Trzydzie\u015bci lat temu Polacy Ukrainy (po wielu dziesi\u0119cioleciach obfituj\u0105cych w represje), korzystaj\u0105c z zaistnienia kardynalnych zmian w polityce narodowo\u015bciowej zacz\u0119li wymyka\u0107 si\u0119 spod pokrywy kot\u0142a, w kt\u00f3rym pr\u00f3bowano zwarzy\u0107 nowy ekstrakt etniczny – \u201ehomo sovieticus\u201d.<\/p>\n
Etap ujawnienia skali rzeczywistych potrzeb autochtonicznej ludno\u015bci polskiej na Ukrainie bierze sw\u00f3j pocz\u0105tek w 1988 roku, kiedy to M. Gorbaczow, bodaj\u017ce po raz pierwszy w najnowszej historii Zwi\u0105zku Sowieckiego, wspomnia\u0142 o prawach i godno\u015bci cz\u0142owieka, o j\u0119zykach i kulturach narodowych, o pami\u0119ci historycznej (oczywi\u015bcie, w kontek\u015bcie realizacji \u201eprzewag socjalizmu\u201d). Pozwoli\u0142o to na tworzenie podmiot\u00f3w, kt\u00f3re reprezentowa\u0142y interesy Polak\u00f3w mieszkaj\u0105cych na Ukrainie.<\/p>\n
I oto 5 lipca 1988 r. w Kijowie w pa\u0142acyku przy ul. Hruszewskiego 32 (dzi\u015b mie\u015bci si\u0119 tam Ambasada Chi\u0144skiej Republiki Ludowej) <\/em>w \u00f3wczesnej siedzibie Towarzystwa Przyja\u017ani i Kontakt\u00f3w Kulturalnych z Zagranic\u0105 odby\u0142o si\u0119 pierwsze posiedzenie tzw. \u201esekcji polskiej\u201d, na kt\u00f3rym opr\u00f3cz kijowian byli obecni reprezentanci \u015brodowisk polskich z \u017bytomierza, Lwowa, Winnicy i Chmielnickiego, w tym: Stanis\u0142aw Sza\u0142acki (wybrany przewodnicz\u0105cym), Adolf Kondracki (Kij\u00f3w), Grzegorz Werwes, Jan Glinczewski (Winnica), Franciszek Mici\u0144ski (Chmielnicki), \u0141ucja Kowalska i inni (og\u00f3\u0142em 30 os\u00f3b).<\/p>\n Jesieni\u0105 tego\u017c roku, na trzecim posiedzeniu \u201esekcja polska\u201d przekszta\u0142ci\u0142a si\u0119 w samodzielne Polskie Stowarzyszenie Kulturalno-O\u015bwiatowe \u2014 pierwsz\u0105 powojenn\u0105 polsk\u0105 organizacj\u0119 spo\u0142eczn\u0105.<\/p>\n Mimo \u017ce do jej powstania przyczyni\u0142y si\u0119 struktury partyjno-pa\u0144stwowe, by\u0142a ona (tak jak i inne, powsta\u0142e p\u00f3\u017aniej organizacje spo\u0142eczne) podmiotem artykulacji interes\u00f3w grupowych polskiej mniejszo\u015bci narodowej na Ukrainie.<\/p>\n W maju 1990 roku Polacy z ca\u0142ej Ukrainy po raz pierwszy zebrali si\u0119 na sw\u00f3j I Kongres Polak\u00f3w na Ukrainie. W Kongresie wzi\u0119li udzia\u0142 liczni honorowi go\u015bcie, przedstawiciele inteligencji i duchowie\u0144stwa z Polski i Ukrainy. Kongres odbywa\u0142 si\u0119 w wype\u0142nionej po brzegi sali \u201eDomu Plastyka\u201d przy Placu Lwowskim i przebiega\u0142 bardzo znamiennie i uroczy\u015bcie. Po raz pierwszy odby\u0142a si\u0119 w\u00f3wczas msza \u017ca\u0142obna ku czci ofiar represji totalitaryzmu w Bykowni, kt\u00f3r\u0105 prowadzi\u0142 ksi\u0105dz biskup Jerzy D\u0105browski.<\/p>\n Na II Kongresie ZPU, kt\u00f3ry odby\u0142 si\u0119 w pa\u017adzierniku 1991\u00a0roku\u00a0Polskie Stowarzyszenie Kulturalno-O\u015bwiatowe na Ukrainie, zosta\u0142o transformowane w niezale\u017cny Zwi\u0105zek Polak\u00f3w na Ukrainie (ZPU). Pierwszym Prezesem ZPU zosta\u0142 wybrany Stanis\u0142aw Sza\u0142acki.<\/p>\n Z czasem Stowarzyszenie rozros\u0142o si\u0119 do ponad 20 oddzia\u0142\u00f3w i liczy\u0142o w\u00f3wczas oko\u0142o 10 tys. cz\u0142onk\u00f3w. Po s\u0142ynnym referendum 6 grudnia 1991 roku, ruszy\u0142 pro\u00adces integracji Polak\u00f3w zamieszkuj\u0105cych na Ukrainie w formy organizacyjne. Oddzia\u0142y zosta\u0142y za\u0142o\u017cone w obwodzie kijowskim, \u017cytomierskim (gdzie motorem ruchu by\u0142 Walenty Grabowski), w obwodach: chmielnickim (Franciszek Mici\u0144ski), \u0142uga\u0144skim, charkowskim, odeskim, czernichowskim, czerkaskim.<\/p>\n Polacy byli aktywnymi uczestnikami \u00f3wczesnych przemian spo\u0142eczno-politycznych. Pozwol\u0119 sobie przytoczy\u0107 fragment drukowanej w powsta\u0142ym te\u017c w\u00f3wczas \u201eDzienniku Kijowskim\u201d odezwy ZPU do rodak\u00f3w, wzywaj\u0105cej do udzia\u0142u w referendum.<\/p>\n \u00a0\u201eZrzuciwszy jarzmo stalinowsko-bre\u017cniewskiego totalitaryzmu, chcemy – \u017cy\u0107 wolni w\u015br\u00f3d wolnych, jako r\u00f3wni w\u015br\u00f3d r\u00f3wnych. Wierzymy w lepsze jutro Ukrainy. Wierzymy, b\u0119dzie ona dla nas matk\u0105, kt\u00f3ra stworzy wszystkim swym synom i c\u00f3rkom, bez wzgl\u0119du na przynale\u017cno\u015b\u0107 narodow\u0105, warunki dla wszechstronnego rozwoju, odrodzenia swych kultur narodowych. Nasza odpowied\u017a powinna by\u0107 jednoznaczna – Wolna, Demokratyczna, Niepodleg\u0142a\u201d. Wierzymy, \u017ce nie zabraknie naszych polskich g\u0142os\u00f3w\u201d.<\/p>\n W latach 1992-2001 podstawowymi kierunkami dzia\u0142alno\u015bci organizacji zrzeszaj\u0105cych obywateli ukrai\u0144skich polskiego pochodzenia by\u0142o praktyczne wzmocnienia element\u00f3w sprzyjaj\u0105cych wskrzeszeniu, nauczanie i doskonalenie si\u0119 w dziedzinie j\u0119zyka polskiego, kolonie letnie i warsztaty specjalistyczne w Polsce, krzewienie kultury i tradycji polskich w zespo\u0142ach pie\u015bni i ta\u0144ca, studia w Polsce dla m\u0142odzie\u017cy, szko\u0142y i kursy nauczycielskie, gromadzenie literatury polskiej etc.<\/p>\n \u00a0Pierwsze dziesi\u0119ciolecie obfitowa\u0142o w entuzjastyczne przejawy odrodzenia \u015bwiadomo\u015bci narodowej, d\u0105\u017cenia do samoorganizacji, w wyniku czego nagminnie powstawa\u0142y w\u00f3wczas organizacje zrzeszaj\u0105ce ludzi na r\u00f3\u017cny spos\u00f3b powi\u0105zanych z Polsk\u0105.<\/p>\n Po odej\u015bciu p. Stanis\u0142awa Sza\u0142ackiego szesna\u015bcie lat (w latach 1995 – 2011) obowi\u0105zki prezesa ZPU pe\u0142ni\u0142 Stanis\u0142aw Kostecki.<\/p>\n Podczas kadencji p. Stanis\u0142awa powsta\u0142y organizacje bran\u017cowe – Stowarzyszenie Uczonych Polskich (prezes prof. Henryk Stro\u0144ski), Stowarzyszenie Lekarzy (prezes – profesor Anatol \u015awi\u0119cicki), Zwi\u0105zek Przedsi\u0119biorc\u00f3w Polskich (obecnie prezesem jest W\u0142odzimierz Szczepaniak), Stowarzyszenie Fermer\u00f3w (prezes Kazimierz G\u0142adyszewski) i inne. Zwi\u0105zek powi\u0119ksza\u0142 si\u0119 obj\u0119to\u015bciowo i liczebnie.<\/p>\n 11 grudnia 2011 roku Stanis\u0142aw Kostecki poda\u0142 si\u0119 do dymisji w zwi\u0105zku prac\u0105 nad za\u0142o\u017ceniem Partii Polak\u00f3w Ukrainy. Na VII Kongresie Delegat\u00f3w, 1 grudnia 2012 roku prezesem ZPU zosta\u0142 wybrany Antoni Stefanowicz.<\/p>\n Spr\u00f3bujmy teraz, po trzydziestu latach, przeanalizowa\u0107 dynamik\u0119 tego procesu i stan obecny w dwu aspektach: organizacyjnym i merytorycznym. Wiadomo, \u017ce \u015bwi\u0119to powinno si\u0119 \u201eobchodzi\u0107 na u\u015bmiechu\u201d, lecz dzisiejszy jubileusz czy, zreszt\u0105 zbli\u017caj\u0105cy si\u0119 koniec roku, obliguje do zrobienia bilansu – osi\u0105gni\u0119\u0107, lecz i niedoci\u0105gni\u0119\u0107 i strat.<\/p>\n Dzi\u015b Zwi\u0105zek Polak\u00f3w na Ukrainie to najwi\u0119ksze na Ukrainie zrzeszenie organizacji polskich (119 oddzia\u0142\u00f3w) ponad 30 tysi\u0119cy cz\u0142onk\u00f3w w 19 obwodach (dzia\u0142aj\u0105cych na Podolu, w centralnych, po\u0142udniowych i wschodnich regionach Ukrainy).<\/p>\n Aczkolwiek, powiedzmy sobie szczerze, mimo, \u017ce nadal wci\u0105\u017c jeszcze powstaj\u0105 niewielkie zrzeszenia, wi\u0119kszo\u015b\u0107 naszych organizacji, funkcjonuje ju\u017c bez wcze\u015bniejszego entuzjazmu i natchnienia. Tylko niewielka cz\u0119\u015b\u0107 z nich wchodzi w faz\u0119 zmian strukturalnych, poszukiwa\u0144 nowych cel\u00f3w programowych. Dominuj\u0105 jednak takie, w kt\u00f3rych odczuwalny jest brak rotacji lider\u00f3w, a formy dzia\u0142alno\u015bci pozostaj\u0105 od dziesi\u0119cioleci niezmienne i prowadz\u0105 do zaniku aktywno\u015bci i utraty dynamiki rozwoju.<\/p>\n Oczywi\u015bcie s\u0105 ku temu r\u00f3\u017cnorodne przyczyny, jedn\u0105 z kt\u00f3rych jest to, \u017ce dzisiejsi liderzy i dzia\u0142acze organizacji w przewa\u017caj\u0105cej wi\u0119kszo\u015bci pracuj\u0105 spo\u0142ecznie, po godzinach pracy zarobkowej, co w du\u017cym stopniu obni\u017ca mo\u017cliwo\u015bci organizacyjne ruchu. Jedn\u0105 z konsekwencji tego stanu sta\u0142 si\u0119 spadek zainteresowania aktywno\u015bci\u0105 w polskich \u015brodowiskach Ukrainy.<\/p>\n Aktywno\u015b\u0107 przemieszcza si\u0119 na \u015brodowisko ludzi starszych, (najcz\u0119\u015bciej emeryt\u00f3w) i coraz oporniej przebiega anga\u017cowanie m\u0142odych i aktywnych cz\u0142onk\u00f3w, kt\u00f3rzy zapewniliby nie tylko przetrwanie, lecz i rozw\u00f3j diaspory polskiej. Brak aktywno\u015bci ze strony ludzi m\u0142odych jest bardziej powszechny w miastach, ani\u017celi w \u015brodowiskach wiejskich, gdzie \u0142atwiej jest zmobilizowa\u0107 miejscow\u0105 m\u0142odzie\u017c do wsp\u00f3lnych dzia\u0142a\u0144. Ponadto m\u0142odzi nie chc\u0105 by\u0107 tzw. \u201emniejszo\u015bci\u0105 narodow\u0105\u201d, oni chc\u0105 by\u0107 normalni.<\/p>\n W jednym z wywiad\u00f3w w \u201eDK\u201d m\u0142ody Polak z Ukrainy m\u00f3wi: \u201eNie b\u0119d\u0105 si\u0119 z nami liczy\u0107, je\u015bli nie b\u0119dziemy \u201ekim\u015b\u201d. Kiedy Polacy b\u0119d\u0105 profesorami, lud\u017ami sukcesu, si\u0142\u0105 rzeczy dialog b\u0119dzie mia\u0142 inn\u0105 form\u0119. Tymczasem w wielu sferach \u017cycia na Ukrainie ci\u0105gle jeszcze jeste\u015bmy nieobecni. Post\u0119p nast\u0105pi w\u00f3wczas, gdy b\u0119dziemy mieli wi\u0119cej wykszta\u0142conych ludzi, kt\u00f3rzy potrafi\u0105 lepiej artyku\u0142owa\u0107 nasz punkt widzenia\u201d.<\/p>\n Jak zmieni\u0107 sytuacj\u0119 w tej p\u0142aszczy\u017anie? <\/strong><\/p>\n Trzeba szczeg\u00f3lnie promowa\u0107 dokonania m\u0142odzie\u017cy, formowa\u0107 konkretne priorytety w dzia\u0142aniach m\u0142odych rodak\u00f3w. Trzeba, \u017ceby nasze zach\u0119ty nie ko\u0144czy\u0142y si\u0119 na podziwianiu dawnych s\u0142aw \u2013 Mickiewicza, S\u0142owackiego czy Konopnickiej. Trzeba ich m\u0105drze uczy\u0107 wielokulturowo\u015bci, chocia\u017cby na przyk\u0142adzie pradawnego (z roku 1658 ) ale \u015bwietnego w swych zamiarach projektu europejskiego dla Ukrainy – Unii w Hadiaczu. Niech m\u0142odzie\u017c przekracza granice. Ludzie s\u0105 wolni, niech robi\u0105 kariery, gdzie chc\u0105. Jak im si\u0119 uda, zrobi\u0105 wi\u0119ksz\u0105 robot\u0119 dla swej ziemi, ni\u017c stu polityk\u00f3w.<\/p>\n Warto wspiera\u0107 inicjatywy uruchomiaj\u0105ce nowe formy zaplecza dzia\u0142alno\u015bci, na przyk\u0142ad otwierania klubokawiar\u0144, maj\u0105cych sta\u0107 si\u0119 miejscem spotka\u0144 towarzyskich naszej m\u0142odzie\u017cy. Trzeba im pomaga\u0107 w odnalezieniu pracy na Ukrainie po zako\u0144czeniu studi\u00f3w.<\/p>\n Cieszy fakt, \u017ce w gronie m\u0142odzie\u017cy ju\u017c teraz mamy wiele os\u00f3b, kt\u00f3rymi mo\u017cemy si\u0119 szczyci\u0107. Przekonacie si\u0119 o tym zreszt\u0105 w drugiej (artystycznej) cz\u0119\u015bci naszego Forum.<\/p>\n Problemem, kt\u00f3ry wymaga rych\u0142ego rozwi\u0105zania, to bardziej efektywne wykorzystanie dla dobra naszej sprawy kadr przygotowanych i wykszta\u0142conych w Polsce. Mamy tu do czynienia ze smutnym zjawiskiem, kiedy to m\u0142odzie\u017c wykszta\u0142cona w Polsce, niestety, w wi\u0119kszo\u015bci przypadk\u00f3w nie wraca do \u015brodowisk polskich na Ukrainie. Z regu\u0142y te\u017c m\u0142odzie\u017c o polskim pochodzeniu po osi\u0105gni\u0119ciu sukces\u00f3w poza \u015brodowiskiem nie w\u0142\u0105cza si\u0119 ju\u017c aktywnie w \u017cycie Polak\u00f3w Ukrainy.<\/p>\n Zreszt\u0105 globalnie wsp\u00f3\u0142czesne pokolenie ustosunkowuje si\u0119 do udzia\u0142u w ruchu z pozycji konsumpcyjnych: w rodzaju \u201eco to mi da\u201d, w odr\u00f3\u017cnieniu od kryteri\u00f3w stosowanych w\u015br\u00f3d senior\u00f3w ruchu odrodzenia narodowego.<\/p>\n Spotykana powszechnie wcze\u015bniej przynale\u017cno\u015b\u0107 ze wzgl\u0119d\u00f3w ideowych dzi\u015b jest coraz cz\u0119\u015bciej wypierana na korzy\u015b\u0107 cz\u0142onkostwa w grupach profesjonalnych, proponuj\u0105cych pewne korzy\u015bci w zakresie wykonywanego zawodu. Na przyk\u0142ad, w \u201eZwi\u0105zku Lekarzy\u201d \u2013 kontakty, wymiana do\u015bwiadcze\u0144, kursokonferencje z lekarzami polskimi etc.<\/p>\n W d\u0105\u017ceniach do podniesienia rangi i zaanga\u017cowanie wsp\u00f3lnot polskich Ukrainy w \u017cycie polityczne, spo\u0142eczne i kulturalne istotnym, mimo up\u0142ywu trzydziestu lat, wci\u0105\u017c jednak aktualnym problemem jest obecno\u015b\u0107 miejsca spotka\u0144 dla nale\u017cytego przygotowania i realizacji wsp\u00f3lnych przedsi\u0119wzi\u0119\u0107 \u2013 czyli zabezpieczenie w lokale, posiadanie kt\u00f3rych stanowi istotn\u0105 rol\u0119 dla integracji i mobilizacji \u015brodowisk polskich.<\/p>\n Mamy tu przyk\u0142ady, kiedy w\u0142adza lokalna wydzier\u017cawia je podmiotom polskim za op\u0142at\u0119 symboliczn\u0105 (jak dzieje si\u0119 w Odeskim Oddziale Zwi\u0105zku Polak\u00f3w na Ukrainie czy te\u017c w Chersoniu, \u017bytomierzu, Kropiwnickim, Winnicy, Bia\u0142ej Cerkwi), Jednak w wi\u0119kszo\u015bci przypadk\u00f3w utrzymanie takich pomieszcze\u0144 wymaga wyg\u00f3rowanych op\u0142at.<\/p>\n Problemem nadrz\u0119dnym, istotnym g\u0142\u00f3wnie dla regionu Ukrainy wschodniej i centralnej jest, historycznie uwarunkowane, rozproszenie \u017cywio\u0142u polskiego, co nie sprzyja jego konsolidowanym poczynaniom na arenie og\u00f3lnokrajowej i zdecydowanie zmniejsza mo\u017cliwo\u015bci, integralnego, \u0142\u0105cznego funkcjonowania wsp\u00f3lnot polskich – pomniejsza ich pozycj\u0119 w og\u00f3lnokrajowym odbiorze spo\u0142ecznym.<\/p>\n Problem ten pozostaje globalnym w aspekcie budownictwa strukturalnego ruchu polskiego na Ukrainie.<\/p>\n Dzia\u0142ania zmierzaj\u0105ce do stworzenia jednolitej organizacji federacyjnej zesz\u0142y w ostatnim pi\u0119cioleciu na plan, powiedzmy, trzeciorz\u0119dny, czego g\u0142\u00f3wnym powodem jest obawa przed utrat\u0105 samodzielno\u015bci i samostanowienia ka\u017cdej z organizacji.<\/p>\n Zreszt\u0105 organizacje te, od dawna dzia\u0142aj\u0105ce w ramach swoich lokalnych potrzeb, nie stawia\u0142y przed sob\u0105 zada\u0144 o szerszym, og\u00f3lnoukrai\u0144skim charakterze. Ponadto nie zwa\u017caj\u0105c na fakt deklarowanej zcentralizowanej przynale\u017cno\u015bci do struktur Zwi\u0105zku Polak\u00f3w na Ukrainie i Federacji Organizacji Polskich na Ukrainie zachowuj\u0105 one du\u017c\u0105 autonomi\u0119, za\u015b ich autorytet i znaczenie w olbrzymim stopniu zale\u017cne s\u0105 od talentu lider\u00f3w i aktywno\u015bci poszczeg\u00f3lnych cz\u0142onk\u00f3w \u015brodowisk polskich.<\/p>\n Jak odbierana jest nasza dzia\u0142alno\u015b\u0107?<\/strong><\/p>\n Nie spotykamy przejaw\u00f3w dyskryminacji polskiej grupy narodowo\u015bciowej i generalnie polityka w\u0142adz ukrai\u0144skich wobec spo\u0142eczno\u015bci polskiej jest pozytywna.<\/p>\n Aczkolwiek, jako \u017ce aktywno\u015b\u0107 polityczna i zaanga\u017cowanie obywatelskie w \u015brodowiskach polskich jest niewysokie w bezpo\u015bredni spos\u00f3b odbija si\u0119 to na ograniczeniu mo\u017cliwo\u015bci wp\u0142ywu tych \u015brodowisk na puls \u017cycia regionu, a poprzez to na skuteczno\u015b\u0107 w pozyskiwaniu materialnego wsparcia od ukrai\u0144skich w\u0142adz lokalnych.<\/p>\n \u00a0Niewymownie istotn\u0105 spraw\u0105 jest dla nas stan i perspektywy rozwoju stosunk\u00f3w polsko-ukrai\u0144skich w obecnej sytuacji politycznej, <\/em>kiedy na Ukrainie przenikaj\u0105 si\u0119 dwa kompletnie przeciwne paradygmaty spo\u0142eczno-polityczne: europejski (czy te\u017c, mo\u017ce trafniej – ameryka\u0144ski) i rosyjski. <\/em><\/p>\n My\u015bl\u0119, \u017ce do stworzonej w styczniu ubieg\u0142ego roku Rady Programowej Polsko-Ukrai\u0144skiego Forum Partnerstwa, skupiaj\u0105cej historyk\u00f3w, politolog\u00f3w i dzia\u0142aczy z obszar\u00f3w kultury i gospodarki, wspomagaj\u0105cych formowanie w\u0142a\u015bciwych relacji na linii Ukraina-Polska, mogliby wej\u015b\u0107 przedstawiciele spo\u0142eczno\u015bci polskiej na Ukrainie.<\/em><\/p>\n Jakie s\u0105 nasze oczekiwania wobec w\u0142adz miejscowych?<\/strong><\/p>\n Niezwykle istotn\u0105 potrzeb\u0105, realizacja kt\u00f3rej pozwoli\u0142aby uregulowa\u0107 gros problem\u00f3w z kt\u00f3rymi borykaj\u0105 si\u0119 na co dzie\u0144 wsp\u00f3lnoty polskie Ukrainy, jest zaktywizowanie dzia\u0142alno\u015bci polsko-ukrai\u0144skiej grupy mi\u0119dzyparlamentarnej, kt\u00f3rej wcze\u015bniejsza (przebiegaj\u0105ca mniej wi\u0119cej, 15 lat temu) dzia\u0142alno\u015b\u0107 korzystnie wp\u0142ywa\u0142a na uk\u0142ad stosunk\u00f3w z w\u0142adzami regionalnymi, w tym na pozyskiwania dla naszych organizacji od w\u0142adz miejscowych wsparcia materialnego oraz globalnie na status quo Polak\u00f3w Ukrainy.<\/p>\n Przyk\u0142adowo dla biura ZPU oraz redakcji \u201eDziennika Kijowskiego\u201d oczekiwaniem numer 1 wobec w\u0142adz lokalnych jest zaspokojenie naszych pr\u00f3\u015bb o przyznanie ulg w op\u0142atach za dzier\u017cawienie lokal\u00f3w.<\/p>\n Nb. kwestia ta wymaga uregulowania na szczeblu pa\u0144stwowym, gdy\u017c uzyskanie siedzib dla naszych organizacji oraz wysoko\u015b\u0107 op\u0142at za ich u\u017cytkowanie nadal zale\u017cy jedynie, szczeg\u00f3lnie w obecnej sytuacji reform administracyjnych, od dobrej woli i zrozumienia ze strony ukrai\u0144skich w\u0142adz samorz\u0105dowych.<\/p>\n Pozytywn\u0105 przemian\u0105 jest uproszczenie dziennikarzom dost\u0119pu do historycznych dokument\u00f3w archiwalnych z okresu wieku XX, jak r\u00f3wnie\u017c do dokument\u00f3w potwierdzaj\u0105cych narodowo\u015b\u0107 przodk\u00f3w, niezb\u0119dnych petentom ubiegaj\u0105cym si\u0119 o Kart\u0119 Polaka.<\/p>\n Dla struktur medialnych Zwi\u0105zku wa\u017cnym zadaniem, szczeg\u00f3lnie w permanentnie zwy\u017ckuj\u0105cym g\u0105szczu b\u0142ahych dla naszej sprawy informacji, nadal pozostaje gromadzenie, archiwizowanie, konserwowanie i udost\u0119pnianie materia\u0142\u00f3w dotycz\u0105cych Polskiego Dziedzictwa Kulturowego na Ukrainie.<\/p>\n W kwestiach rozszerzenia dop\u0142ywu informacji o Polsce nadal istnieje potrzeba w\u0142\u0105czenia na sta\u0142e do pakiet\u00f3w program\u00f3w zarekomendowanych do emisji w sieciach telewizji kablowej opr\u00f3cz polskoj\u0119zycznego kana\u0142u telewizyjnego TV Polonia, przede wszystkim takich kana\u0142\u00f3w jak: TVP Info, TVP Kultura i TVP Historia.<\/p>\n Nadal znikom\u0105 jest pomoc materialna ze strony pa\u0144stwa ukrai\u0144skiego dla organizacji polskich, co t\u0142umaczone jest kryzysem ekonomicznym i dzia\u0142aniami wojennymi na Wschodzie kraju.<\/p>\n Sporadycznie wydzielane s\u0105 tu niewielkie sumy na okoliczno\u015bciowe imprezy w rodzaju festiwali kultur mniejszo\u015bci narodowych, organizowanych przez w\u0142adze obwodowe. Szczeg\u00f3lnie bole\u015bnie odczuwany jest brak finansowania dzia\u0142alno\u015bci polskich zespo\u0142\u00f3w artystycznych funkcjonuj\u0105cych przy wi\u0119kszych o\u015brodkach kulturalno-o\u015bwiatowych.<\/p>\n Wci\u0105\u017c nieuregulowan\u0105 do ko\u0144ca pozostaje sprawa zwrotu (restytucji) obiekt\u00f3w ko\u015bcielnych wsp\u00f3lnotom rzymskokatolickim, w kt\u00f3rych przewa\u017caj\u0105c\u0105 wi\u0119kszo\u015b\u0107 stanowi\u0105 Polacy. Do dzi\u015b np. gospodarzem ko\u015bcio\u0142a pw. \u015bw. Miko\u0142aja w Kijowie jest miejska instytucja kulturalna \u2013 Dom Muzyki Organowej i Kameralnej.<\/p>\n Pomimo wielu problem\u00f3w i trudno\u015bci, w tym braku dofinansowania, ZPU rozwija r\u00f3\u017cne formy dzia\u0142alno\u015bci w sferze kultury, o\u015bwiaty, ochrony miejsc pami\u0119ci narodowej. Dzi\u0119ki temu dorobek kultury przekazywany jest kolejnym pokoleniom. Program wydarze\u0144 jest systematycznie rozszerzany i wzbogacany. W ka\u017cdym oddziale ZPU odbywaj\u0105 si\u0119 festiwale polskiej kultury, koncerty i uroczysto\u015bci z okazji \u015bwi\u0105t pa\u0144stwowych oraz religijnych.<\/p>\n Jednym z najwa\u017cniejszych kierunk\u00f3w dzia\u0142ania ZPU jest nauczanie j\u0119zyka polskiego. Zaj\u0119cia z polskiego w ostatnich latach, jak wiadomo Pa\u0144stwu, ciesz\u0105 si\u0119 ogromnym zainteresowaniem, nie tylko w\u015br\u00f3d dzieci i m\u0142odzie\u017cy o polskich korzeniach, a tak\u017ce w\u015br\u00f3d os\u00f3b doros\u0142ych. ZPU podtrzymuje dzia\u0142alno\u015b\u0107 i dost\u0119pno\u015b\u0107 polskich szk\u00f3\u0142 sobotnio-niedzielnych. Takie szko\u0142y funkcjonuj\u0105 przy wielu organizacjach, aczkolwiek – niestety mamy te\u017c trudno\u015bci z udost\u0119pnieniem dla nich pomieszcze\u0144.<\/p>\n Co dla naszej sprawnej dzia\u0142alno\u015bci jest szczeg\u00f3lnie niezb\u0119dne?<\/strong><\/p>\n Kontynuowanie i istotne rozszerzenie kategorii wsparcia finansowego, nieodzownego dla regularnego funkcjonowania medi\u00f3w polonijnych.<\/p>\n Wspieranie wszystkich podmiot\u00f3w polonijnych popularyzuj\u0105cych j\u0119zyk i kultur\u0119 polsk\u0105 funkcjonuj\u0105cych na ka\u017cdym poziomie szkolnictwa, co stanowi jedn\u0105 z gwarancji zachowania polsko\u015bci w m\u0142odym pokoleniu.<\/p>\n Zwi\u0119kszenie program\u00f3w wymiany m\u0142odzie\u017cy, student\u00f3w i kadry naukowej oraz lepsze poinformowanie o istniej\u0105cych programach.<\/p>\n Umo\u017cliwienie udzia\u0142u w g\u0142\u00f3wnych imprezach i przedsi\u0119wzi\u0119ciach organizowanych w Polsce, a powi\u0105zanych z \u017cyciem polonijnym. Zapewnienie udzia\u0142u w szkoleniach i przedsi\u0119wzi\u0119ciach dziennikarskich. Dost\u0119p do systemu grant\u00f3w (badawczych, kulturalnych, edukacyjnych).<\/p>\n Kontynuacja intensywnej i owocnej wsp\u00f3\u0142pracy z Wydzia\u0142em Konsularnym Ambasady RP na Ukrainie, prowadz\u0105cej do docelowej pomocy i wsparcia we wszystkich aspektach \u017cycia diaspory polskiej, umo\u017cliwiaj\u0105cej regularny kontakt z goszcz\u0105cymi w Kijowie przedstawicielami polskiej kultury i polityki. Udzia\u0142 w imprezach organizowanych przez konsulaty Polski.<\/p>\n Zorganizowani mog\u0105 wi\u0119cej!<\/strong><\/p>\n Taka my\u015bl przewodnia towarzyszy nam dzisiaj na Forum po\u015bwi\u0119conym 30-leciu dzia\u0142alno\u015bci Zwi\u0105zku Polak\u00f3w na Ukrainie, celem kt\u00f3rego jest nie tylko \u015bwi\u0119towanie donios\u0142ego jubileuszu, prezentacja naszych dokona\u0144, lecz i kolegialne zastanowienie si\u0119 nad aktualnymi potrzebami i problemami \u015brodowisk polskich na Ukrainie, nad perspektyw\u0105 ich dzia\u0142alno\u015bci.<\/p>\n W wyst\u0105pieniach pierwszej cz\u0119\u015bci Forum poruszone zostan\u0105 najistotniejsze tematy, spr\u00f3bujemy dokona\u0107 bilansu osi\u0105gni\u0119\u0107 i strat, lecz oczywiste ramy czasowe nie pozwol\u0105 na wszechstronn\u0105 analiz\u0119 stanu faktycznego naszej rzeczywisto\u015bci i zamierze\u0144 przysz\u0142o\u015bciowych.<\/p>\n Uwa\u017camy, \u017ce dzisiejsze obrady stan\u0105 si\u0119 punktem wyj\u015bciowym do opracowania uaktualnionego, wszechobejmuj\u0105cego strategicznego programu dzia\u0142a\u0144 naszego Zwi\u0105zku i przy Waszym udziale taki program b\u0119dzie bardziej stosowny i efektywny.<\/p>\n St\u0105d te\u017c zapraszamy do dyskusji i prosimy Wasze, niewypowiedziane na Forum, my\u015bli, opinie, koncepcje, uwagi etc. przes\u0142a\u0107 do biura ZPU, lub redakcji \u201eDziennika Kijowskiego\u201d.<\/p>\n W\u015br\u00f3d wielu temat\u00f3w najbardziej na szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 zas\u0142uguj\u0105 Wasze opinie i by\u0107 mo\u017ce do\u015bwiadczenie w tak istotnych kwestiach dla Polak\u00f3w Ukrainy, jak:<\/p>\n – koncept na o\u017cywienie spadaj\u0105cej aktywno\u015bci m\u0142odego pokolenia.<\/p>\n – metody post\u0119powania wp\u0142ywaj\u0105cego korzystnie na uk\u0142ad stosunk\u00f3w z w\u0142adzami regionalnymi, oraz globalnie na status quo Polak\u00f3w Ukrainy, w tym na pozyskiwania od w\u0142adz miejscowych dla naszych organizacji wsparcia materialnego.<\/p>\n – niwelowanie przeszk\u00f3d w realizacji programu ochrony i restauracji miejsc pami\u0119ci narodowej, cmentarzy, pami\u0105tek kultury polskiej na Ukrainie.<\/p>\n – sposoby na stymulowanie przedsi\u0119biorczo\u015bci w naszych \u015brodowiskach.<\/p>\n – <\/em>poczynania celem usuni\u0119cia ewentualnych przeszk\u00f3d w kultywowania polsko\u015bci, korzystania ze wszystkich praw mniejszo\u015bci narodowych, rozwijania kontakt\u00f3w z Krajem.<\/p>\n – odbudowywanie i anga\u017cowanie do naszej sprawy polskiej inteligencji na Wschodzie.<\/p>\n – przyk\u0142ady wykorzystania w naszych dzia\u0142aniach nowoczesnych form przekazu (internet).<\/p>\n – drogi zapewnienia rzetelnej informacji o Polsce.<\/p>\n – inicjatywy na rzecz wi\u0119zi i wsp\u00f3\u0142pracy z naszymi rodakami.<\/p>\n – poczynania w zakresie wsp\u00f3\u0142pracy z ko\u015bcio\u0142em rzymsko-katolickim w organizowaniu przedsi\u0119wzi\u0119\u0107 spo\u0142ecznych, kulturalnych i o\u015bwiatowych.<\/p>\n – dzia\u0142ania sprzyjaj\u0105ce realnemu odzwierciedleniu stanu rzeczy w rezultatach zbli\u017caj\u0105cego si\u0119 spisu ludno\u015bci Ukrainy.<\/p>\n Liczymy na Wasze sugestie w tych, oraz oczywi\u015bcie innych, tematach i przypominamy adresy elektroniczne:<\/p>\n Biuro ZPU = <\/strong>zpu5@o2.pl<\/strong><\/strong><\/p>\n Redakcja \u201eDziennik Kijowski\u201d = okodk@ukr.net<\/strong><\/p>\n (S\u0142owo wst\u0119pne do dyskusji opracowane i wyg\u0142oszone na Forum Naukowym ZPU w Kijowie, 17 listopada br. przez red. Stanis\u0142awa PANTELUKA)<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Trzydzie\u015bci lat temu Polacy Ukrainy (po wielu dziesi\u0119cioleciach obfituj\u0105cych w represje), korzystaj\u0105c z zaistnienia kardynalnych zmian w polityce narodowo\u015bciowej zacz\u0119li wymyka\u0107 si\u0119 spod pokrywy kot\u0142a,…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[39],"tags":[],"class_list":["post-5435","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-archiwum-2018"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t