{"id":9456,"date":"2025-08-26T17:28:09","date_gmt":"2025-08-26T14:28:09","guid":{"rendered":"https:\/\/dk.com.ua\/?p=9456"},"modified":"2025-09-19T14:07:35","modified_gmt":"2025-09-19T11:07:35","slug":"widzial-przyszlosc-i-przygotowywal-do-niej-ludzkosc","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dk.com.ua\/home\/widzial-przyszlosc-i-przygotowywal-do-niej-ludzkosc\/","title":{"rendered":"Widzia\u0142 przysz\u0142o\u015b\u0107 i przygotowywa\u0142 do niej ludzko\u015b\u0107"},"content":{"rendered":"
\"Papie\u017c<\/a>
Papie\u017c Leon XIII<\/figcaption><\/figure>\n

Wsp\u00f3\u0142czesny papie\u017c Leon XIV, wkr\u00f3tce po rozpocz\u0119ciu pontyfikatu, oznajmi\u0142, \u017ce wzi\u0105\u0142 za wzorzec imi\u0119 i dzia\u0142alno\u015b\u0107 swego wielkiego poprzednika \u2013 Leona XIII. Dlaczego mamy uwa\u017ca\u0107 go za wielkiego?<\/strong><\/p>\n

Przysz\u0142y wielki papie\u017c urodzi\u0142 si\u0119 2 marca 1810, jako Gioacchino Vincenzo Raphaelo Luigi Pecci, sz\u00f3ste dziecko w zubo\u017ca\u0142ej rodzinie szlacheckiej.<\/p>\n

Od dzieci\u0144stwa nie marnowa\u0142 czasu. Po pierwszych krokach nauki w domu rodzinnym, w\u00a0 latach 1818-1824 kszta\u0142ci\u0142 si\u0119 w Kolegium Jezuickim, nast\u0119pnie kontynuowa\u0142 nauk\u0119 w Kolegium Rzymskim oraz w Ko\u015bcielnej Akademii Szlacheckiej. W wieku 26 lat uzyska\u0142 doktorat z teologii oraz z prawa rzymskiego i ko\u015bcielnego, a w wieku 27 lat, dok\u0142adnie 31 grudnia 1837, przyj\u0105\u0142 \u015bwi\u0119cenia kap\u0142a\u0144skie.<\/p>\n

Zosta\u0142 zauwa\u017cony przez zwierzchnik\u00f3w i w hierarchii ko\u015bcielnej awansowany na odpowiedzialne stanowiska potrzebuj\u0105ce pilnej pracy i g\u0142\u0119bokiej wiedzy: pra\u0142ata Jego \u015awi\u0105tobliwo\u015bci, referenta Najwy\u017cszego Trybuna\u0142u Sygnatury Apostolskiej.<\/p>\n

W wieku 33 lat zosta\u0142 arcybiskupem tytularnym i nuncjuszem apostolskim w Belgii, w wieku 36 lat \u2013 arcybiskupem Perugii. 19 grudnia 1853 roku, w wieku 43 lat zosta\u0142 kreowany\u00a0 kardyna\u0142em prezbiterem i otrzyma\u0142 ko\u015bci\u00f3\u0142 tytularny S. Lorenzo in Panisperna, a 1877 roku \u2013 kamerlingiem.<\/p>\n

Podczas konklawe by\u0142 kandydatem od umiarkowanej frakcji. Na papie\u017ca zosta\u0142 wybrany 20 lutego 1878 w trzecim g\u0142osowaniu.<\/p>\n

Leona XIII uznaje si\u0119 za pierwszego nowoczesnego papie\u017ca, d\u0105\u017c\u0105cego do dialogu ze wsp\u00f3\u0142czesnym \u015bwiatem, ale nierezygnuj\u0105cego jednocze\u015bnie z ewangelizacji \u017cycia spo\u0142ecznego. Nie tylko stanowczo pot\u0119pia\u0142 masoneri\u0119, nihilizm i socjalizm, ale przede wszystkim wyja\u015bnia\u0142 ich szkodliwo\u015b\u0107 dla ludzi i rozwoju spo\u0142ecznego.<\/p>\n

Wzmocni\u0142 w\u0142adz\u0119 nuncjusz\u00f3w w wielu krajach, ustanowi\u0142 uroczysto\u015b\u0107 \u015awi\u0119tej Rodziny, powierzy\u0142 rodzaj ludzki Naj\u015bwi\u0119tszemu Sercu Jezusowemu, napisa\u0142 dwa listy apostolskie skierowane do chrze\u015bcijan niekatolickich, kt\u00f3rych zaprosi\u0142 do ponownego przy\u0142\u0105czenia si\u0119 do Ko\u015bcio\u0142a rzymskokatolickiego.<\/p>\n

W trosce o demokratyczny rozw\u00f3j Ko\u015bcio\u0142a kreowa\u0142 147 kardyna\u0142\u00f3w, powo\u0142a\u0142 248 nowych biskupstw, wspiera\u0142 powstanie Narodowego Ko\u015bcio\u0142a katolickiego w Stanach Zjednoczonych.<\/p>\n

Z trosk\u0105 o nauk\u0119 katolick\u0105 na fundamencie Pisma \u015awi\u0119tego, powo\u0142a\u0142 Papiesk\u0105 Komisj\u0119 Biblijn\u0105 oraz otworzy\u0142 Tajne Archiwa Watykanu, umo\u017cliwiaj\u0105c dost\u0119p do nich wszystkim naukowcom, niezale\u017cnie od wyznania.<\/p>\n

Papie\u017c Leon XIII du\u017c\u0105 uwag\u0119 po\u015bwi\u0119ca\u0142 sprawom spo\u0142ecznym. W kilku encyklikach wypowiedzia\u0142 si\u0119 przychylnie na temat ustroj\u00f3w demokratycznych,\u00a0 okre\u015bli\u0142 zakres w\u0142adzy duchowej i \u015bwieckiej oraz podkre\u015bli\u0142, \u017ce ka\u017cda w\u0142adza jest legalna, o ile zapewnia dobrobyt spo\u0142eczny, a Ko\u015bci\u00f3\u0142 winien by\u0107 stra\u017cnikiem dobrze rozumianej wolno\u015bci.<\/p>\n

Temat organizacji \u017cycia w spo\u0142ecze\u0144stwach demokratycznych Leon XIII rozwin\u0105\u0142 w kilku encyklikach: \u201eI<\/em>nscru<\/em>t<\/em>abili Dei Consilio\u201d<\/em> \u2013 O postaciach z\u0142a w spo\u0142ecze\u0144stwie oraz misji Ko\u015bcio\u0142a i papiestwa, \u201eQuod apostolici muneris\u201d <\/em>\u2013 O b\u0142\u0119dach socjalist\u00f3w, komunist\u00f3w i nihilist\u00f3w, \u201eAeterni Patris\u201d <\/em>\u2013 O znaczeniu filozofii, \u201eLibertas\u201d\u00a0 \u2013 <\/em>O wolno\u015bci cz\u0142owieka, \u201eGraves de communi\u201d \u2013 <\/em>O demokracji chrze\u015bcija\u0144skiej.<\/p>\n

W\u0142a\u015bnie encykliki papieskie (a ich Leon XIII napisa\u0142 osiemdziesi\u0105t sze\u015b\u0107) stanowi\u0105 znacz\u0105c\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 jego tw\u00f3rczo\u015bci, maj\u0105cej wyra\u017any wychowawczy, o\u015bwiatowy charakter, skierowanej na szeroki kr\u0105g ludzi dobrej woli, duchownych i \u015bwieckich, m\u0142odych i s\u0119dziwych, edukowanych i bez edukacji.<\/p>\n

Szczeg\u00f3lne miejsce w tw\u00f3rczo\u015bci\u00a0 Leona XIII zajmuje opublikowana 15 maja 1891 roku encyklika \u201eRerum novarum\u201d<\/em> \u2013 O kwestii robotniczej.<\/p>\n

Encyklika by\u0142a reakcj\u0105 Ko\u015bcio\u0142a Rzymskiego na rosn\u0105ce wp\u0142ywy ruch\u00f3w socjalistycznych i komunistycznych w\u015br\u00f3d katolickich robotnik\u00f3w.\u00a0 Ta s\u0142ynna\u00a0 encyklika uwa\u017cana jest za prze\u0142om w rzymskokatolickiej nauce spo\u0142ecznej.\u00a0 Bowiem opowiedzia\u0142a si\u0119 za chrze\u015bcija\u0144sk\u0105 polityk\u0105 spo\u0142eczn\u0105, odrzucaj\u0105c socjalizm i komunizm w wydaniu marksistowskim.<\/p>\n

Ju\u017c na wst\u0119pie encykliki papie\u017c zaznacza:<\/p>\n

\u201e… nowe post\u0119py w przemy\u015ble i nowe metody produkcji, zmiana stosunk\u00f3w mi\u0119dzy przedsi\u0119biorcami a pracownikami najemnymi, nap\u0142yw bogactw do r\u0105k niewielu przy r\u00f3wnoczesnym zubo\u017ceniu mas, … nade wszystko za\u015b pogorszenie si\u0119 obyczaj\u00f3w, sprawi\u0142y, \u017ce walka (spo\u0142eczna) zawrza\u0142a.<\/p>\n

… walka ta wszystkie umys\u0142y trzyma w trwo\u017cnym oczekiwaniu przysz\u0142o\u015bci; poch\u0142ania geniusz m\u0119drc\u00f3w, roztropno\u015b\u0107 ludzi do\u015bwiadczonych, zgromadzenia ludu, przenikliwo\u015b\u0107 prawodawc\u00f3w, narady panuj\u0105cych, tak \u017ce ju\u017c nie ma sprawy, kt\u00f3ra by gwa\u0142towniej zajmowa\u0142a ducha ludzkiego.<\/p>\n

… w niniejszym jednak pi\u015bmie wzi\u0119li\u015bmy sobie sumienne zbadanie ca\u0142ej sprawy za obowi\u0105zek urz\u0119du apostolskiego, a to w tym celu, a\u017ceby ustali\u0107 zasady jej rozwi\u0105zania na podstawie prawdy i sprawiedliwo\u015bci\u201d.<\/p>\n

Papie\u017c nie ukrywa trwogi:<\/p>\n

\u201eSprawa jest trudna do za\u0142atwienia i niejedno mie\u015bci w sobie niebezpiecze\u0144stwo. Trudno jest bowiem wymierzy\u0107 prawa i obowi\u0105zki, kt\u00f3rymi powinni by\u0107 zwi\u0105zani bogaci i proletariusze, ci, kt\u00f3rzy mienie maj\u0105, i ci, kt\u00f3rzy prac\u0119 przynosz\u0105. Z drugiej strony rzecz jest niebezpieczna, poniewa\u017c chytrzy wichrzyciele wypaczaj\u0105 jej sens i wyzyskuj\u0105 do wzniecania rozruch\u00f3w masowych\u201d.<\/p>\n

Rozdzia\u0142 pierwszy encykliki \u2013 \u201eRozwi\u0105zanie fa\u0142szywe: socjalizm\u201d <\/em>\u2013 papie\u017c zaczyna od \u00a0tre\u015bci podstawowych:<\/p>\n

\u201eSocjali\u015bci, wznieciwszy zazdro\u015b\u0107 (ubogich do bogatych) mniemaj\u0105, \u017ce dla usuni\u0119cia przepa\u015bci mi\u0119dzy nimi znie\u015b\u0107 trzeba prywatn\u0105 w\u0142asno\u015b\u0107, a zast\u0105pi\u0107 j\u0105 wsp\u00f3lnym wszystkim posiadaniem d\u00f3br materialnych, i to w ten spos\u00f3b, \u017ceby nimi zarz\u0105dzali b\u0105d\u017a naczelnicy gmin, b\u0105d\u017a kierownicy pa\u0144stw. Przez t\u0119 przemian\u0119 posiadania prywatnego na wsp\u00f3lne zapewniaj\u0105c\u0105, jak s\u0105dz\u0105, r\u00f3wny podzia\u0142 rzeczy i korzy\u015bci, spodziewaj\u0105 si\u0119 socjali\u015bci uleczy\u0107 obecne z\u0142o.<\/p>\n

To jednak nie rozwi\u0105\u017ce trudno\u015bci, a samej klasie robotnik\u00f3w przyniesie w rezultacie szkod\u0119. Jest ponadto ten pogl\u0105d niesprawiedliwym; zadaje bowiem gwa\u0142t prawnym w\u0142a\u015bcicielom, psuje ustr\u00f3j pa\u0144stwa i do g\u0142\u0119bi wzburza spo\u0142ecze\u0144stwo\u201d.\u00a0 Ot\u00f3\u017c Leon XIII zawczasu uprzedza\u0142 o nieszcz\u0119\u015bciach rewolucji.<\/p>\n

Niestety, prorocze s\u0142owa papie\u017ca, w tym wyg\u0142oszone w jego homiliach, nie by\u0142y us\u0142yszane przez dzia\u0142aczy partyjnych, wierz\u0105cych w ideologi\u0119 marksistowsk\u0105, a zw\u0142aszcza na terenach imperium rosyjskiego.<\/p>\n

Nie by\u0142y us\u0142yszane, mimo \u017ce nawet nazwy rozdzia\u0142\u00f3w encykliki uprzedzaj\u0105 i wo\u0142aj\u0105 o roztropne rozwi\u0105zanie problemu: \u201eW\u0142asno\u015b\u0107 wsp\u00f3lna szkodliwa dla robotnika\u201d, \u201eW\u0142asno\u015b\u0107 wsp\u00f3lna sprzeciwia si\u0119 prawom natury\u201d, \u201eWprowadzenie w\u0142asno\u015bci wsp\u00f3lnej grozi spo\u0142ecznym rozstrojem\u201d, \u201eObowi\u0105zki pa\u0144stwa w zakresie kwestii robotniczej\u201d.<\/em><\/p>\n

G\u0142\u00f3wn\u0105 tez\u0105 encykliki jest przekonanie, \u017ce ani Ko\u015bci\u00f3\u0142, ani pa\u0144stwo nie s\u0105 w stanie samodzielnie rozwi\u0105za\u0107 problem\u00f3w spo\u0142ecznych. Obydwa organizmy musz\u0105 ze sob\u0105 wsp\u00f3\u0142pracowa\u0107 dla wsp\u00f3lnego dobra. Wed\u0142ug Leona XIII zadaniem Ko\u015bcio\u0142a jest wspieranie dzie\u0142a pojednania mi\u0119dzy pracodawcami i pracownikami poprzez nieustanne przypominanie praw i obowi\u0105zk\u00f3w wszystkich zainteresowanych.<\/p>\n

\u201eRerum novarum\u201d <\/em>podkre\u015bla, \u017ce socjalizm jako nauka i fenomen historycznych proces\u00f3w nie jest zgodny z prawdami wiary Ko\u015bcio\u0142a katolickiego. Autor encykliki stwierdza, \u017ce katolik nie mo\u017ce by\u0107 komunist\u0105, a spo\u0142eczna odnowa jest mo\u017cliwa jedynie poprzez moraln\u0105 odnow\u0119, a ta z kolei zak\u0142ada powr\u00f3t do Ewangelii.<\/p>\n

\u201eNiech m\u0119\u017cowie pa\u0144stwami rz\u0105dz\u0105cy zrobi\u0105 u\u017cytek z powagi opieku\u0144czej praw i z urz\u0105dze\u0144 publicznych; niech bogaci i przedsi\u0119biorcy zdadz\u0105 sobie spraw\u0119 ze swych obowi\u0105zk\u00f3w; niech pracownicy, o kt\u00f3rych los tu chodzi, praw swych dochodz\u0105 na drodze rozs\u0105dku; a skoro tylko religia, jak na pocz\u0105tku powiedzieli\u015bmy, z\u0142o mo\u017ce w korzeniu zniszczy\u0107, niech wszyscy zrozumiej\u0105, \u017ce nacisk nale\u017cy po\u0142o\u017cy\u0107 na chrze\u015bcija\u0144skie odnowienie obyczaj\u00f3w, bez czego na nic si\u0119 przydadz\u0105 \u015brodki podane przez roztropno\u015b\u0107 ludzk\u0105, cho\u0107by uznane by\u0142y za najw\u0142a\u015bciwsze\u201d \u2013 wnioskuje papie\u017c.<\/p>\n

\u201eRerum novarum\u201d,<\/em> mimo \u017ce napisana 134 lata temu, nadal zostaje aktualn\u0105, poniewa\u017c i dzisiaj i jutro potrzebujemy dochodzi\u0107 rozwi\u0105za\u0144 na drodze prawdy, rozs\u0105dku i sprawiedliwo\u015bci.<\/p>\n

S\u0142ynnego autora encykliki, kt\u00f3ry pozosta\u0142 dla nas wzorcem determinacji i po\u015bwi\u0119cenia, B\u00f3g zabra\u0142 do wieczno\u015bci 20 lipca 1903 w 93. roku \u017cycia, po 25 latach jego pontyfikatu.<\/p>\n

Eugeniusz GO\u0141YBARD<\/em><\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Wsp\u00f3\u0142czesny papie\u017c Leon XIV, wkr\u00f3tce po rozpocz\u0119ciu pontyfikatu, oznajmi\u0142, \u017ce wzi\u0105\u0142 za wzorzec imi\u0119 i dzia\u0142alno\u015b\u0107 swego wielkiego poprzednika \u2013 Leona XIII. Dlaczego mamy uwa\u017ca\u0107…<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":9457,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[21],"tags":[],"class_list":["post-9456","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kosciol"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t