Od lewej: Prezes Zarządu Okręgu Gdańskiego ZPAP Bartłomiej Błażejowski, Przewodniczący Komisji Kultury i Promocji Rady Miasta Gdańska Maxymilian Kieturakis, Konsul Generalna Ukrainy w Gdańsku Svitlana Krysa, Konsul Generalny RP w Odessie Jacek Gocłowski. (foto: ZPAP Gdańsk)
„Odessa – od bólu do piękna” – to tytuł i główny motyw wystawy obrazów odeskich artystów w gdańskiej Galerii ZPAP (Związku Polskich Artystów Plastyków) przy ulicy Mariackiej 46/47, a więc w samym sercu starego, historycznego Gdańska. Wystawa dostępna była dla oglądających od 14 sierpnia, a uroczyste zamknięcie miała 24 sierpnia, wpisując się w ten sposób w upamiętnienie Dnia Niepodległości Ukrainy, co wyraźnie podkreślił w swoim przemówieniu zamykającym wystawę Konsul Generalny RP w Odessie – p. Jacek Gocłowski.
Wystawa w Gdańsku to druga część większego projektu, którego inicjatorem, pomysłodawcą i w znacznym stopniu organizatorem był odeski konsulat.
Pierwsza odsłona miała miejsce w Odessie w ART Galerii przy Centrum Kultury UNION na przełomie kwietnia i maja (27.04- 15.05 tego roku), gdzie swoje dzieła (obrazy i rzeźby) zaprezentowali artyści plastycy z gdańskiego ZPAP. Wystawa została zorganizowana w ramach obchodów Święta Flagi i Konstytucji 3 Maja, a także jako przejaw partnerstwa miast – Gdańska i Odessy oraz solidarności narodów. Na wernisaż przybyli przedstawiciele władz miasta, duchowieństwo z księdzem biskupem Stanisławem Szyrokoradiukiem na czele, organizacje polonijne. Szczególnie swoją obecnością zwracali uwagę członkowie „Polskiej Nuty”, którzy licznie przybyli do Galerii Art i z ciekawością przyglądali się obrazom profesjonalistów. Sami w ramach zajęć w stowarzyszeniu uczestniczą w warsztatach malarskich, stąd prawdopodobnie zainteresowanie, ale nie tylko. Jak mówili, przede wszystkim z potrzeby uczestniczenia w wydarzeniu promującym polską współczesną sztukę. Z gdańskimi artystami połączyliśmy się online przez Internet.
Wystawę zatytułowaną „Wolność – solidarni z Ukrainą” tworzyły obrazy będące reakcją artystów gdańskich na przemoc, strach, opuszczenie, zagubienie i osamotnienie człowieka w czasie wojny, a także w całym współczesnym świecie. Wystawę otworzył Konsul Generalny RP w Odessie, który między innymi podkreślił rangę i znaczenie takiego artystycznego wydarzenia w mieście, które każdego dnia zmaga się z wojennym koszmarem. Głos zabrali obecni na wernisażu przedstawiciele władz miasta, a także Biskup Diecezji Odesko-Symferopolskiej Stanisław Szyrokoradiuk niezwykle wzruszony podjętym przez artystów tematem.
Druga odsłona miała miejsce w Gdańsku. Sekretarz ZPAP p. Elżbieta Ścibor w rozmowie wyraźnie zaznaczyła, że wystawa przez cały czas trwania cieszyła się ogromną popularnością. Praktycznie od otwarcia do zamknięcia każdego dnia sala wystawowa była pełna zwiedzających, zarówno Polaków, jak i Ukraińców.
Uroczyste zamknięcie 24.08 stało się wielkim wydarzeniem, które zgromadziło wybitne osobistości ze świata polityki i sztuki, władze miasta, przedstawicieli diaspory ukraińskiej, a także licznych miłośników sztuki.
Przybyła na uroczystość Konsul Generalna Ukrainy w Gdańsku p. Svitlana Krysa powiedziała, że w czasie wojny życie płynie inaczej. Tam, gdzie nie ma wojny, trudno to zrozumieć. „Ukraina walczy, nie odda wolności. Była, jest i będzie wolna.”
Konsul Generalny RP w Odessie p. Jacek Gocłowski powiedział:” Jesteśmy w Gdańsku, mieście obrońców Poczty Polskiej, Solidarności, porozumień sierpniowych, Lecha Wałęsy. W mieście prezydenta Pawła Adamowicza zamordowanego przez nienawiść. Gdańsk to miasto prezydenta, który cenił wartość różnorodności kulturowej, prowadził politykę otwartości na mniejszości narodowe, podkreślał znaczenie dialogu, tolerancji i był przeciwko mowie nienawiści. Idea prezydenta Adamowicza przyświeca naszej wystawie. Dzieła, które przyjechały z Gdańska do Odessy były w większości reakcją ich autorów na wojnę, która rozgrywa się poza granicami Polski. Pokazywały jej brutalność, koszmar, zagubienie i przerażenie człowieka. Obrazy odeskie są kolorowe, radosne i to też jest reakcja na wojnę, reakcja mieszkańców miasta nękanego nalotami, niszczonego każdego dnia przez drony i rakiety. Bo mieszkańcy Odessy w ten sposób odpowiadają agresorowi: nie będzie moskwa decydowała o tym, jak mamy żyć we własnym kraju. Żyjemy, pracujemy, tworzymy sztukę, jest w nas siła i hart ducha.”
Przy okazji wystawy Konsul miał okazję spotkać się ze swoimi przyjaciółmi z Ukrainy, od wielu już lat mieszkającymi w Gdańsku. Takie spotkania to zawsze radość i wzruszenie.
Rewizyta w Gdańsku stała się okazją do wymiany poglądów na sztukę, poznania różnorodności artystycznych poszukiwań oraz indywidualnych języków twórczych. Wystawę odeskich artystów także tworzyły obrazy będące reakcją na wojnę, w większości pogodne i kolorowe, jakby deklaracja siły i woli życia walczącego narodu, co wyraźnie podkreślił konsul Gocłowski.
Obie wystawy były niezwykle ważnymi ( choć też niezwykle trudnymi organizacyjnie, przede wszystkim za sprawą konieczności transportu obrazów) dla środowisk twórczych i mieszkańców miast wydarzeniami kulturalnymi. Były też, a może przede wszystkim realną realizacją partnerstwa miast, przejawem solidarności z walczącym narodem, wsparciem i deklaracją pamięci.
Inf. własna
Spotkanie przyjaciół po latach (Foto: KG RP w Odessie)
Publiczność w Gdańsku (Foto: KG RP w Odessie)
Od lewej: Bp Stanisław Szyrokoradiuk, konsul Jacek Gocłowski, mer Odessy Igor Koval, zastępca przewodniczącego Odeskiej Administracji Obwodowej Anton Shalygaylo na otwarciu wystawy w Odessie (Foto: NKSP „Polska Nuta”)
Wolność – Solidarni z Ukrainą – plakat z wystawy (Foto: NKSP „Polska Nuta”)
„Dzieci wojny II” obraz Dariusza Mierzwy prezentowany w Odessie (Foto: NKSP „Polska Nuta”)
