u00f3w, kt\u00f3rzy oddali swoje \u017cycia za swobod\u0119 i dobrobyt Ukrainy.<\/p>\n

W tej kwestii potrzebna jest nam scentralizowana rozs\u0105dna polityka pa\u0144stwowa. Wtedy i nas b\u0119d\u0105 bardziej szanowa\u0107 nie tylko na \u015bwiecie, lecz r\u00f3wnie\u017c, przede wszystkim, u siebie.<\/p>\n

Andrzej AMONS<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Stanowisko przy poch\u00f3wku numer 1, w kt\u00f3rym stwierdzono najwi\u0119ksz\u0105 liczb\u0119 rzeczy osobistych i r\u00f3\u017cnych przedmiot\u00f3w nale\u017c\u0105cych do poleg\u0142ych w bojach \u017co\u0142nierzy i oficer\u00f3w armii rosyjskiej…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":4484,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[37],"tags":[],"class_list":["post-4483","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-archiwum-2016"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t