W dniach 2–4 października 2026 roku Żytomierz po raz kolejny stał się miejscem wielkiego święta polskiej kultury, historii, pamięci i wspólnoty. Odbyły się XVIII Dni Kultury Polskiej oraz XXXI Międzynarodowy Festiwal Kultury Polskiej „Tęcza Polesia”.
Tegoroczne Dni miały szczególny wymiar. Były poświęcone również pamięci o naszych przodkach, w szczególności 90. rocznicy deportacji Polaków z sowieckiej Ukrainy do Kazachstanu. Wspominaliśmy tysiące polskich rodzin wyrwanych ze swoich domów, które mimo represji zachowały język, wiarę, tradycję i narodową tożsamość.
Dni Kultury Polskiej rozpoczęła międzynarodowa konferencja naukowo-praktyczna „Pamięć historyczna, wartości demokratyczne i bezpi eczeństwo Europy: polsko-ukraiński wymiar” oraz prezentacja polsko-ukraińskiego i ukraińsko-polskiego słownika terminologicznego. Była to ważna rozmowa o historii, współczesności i wspólnej europejskiej przyszłości.
Ważną częścią wydarzeń były spotkania z dziećmi i młodzieżą. IX Konkurs Recytatorski Polskiej Poezji im. Walentego Grabowskiego pokazał, że młode pokolenie Polaków na Ukrainie pięknie mówi po polsku, zna polską poezję i chce ją przekazywać dalej.
Wyjątkowym wydarzeniem był również koncert w Żytomierskiej Szkole Muzycznej im. B. Łatoszyńskiego, poświęcony Ignacemu Janowi Paderewskiemu – wielkiemu Polakowi, kompozytorowi i patriocie.
Kulminacją Dni był XXXI Międzynarodowy Festiwal Kultury Polskiej „Tęcza Polesia” w Żytomierskiej Obwodowej Filharmonii. Na jednej scenie spotkali się artyści, zespoły polonijne, dzieci, młodzież oraz goście z Polski i Ukrainy. Były muzyka, śpiew, taniec, wzruszenie i ogromna radość ze wspólnego spotkania.
Nie zabrakło także modlitwy. W prokatedrze św. Zofii odprawiona została uroczysta Msza Święta w intencji organizatorów, uczestników i gości Dni Kultury Polskiej oraz o pokój w Ukrainie i na świecie. W wydarzeniach uczestniczyli m.in. ks. Andrzej Baczyńskiego, ks Wiktor Makowski i ks Stanisław Kledzik, który swoją obecnością i błogosławieństwem towarzyszył uczestnikom festiwalu.
Tegoroczne Dni odbywały się w cieniu wojny. Rozlegały się syreny alarmowe, pojawiały się chwile niepokoju, a niektóre wydarzenia trzeba było na moment przerwać. Jednak wojna nie odebrała nam tego, co dla nas ważne.
Bo jeśli ludzie chcą być razem – znajdują sposób, aby być razem.
Żytomierska społeczność po raz kolejny pokazała, że jest silna, wytrwała i niezwykle przywiązana do swojej polskości. Mimo wojny chcemy spotykać się, pamiętać, uczyć nasze dzieci i młodzież, śpiewać, tańczyć, modlić się i pielęgnować dziedzictwo naszych przodków.
Tegoroczne Dni Kultury Polskiej odbyły się pod honorowym patronatem Marszałek Senatu RP Małgorzaty Kidawy-Błońskiej, Marszałka Województwa Mazowieckiego Adama Struzika oraz Marszałka Województwa Kujawsko-Pomorskiego Piotra Całbeckiego.
Serdecznie dziękujemy wszystkim Patronom, Gościom, Artystom, Nauczycielom, Duchowieństwu, Dzieciom i Młodzieży, Partnerom, Wolontariuszom oraz wszystkim osobom, które zaangażowały się w przygotowanie tegorocznych Dni.
Tegoroczne Dni Kultury Polskiej były czymś więcej niż wydarzeniem kulturalnym.
Były świadectwem pamięci.
Były spotkaniem pokoleń.
Były modlitwą o pokój.
Były świętem polskiej kultury.
Były dowodem, że polskość na Żytomierszczyźnie żyje i będzie żyła dalej.
Wiktoria Laskowska
(Zdjęcia: K.M. Jermak)
