Dziś: niedziela,
17 stycznia 2021 roku.
Przegląd do nr 632 – styczeń 2021 r.
Kultura
Ex libris

Z początkiem 2021 roku rusza akcja promocyjna historii polskiej przedsiębiorczości za granicą. Ukazała się już anglojęzyczna edycja „Pocztu przedsiębiorców polskich” (Portraits of Polish Entrepreneurs) – biograficznej opowieści o polskich inwestorach i twórcach biznesu od czasów średniowiecza do 1939 roku. Pierwsze wydanie ukazało się nakładem Warsaw Enterprise Institute w 2018 roku. Najnowsze wydanie zostało wzbogacone o 12 nowych biogramów i będzie dystrybuowane m.in. do placówek dyplomatycznych i kulturalnych na świecie.

„Poczet” jest dziełem czterech autorów: Marcina Rosołowskiego, Arkadiusza Bińczyka, Andrzeja Krajewskiego i Wojciecha...

 

136 lat temu 8 stycznia w Stryju przyszedł na świat Kornel Makuszyński - prozaik, poeta, felietonista, krytyk teatralny i publicysta, przed II wojną światową jeden z najpoczytniejszych pisarzy, autor cyklu książek dla dzieci – „O Koziołku Matołku i o małpce Fiki-Miki” oraz dla młodzieży – „Szatan z siódmej klasy” czy „Szaleństwa panny Ewy”.

Młodość i czasy studenckie spędził we Lwowie, zaś w latach 1914 -1918 mieszkał w Kijowie i pracował jako kierownik literacki Teatru Polskiego Stanisławy Wysockiej oraz pełnił funkcję prezesa miejscowego Towarzystwa Literatów i Dziennikarzy. W okresie kijowskim powstały jego pierwsze powieści.

Ks. Jan Twardowski pisał o nim: „Urzekał mnie humor autora, typu dickensowskiego, określany jako "uśmiech przez łzy". Potrafił dostrzec dobro pod powłoką zła, piękno pod pozorną brzydotą, a prawdę tam, gdzie inni widzieli jedynie...

 
Artyści - malarze i rzeźbiarze polscy


Kobieta w turkusowej apaszce (olej, płótno, 2020 r.)

Tomasz Kostecki urodził się 18.12.1964 roku. Uczęszczał do Liceum Sztuk Plastycznych im. Kenara w Zakopanem. W ramach licznych wystaw artysta miał możliwość zaprezentować swoje prace w wielu krajach świata.

Pracę możemy zakwalifikować do stylu figuratywne. Figuratywizm był dominującym typem kompozycji od starożytności aż do wieku dziewiętnastego, kiedy zaczęły pojawiać się nowe artystyczne tendencje zmierzające do coraz większej subiektywizacji wizji artystycznej na płótnie i w...

 
Staropolskie zwyczaje i obrzędy

Czy pamiętamy o staropolskich obrzędach i tradycjach, związanych ze Świętami Bożego Narodzenia? Pragniemy je dzisiaj Państwu przypomnieć. Usłyszane od naszych babci i dziadków, przekazywane z pokolenia na pokolenie, niech pozostaną razem z nami w naszych domach i miejscach pracy.

Boże Narodzenie jest jednym z największych świąt kościelnych w świecie chrześcijańskim. Tradycja jego obchodzenia sięga IV wieku. Najstarszym świadectwem obchodów narodzenia Chrystusa 25 grudnia jest wzmianka w chronografie rzymskim, czyli w kalendarzu świąt kościelnych z 354 roku. Ustanowienie tego święta w tym właśnie terminie przez Kościół miało być przeciwwagą dla odprawianych...

 
Wspomnienia zza miedzy

Każdy z nas wspomina jakieś minione Święta Bożego Narodzenia. Najczęściej te z lat dziecinnych, o ile czasy były spokojne i kiedy jeszcze św. Mikołaj fatygował się do nas. Teraz już nie przychodzi, widocznie przestaliśmy być grzeczni.

Boże Narodzenie miało swój rytuał, smaki i zapachy. Zapachy były zapowiedzią Świąt.

To były słodkie lata 60-te! Dziś, mieszkając poza Polską, opowiadam dzieciom o przygotowaniach do Świąt w latach 50-tych i 60-tych, gdy każdy zakup mimo szczegółowych planów mógł być niezrealizowany, gdy stało się w kolejkach i „polowało” nawet na zwykłe masło, dzieci nie chcą wierzyć albo zadają kłopotliwe pytania: dlaczego tak było? No, tak było i nie pora na szczegółowe wyjaśnienia w tej chwili.

Najpierw było wielkie przedświąteczne sprzątanie, stąd zapach pasty do podłogi był w domu dominujący. Zza okien dochodziły dźwięki trzepania...

 
Regiony etnograficzne


Orkiestra Górnicza w charakterystycznych strojach górniczych (zdjęcie: myslowice.net)

Śląsk jako region Polski, zazwyczaj dzielony jest na trzy podregiony – Dolny Śląsk, Górny Śląsk i Śląsk Opolski. Nie inaczej jest w przypadku podziału etnograficznego.

Śląsk jest najbogatszym etnograficznie regionem Polski. Bogactwo strojów, ciekawe obrzędy, smaczna kuchnia i odmienna gwara czynią Śląsk wyjątkowym regionem Polski.

Gwara śląska – odrębny język czy...

 
Obyczaje

Grudzień to miesiąc prezentów i radosnych niespodzianek. Każde dziecko z niecierpliwością czeka na dzień 6 grudnia rozważając co też tym razem dostanie w prezencie. Dlaczego właśnie w ten dzień? Bo wtedy wypadają Mikołajki - tradycyjne święto ku czci świętego Mikołaja - obchodzonego w katolicyzmie i prawosławiu. O osobie świętego Mikołaja wiadomości  pozostało bardzo niewiele. Najprawdopodobniej Mikołaj urodził się w bogatej i pobożnej rodzinie, w mieście Patara nad Morzem Śródziemnym, w rzymskiej prowincji Licji – dzisiaj jest to kraina w Turcji. Dorastając wiedział już, że chce poświęcić życie Bogu. Jako młody człowiek został biskupem...

 

10 listopada kierownik Referatu Naukowo-Oświatowego Ambasady RP w Kijowie p. Ewa Matuszek-Zagata zaprosiła na kolejne, czwarte już z rzędu, spotkanie on-line z cyklu „Korespondencja sztuk”. realizowane przez Ambasadę RP w Kijowie oraz Muzeum Narodowe w Warszawie, tym razem na temat: „Literatura XIX wieku a sztuka - świat wspólnych problemów i zainteresowań”.

Uwadze słuchaczy przedstawione zostały prace przedstawicieli różnych pokoleń i różnych opcji badawczych w kluczu relacji między literaturą a innymi dziedzinami sztuki w kontekście myśli estetycznej i filozofii.

 

XIІІ Dni Kultury Polskiej na Ukrainie i XXVI Międzynarodowy Festiwal „Tęcza Polesia”, poświęcone 100. rocznicy urodzin św. Jana Pawła II oraz obchodom 100-lecia wojny polsko-bolszewickiej odbyły się w dniach 1-4 października. Patronat honorowy nad uroczystościami roztoczyli: Marszałek Senatu RP Tomasz Grodzki, Marszałek Województwa Śląskiego Jakub Chełstowski, Marszałek Województwa Kujawsko-Pomorskiego Piotr Całbecki. Patronat medialny nad imprezą sprawowały TVP Polonia, Sojuz TV, TV Polacy Żytomierszczyzny, „Dziennik Kijowski” oraz „Tęcza Żytomierszczyzny”.

Dni Kultury Polskiej zorganizował Żytomierski Obwodowy Związek Polaków na Ukrainie przy wsparciu...

 
Kultura

27 października, kierownik Referatu Naukowo-Oświatowego Ambasady RP w Kijowie p. Ewa Matuszek-Zagata zaprosiła na kolejne - trzecie już spotkanie on-line z cyklu „Korespondencja Sztuk”. Tym razem jego temat brzmiał: „XX wiek w literaturze i sztuce polskiej. Nawiązania i konfrontacje”.

Przedsięwzięcia tego cyklu, będące wspólnym projektem Ambasady RP w Kijowie i Muzeum Narodowego w Warszawie poświęcone są najbardziej interesującym i bogatym w treści dziełom literatury polskiej z różnego okresu, ale też realizacjom nieliterackim, takim jak malarstwo, architektura czy muzyka.

 
Spotkania on-line


Karol Miller – „Odwiedziny w Czarnolesie”

 6 października, kierownik Referatu Naukowo-Oświatowego Ambasady RP w Kijowie p. Ewa Matuszek-Zagata zaprosiła na drugie spotkanie on-line z cyklu „Korespondencja sztuk” w kluczu dopatrywania się podobieństw między różnymi dziedzinami sztuki typowymi dla obranej epoki.

Tym razem jego temat brzmiał: „Literatura nowożytna w sztuce polskiej – od Szekspira do wierszy biskupa Krasickiego”.

Przedsięwzięcie będące wspólnym projektem Ambasady RP w Kijowie i Muzeum Narodowego w Warszawie poświęcone było najbardziej...

 
Spotkania on-line

Ponadczasowe i uniwersalne mity greckie, były zawsze prawdziwym wyzwaniem dla wyobraźni artystów, odwiecznym bogatym źródłem inspiracji twórczej. Ich charakter opierający się zwykle na symbolice, metaforyce i alegoryzacji, zawiera uniwersalne wartości i do dziś  zachowuje swoją aktualność.

Antyk, opowieści o bogach i boginiach, będące także wzorem postaw i zachowań człowieka, tradycyjnie towarzyszą w sposób harmonijny wszystkim okresom sztuki, chociaż intensywność zainteresowań antykiem zmieniała się na przestrzeni wieków i była największa w odrodzeniu i oświeceniu, najmniejsza, zaś w średniowieczu i baroku.

 

Pod dewizą: „Olga Boznańska wyjątkowa kobieta, wielka artystka” 5 września na platformie ZOOM odbyło się spotkanie, w ramach Klubu Nauczycieli Języka Polskiego, na którym postać tej twórczyni, w rozmowie prowadzonej w formie dwugłosu, przybliżyły nam: p. Urszula Król - historyczka sztuki, edukatorka, wykładowca, kustosz w Muzeum Narodowym w Warszawie, autorka wielu programów edukacyjnych realizowanych w galeriach stałych i na wystawach czasowych MNW oraz p. Bożena Pysiewicz - historyczka sztuki, edukatorka, kustosz w Muzeum Narodowym w Warszawie, autorka i koordynatorka programów edukacyjnych do galerii stałych i wystaw czasowych w Muzeum Narodowym w Warszawie i jego oddziale Muzeum Plakatu w...

 
Architektura

Słynny architekt Władysław Leszek Horodecki, chociaż był z urodzenia Polakiem, jego nazwisko jest w Polsce nie jest na tyle znane jak na Ukrainie.  W Kijowie nazwano jego imieniem jedną z ulic w śródmieściu stolicy. Budynki, kościoły, dworce kolejowe i fabryki, które zbudował, są dziś uważane za najbardziej uderzające zabytki architektury. Odbiegając od wszystkiego zwykłego, tworząc niepowtarzalną sztukę, Horodecki w każdym ze swoich dzieł w unikalny sposób łączył i komponował różne style. Nikt na Ukrainie nie powtórzył architektonicznych fantazji Horodeckiego, a samego Mistrza często nazywano ukraińskim Gaudiem.

Prawie wszystkie...

 
Polska 100 lat temu


Polscy żołnierze z ciężkim karabinem maszynowym Schwarzlose wz. 07/12 na stanowisku bojowym

O mało znanym literackim obliczu wojny polsko-bolszewickiej i pisarzach, którzy w obronie ojczyzny chwytali nie tylko za pióro, ale też za broń, rozmowa z prof. Maciejem Urbanowskim, historykiem literatury polskiej, krytykiem literackim i wykładowcą Wydziału Polonistyki Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Dzisiaj o wszelkich konfliktach zbrojnych donoszą nam w serwisach informacyjnych dziennikarze i korespondenci wojenni. Sto lat temu...

 

O mało znanym literackim obliczu wojny polsko-bolszewickiej i pisarzach, którzy w obronie ojczyzny chwytali nie tylko za pióro, ale też za broń, rozmawiamy z prof. Maciejem Urbanowskim, historykiem literatury polskiej, krytykiem literackim i wykładowcą Wydziału Polonistyki Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Gdyby zapytać statystycznego Polaka, z czym kojarzy mu się wojna polsko-bolszewicka sprzed stu lat, to z pewnością zacznie on przywoływać dość anachroniczne formacje bojowe: żołnierzy z szablami, bagnetami, może nawet… ułanów. Czy słusznie?

Statystyczny Polak mógłby się z pewnością zdziwić, jak nowoczesne oblicze miała ta wojna. A dowodów na to dostarcza nam właśnie literatura tamtych czasów. Bo w latach 20. XX wieku Polacy o niedawno odzyskaną niepodległość walczyli zawzięcie nie tylko na lądzie, lecz także… w...

 


Bolesław Leśmian 1877 -1937

„Są artyści wielcy przez swoją uniwersalność, przez to, że ogarniają ogromny zakres różnych spraw, jakie mogą obchodzić. I są artyści wielcy przez absolutną niepowtarzalność swojej wizji, przez to, że ukazują rzeczy, których bez nich nikt by nie ujrzał. Do tej drugiej kategorii należy wielkość Leśmiana. Był Leśmian. Do końca świata nie będzie drugiego Leśmiana” – tak rolę poety Bolesława Leśmiana w światowej i europejskiej kulturze, zdefiniował prof. Zygmunt Kubiak.

Do jego twórczości zwracaliśmy się na łamach naszego pisma niejednokrotnie. W ubiegłym roku w...

 

Bolesław Leśmian to wybitny polski poeta, którego twórczość należy do najciekawszych zjawisk w literaturze polskiej przełomu XIX i XX wieku. Niezwykłość i oryginalność tej poezji są tak wyraziste, że nietrudno odróżnić ją od dzieł innych twórców. A jednak, niewielu może się pochwalić dobrą znajomością spuścizny tego, być może, największego po Mickiewiczu i Słowackim poety, a już na pewno najoryginalniejszego w polskiej literaturze. Pod względem fantastyki i oryginalności może, moim zdaniem, równać się jedynie z Bruno Schulzem. Dlaczego zatem jego poezja nie cieszy się popularnością, na którą bez wątpienia zasługuje?

  W potocznym odbiorze Leśmian jawi się jako twórca trudny, niezrozumiały, filozofujący. Prawda, nie jest to poezja łatwa, co nie znaczy, że nie warto po nią sięgnąć i poświęcić trochę czasu, by ją poznać i...

 
Koryfeusze


Roman Witold Ingarden

„Człowiek istnieje i żyje na granicy dwu istot różnych, z których tylko jedna zdaje się stanowić jego człowieczeństwo, a druga - niestety jakby więcej realna niż pierwsza - pochodzi z jego zwierzęcości i warunkuje tamtą. Człowiek znajduje się na granicach dwu dziedzin bytu: Przyrody i specyficznie ludzkiego świata, i nie może bez niego istnieć, lecz świat ten nie wystarcza dla jego istnienia i nie jest zdolny mu go zapewnić.

Człowiek jest przeto zmuszony do życia na podłożu przyrody i w jej obrębie, lecz dzięki swej szczególnej istocie musi przekraczać jej granice, ale nigdy nie...

 
AKCJA


Wej
ście Pana Jezusa do Jerozolimy (Sobór Włodzimierski w Kijowie)

Jest to strona na Facebooku, która została stworzona, aby upamiętnić wielkiego malarza polskiego Wilhelma Kotarbińskiego, mieszkającego i tworzącego na Ukrainie

Każde pokolenie pozostawia po sobie ślad w historii, kulturze i nauce, a nowe pokolenia, zapoznając się z osiągnięciami poprzednich pokoleń czują się dumni z przynależności do danej narodowości, dumni ze swojego kraju. Czasem...

 
Передплатити „Dziennik Kijowski” можна протягом року в усіх відділеннях зв’язку України