{"id":5833,"date":"2018-06-13T21:15:52","date_gmt":"2018-06-13T18:15:52","guid":{"rendered":"https:\/\/dk.com.ua\/poeta-wizjoner-maz-stanu\/"},"modified":"2024-12-14T18:13:14","modified_gmt":"2024-12-14T16:13:14","slug":"poeta-wizjoner-maz-stanu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dk.com.ua\/home\/poeta-wizjoner-maz-stanu\/","title":{"rendered":"Poeta, wizjoner, m\u0105\u017c stanu"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/a><\/p>\n

Szlak \u017cyciowy Adama Mickiewicza, o kt\u00f3rym Iwan Franko pisa\u0142, \u017ce jest to – \u201enajwi\u0119kszy poeta narodu polskiego i jedna z najbardziej b\u0142yskotliwych postaci, kt\u00f3re wyda\u0142a ludzko\u015b\u0107\u201d powi\u0105zany jest z Ukrain\u0105, na terenie kt\u00f3rej poeta przebywa\u0142 ponad dziewi\u0119\u0107 miesi\u0119cy.<\/p>\n

Na pocz\u0105tku lutego 1825 r. po otrzymaniu nakazu opuszczenia Petersburga Mickiewicz wy\u00adruszy\u0142 na \u201epo\u0142udniowe zes\u0142anie” do Odessy, gdzie, przy wstawiennictwie swych \u00a0koleg\u00f3w – rosyjskich dekabryst\u00f3w – mia\u0142 zaj\u0105\u0107 stanowisko nauczyciela w Liceum Richelieu.<\/p>\n

W towarzystwie swoich przyjaci\u00f3\u0142, Je\u017cowskiego i Malewskiego, po drodze zawita\u0142 do Kijowa, gdzie w\u0142a\u015bnie w tym czasie odbywa\u0142y si\u0119 s\u0142ynne kijow\u00adskie Lutowe Kontrakty.<\/p>\n

O podr\u00f3\u017cy po Ukrainie do swego przyjaciela Antoniego Ody\u0144ca pisze tak: \u201ePrzekroi\u0142em teraz ca\u0142\u0105 Europ\u0119 z p\u00f3\u0142nocy na po\u0142udnie, a co dziwniejsze, w jednych saniach; rzecz tutaj nies\u0142ychana. Przebywa\u0142em step nieprzej\u00adrzany, gdzie mi\u0119dzy stacj\u0105 jedn\u0105 a drug\u0105 nic pr\u00f3cz ziemi i nieba nie wida\u0107 na przestrzeni wiorst blisko trzystu. Zbacza\u0142em te\u017c w guberni kijowskiej troch\u0119 z drogi na wie\u015b i ogl\u0105da\u0142em po raz pierwszy ska\u0142y, o kt\u00f3rych tylko z ksi\u0105\u017cek wiemy. By\u0142 to dla mnie widok nowy i zajmuj\u0105cy; ogromne pi\u0119tra granitu i ponure mi\u0119dzy nimi w\u0105wozy, wychodz\u0105ce znowu na wielkie r\u00f3wniny, kaza\u0142y \u017ca\u0142owa\u0107, \u017ce ta scena nie przedstawi\u0142a si\u0119 oczom moim latem, kiedy j\u0105 upi\u0119kniaj\u0105 wody, zielono\u015b\u0107 i winograd\u201d.<\/p>\n

\u201eZboczenie z drogi\u201d \u2013 sprowadza\u0142o si\u0119 do wizyty w Steblowie nad Rosi\u0105 u Zenona Ho\u0142owi\u0144skiego – ostatniego z wyboru marsza\u0142ka guberni kijowskiej i do pobytu w mie\u015bcie Jelizawietgrad,<\/p>\n

Ze wzgl\u0119d\u00f3w politycznych Mickiewiczowi i jego przyjacio\u0142om po przyje\u017adzie do Odessy nie uda\u0142o si\u0119 jednak uzy\u00adska\u0107 stanowisk wyk\u0142adowc\u00f3w w liceum Richelieu\u2019go. Zes\u0142a\u0144cy winni byli oczekiwa\u0107 dalszych rozporz\u0105dze\u0144 w\u0142adz.<\/p>\n

W Odessie poeta zetkn\u0105\u0142 si\u0119 z wieloma osobami, przoduj\u0105cymi dzia\u0142aczami spo\u015br\u00f3d inteligencji tych czas\u00f3w, obcowa\u0142 z lud\u017ami zbli\u017conymi do dekabryst\u00f3w.\u00a0<\/p>\n

Jednak\u017ce \u015bci\u015blej opasywa\u0142 Mickiewicza kr\u0105g ludzi \u015bledz\u0105cych ka\u017cdy jego krok i widz\u0105cych w nim politycznie niebezpiecznego \u201eprzest\u0119pc\u0119”.<\/p>\n

W letnio-jesiennym sezonie, na propozycj\u0119 Karoliny Soba\u0144skiej, carskiej agentki i kochanki genera\u0142a Witta, wielkorz\u0105dcy po\u0142udniowych prowincji, wyruszy\u0142 Mickiewicz na w\u0119dr\u00f3wk\u0119 po Krymie.<\/p>\n

W tym okresie poeta stworzy\u0142 swe nieprze\u015bcignione nasycone g\u0142\u0119bokim liryzmem i wzruszeniem – Sonety Mi\u0142osne i odzwierciedlaj\u0105ce my\u015bli, uczucia, nastroje i prze\u017cycia poety \u2013 wygna\u0144ca \u2013 Sonety Krymskie.<\/p>\n

13 listopada 1825 r. Mickiewicz opuszcza Odess\u0119 jako \u017ce dzi\u0119ki protekcji Witta dostaje zezwolenie na wyjazd do Moskwy. Tak ko\u0144czy si\u0119 jego dziewi\u0119ciomiesi\u0119czny pobyt na Ukrainie.<\/p>\n

O \u015bladach lektur Mickiewicza w tw\u00f3rczo\u015bci Szewczenki, o rodowodzie\u00a0 Maksyma Rylskiego i jego nieprze\u015bcignionym t\u0142umaczeniu \u201ePana Tadeusza\u201d z 1927 roku, za kt\u00f3re otrzyma\u0142 on wysokie ukrai\u0144skie nagrody pa\u0144stwowe i tytu\u0142 doktora honoris causa <\/em>Uniwersytetu Jagiello\u0144skiego w Krakowie; o spotkaniu Adama u st\u00f3p szczytu Ajudah z polskim poet\u0105 Gustawem Olizarem, o\u00a0 jego fatalnym utajnianym zauroczeniu 30-kilkuletni\u0105, przebieg\u0142\u0105 hrabin\u0105 Karolin\u0105 Soba\u0144sk\u0105 i przyja\u017ani\u0105 z Joann\u0105 Bonawenturow\u0105 Zalesk\u0105 i jeszcze o wielu, wielu konkretach powi\u0105zanych z postaci\u0105 najwi\u0119kszego wieszcza polskiego romantyzmu toczy\u0142a si\u0119 rozmowa\u00a0 w Domu \u2013 Muzeum Maksyma \u00a0Rylskiego na spotkaniu literackim w 220. rocznic\u0119 urodzin Adama Mickiewicza.<\/p>\n

Swoj\u0105 obecno\u015bci\u0105 zaszczyci\u0142 i przychylno\u015b\u0107 do spraw zwi\u0105zanych z dzia\u0142alno\u015bci\u0105 muzeum okaza\u0142 konsul ds. polonijnych Wydzia\u0142u Konsularnego Ambasady RP w Kijowie radca Jacek Goc\u0142owski. W polemice prowadzonej przez dyrektor Wiktori\u0119 Ko\u0142esnyk wzi\u0119li te\u017c udzia\u0142: wnuk M. Rylskiego \u2013 Maksym, ukrai\u0144ski poeta Stanis\u0142aw Szewczenko, prezes ZPU Antoni Stefanowicz, prezes Kijowskiego Polskiego Stowarzyszenia Kulturalno-O\u015bwiatowego im. A. Mickiewicza Irena Gilowa.<\/p>\n

Wspania\u0142y program artystyczny, zawieraj\u0105cy m.in. utwory Mickiewicza przet\u0142umaczone na j\u0119zyk ukrai\u0144ski, przygotowali uczestnicy ch\u00f3ru studenckiego „Tutti” Uniwersyteckiego Kolegium Uniwersytetu Kijowskiego im. B. Hrynczenki, prowadzonego przez Ann\u0119 Kyfenko i wyk\u0142adowczyni\u0119 Chrystyn\u0119 Golian (na zdj\u0119ciu).<\/p>\n

Stanis\u0142aw PANTELUK<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Szlak \u017cyciowy Adama Mickiewicza, o kt\u00f3rym Iwan Franko pisa\u0142, \u017ce jest to – \u201enajwi\u0119kszy poeta narodu polskiego i jedna z najbardziej b\u0142yskotliwych postaci, kt\u00f3re wyda\u0142a…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":5834,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[39],"tags":[],"class_list":["post-5833","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-archiwum-2018"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t